Art. 236

Pokaż w całym akcie

Art. 236 Kodeksu cywilnego
Art. 236.
§ 1. Oddanie gruntu Skarbu Państwa lub gruntu należącego do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków w użytkowanie wieczyste następuje na okres dziewięćdziesięciu dziewięciu lat. W wypadkach wyjątkowych, gdy cel gospodarczy użytkowania wieczystego nie wymaga oddania gruntu na dziewięćdziesiąt dziewięć lat, dopuszczalne jest oddanie gruntu na okres krótszy, co najmniej jednak na lat czterdzieści.
§ 2. W ciągu ostatnich pięciu lat przed upływem zastrzeżonego w umowie terminu wieczysty użytkownik może żądać jego przedłużenia na dalszy okres od czterdziestu do dziewięćdziesięciu dziewięciu lat; jednakże wieczysty użytkownik może wcześniej wystąpić z takim żądaniem, jeżeli okres amortyzacji zamierzonych na użytkowanym gruncie nakładów jest znacznie dłuższy aniżeli czas, który pozostaje do upływu zastrzeżonego w umowie terminu. Odmowa przedłużenia jest dopuszczalna tylko ze względu na ważny interes społeczny.
§ 3. Umowa o przedłużenie wieczystego użytkowania powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.

art. 236 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 236 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 16 lutego 2012 r., III CZP 94/11

   …między wskazanymi przepisami. Według jednego poglądu, uregulowanie zawarte w art. 33 ust. 1 u.g.n. pozostaje bez wpływu na zastosowanie art. 236 § 2 k.c., choćby więc przed upływem okresu, na jaki użytkowanie wieczyste ustanowiono, uprawniony złożył zgodnie z art. 236 § 2 k.c. wniosek o jego…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 20 listopada 2015 r., I CSK 933/14

   …terminowym (innymi słowy – czasowym). Ustanawiane było i jest co do zasady na lat 99. Wyjątkowo na krócej, lecz nie mniej niż na lat 40 (art. 236 § 1 k.c., a wcześniej art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz.U.1961.32.159 ze zm. – dalej:…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 9 maja 2014 r., I CSK 342/13

   …ubocznych z 1987 r. o przyznanie im użytkowania nieruchomości oznaczonej w pozwie stanowi ważny interes społeczny w rozumieniu art. 236 § 2 k.c. Należy się zgodzić z Sądem Apelacyjnym, że w uznawanych aktualnie standardach ochrony własności, które mają swoje wyraźne podstawy w…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 10 stycznia 2013 r., IV CSK 362/12

   …sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Użytkowanie wieczyste jest prawem terminowym (art. 236 § 1 k.c.), które wygasa z upływem okresu ustalonego w umowie, albo przez rozwiązanie umowy (art. 33 ust. 1 u.g.n.). Wraz z wygaśnięciem tego prawa…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 6 kwietnia 2011 r., I CSK 684/09

   …na odmiennym założeniu - podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia art. 361 § 1 k.c., jak również tego przepisu w związku z art. 236 § 1 k.c. i art. 33 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 grudnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Niewątpliwie ma racje skarżący twierdząc, że przerwanie…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 25 listopada 2010 r., I CSK 692/09
7. Sąd Najwyższy, wyrok z 13 lutego 2009 r., II CSK 268/08

   …zasługuje na podzielenie podniesiony przez pozwanego zarzut błędnej wykładni art. 221 ust. 3 w związku z art. 72 ust. 3 pkt 4 u.g.n. Przepisy art. 236 k.c. i art. 239 § 1 k.c. przewidują, że umowa o oddanie nieruchomości w użytkowanie wieczyste powinna wskazywać okres, na jaki oddanie…

8. Sąd Najwyższy, uchwała z 16 maja 2017 r., III CZP 101/16

   …wieczyste jest jednak prawem trwałym, ze względu na czas jego ustanowienia, co do zasady na 99 lat oraz możliwość przedłużenia na dalsze okresy (art. 236 § 1 i 2 k.c.), a także ze względu na okoliczność, że z tym prawem łączy się własność budynków, co ma wpływ na potrzebę i uzasadnione podstawy do…

9. Sąd Najwyższy, uchwała z 25 sierpnia 2017 r., III CZP 11/17

   …okresu, na jaki ustanowiono to prawo jest możliwe, ale ustawa wskazuje tylko jeden sposób, tj. zachowanie procedury określonej w art. 236 § 2 k.c. Polskie prawo nie zna przedłużenia prawa użytkowania wieczystego z mocy prawa. Oznacza to, że jeżeli użytkownik wieczysty nie skorzysta z…

10. Sąd Najwyższy, uchwała z 9 grudnia 2016 r., III CZP 57/16

    …od celu, dla zrealizowania którego nieruchomość została oddana w użytkowanie wieczyste, oraz określa się sposób korzystania z niej, stosownie do art. 236 i 239 k.c. W tak ukształtowanym stosunku prawnym obowiązkiem użytkownika wieczystego jest też uiszczanie na rzecz właściciela opłat. Obowiązkiem…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 236 (135)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.