Art. 239

Pokaż w całym akcie

Art. 239 Kodeksu cywilnego
Art. 239.
§ 1. Sposób korzystania z gruntu Skarbu Państwa lub gruntu należącego do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków przez wieczystego użytkownika powinien być określony w umowie.
§ 2. Jeżeli oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste następuje w celu wzniesienia na gruncie budynków lub innych urządzeń, umowa powinna określać:
1) termin rozpoczęcia i zakończenia robót;
2) rodzaj budynków lub urządzeń oraz obowiązek ich utrzymywania w należytym stanie;
3) warunki i termin odbudowy w razie zniszczenia albo rozbiórki budynków lub urządzeń w czasie trwania użytkowania wieczystego;
4) wynagrodzenie należne wieczystemu użytkownikowi za budynki lub urządzenia istniejące na gruncie w dniu wygaśnięcia użytkowania wieczystego.

art. 239 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 239 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 3 lipca 2003 r., III CZP 39/03

   …a w szczególności do wyjaśnienia, czy obejmuje ono zakresem znaczeniowym także termin rozpoczęcia i zakończenia robót, o których mowa w art. 239 § 2 pkt 1 k.c. Wątpliwość Sądu Okręgowego dotyczy kwestii, czy przy dokonywaniu wpisu do księgi wieczystej należy stosować wyłącznie przepisy ustawy z…

2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 8 października 2008 r., V CSK 146/08
3. Sąd Najwyższy, wyrok z 4 grudnia 2002 r., III RN 200/01

   …wieczyste następuje w celu wzniesienia na gruncie budynków, umowa powinna określać rodzaj budynków oraz termin rozpoczęcia i zakończenia robót (art. 239 § 2 KC). Użytkownik wieczysty nie może zmienić przeznaczenia gruntu, jakie zostało określone w umowie. Jeżeli użytkownik wieczysty wbrew umowie…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 28 listopada 2014 r., I CSK 735/13

   …jeśli na takie cele nieruchomość została oddana w użytkowanie wieczyste oraz rodzaj budynków lub urządzeń, które na niej mają być wzniesione (art. 239 k.c.). Z umowy nie wynika dla właściciela nieruchomości roszczenie przeciwko użytkownikowi wieczystemu o wybudowanie określonych w niej budynków…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 13 lutego 2009 r., II CSK 268/08

   …podniesiony przez pozwanego zarzut błędnej wykładni art. 221 ust. 3 w związku z art. 72 ust. 3 pkt 4 u.g.n. Przepisy art. 236 k.c. i art. 239 § 1 k.c. przewidują, że umowa o oddanie nieruchomości w użytkowanie wieczyste powinna wskazywać okres, na jaki oddanie nieruchomości następuje, który…

6. Sąd Najwyższy, uchwała z 16 maja 2017 r., III CZP 101/16

   …być określony sposób korzystania z tego gruntu lub jego zagospodarowania, w szczególności przez wzniesienie na nim budynków lub innych urządzeń (art. 239 § 1 i 2 k.c.). Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury i przeważającym poglądem piśmiennictwa, użytkowanie wieczyste jest prawem pośrednim…

7. Sąd Najwyższy, uchwała z 8 grudnia 2004 r., III CZP 47/04

   …jednak ustalenie wysokości opłaty rocznej następuje w umowie o oddanie nieruchomości w użytkowanie wieczyste (art. 29 i 62 u.g.n. oraz art. 239 k.c.), w przypadku zaś nabycia użytkowania wieczystego z mocy prawa przez państwowe i komunalne osoby prawne, warunki użytkowania wieczystego, w…

8. Sąd Najwyższy, postanowienie z 28 marca 2014 r., III CSK 174/13

   …terytorialnego oddanej w użytkowanie wieczyste determinuje sposób, w jaki prawo to może być wykonywane. Podlega on określeniu w umowie (art. 239 k.c.). Obciążenia istniejące na nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste, 12 o ile ograniczają możliwości jej wykorzystania zgodnie ze…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 30 września 2015 r., I CSK 760/14

   …treści tego prawa w czynności prawnej (umowie o oddaniu gruntu w użytkowanie wieczyste) w granicach wyznaczonych przepisami prawa (art. 233 i art. 239 k.c.). Obejmują one m.in. obowiązek właściciela znoszenia korzystania a nieruchomości przez użytkownika wieczystego i obowiązek użytkownika…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 20 grudnia 2006 r., IV CSK 229/06

    …Definicja ta odpowiada także unormowaniom zawartym w kodeksie cywilnym dotyczącym użytkowania wieczystego (art. 235 § 1 k.c. i art. 239 § 2 k.c.), w których mowa o wznoszeniu budynków i innych budowli. Za wąskim ujęciem pojęcia „nieruchomość niezabudowana” w rozumieniu art. 109 ust. 1…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 239 (122)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.