Art. 53

Pokaż w całym akcie

Art. 53 Kodeksu pracy
Art. 53.
§ 1. Pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia:
1) jeżeli niezdolność pracownika do pracy wskutek choroby trwa:
a) dłużej niż 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 6 miesięcy,
b) dłużej niż łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową;
2) w razie usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1, trwającej dłużej niż 1 miesiąc.
§ 2. Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia nie może nastąpić w razie nieobecności pracownika w pracy z powodu sprawowania opieki nad dzieckiem – w okresie pobierania z tego tytułu zasiłku, a w przypadku odosobnienia pracownika ze względu na chorobę zakaźną – w okresie pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku.
§ 3. Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia nie może nastąpić po stawieniu się pracownika do pracy w związku z ustaniem przyczyny nieobecności.
§ 4. Przepisy art. 36 § 1¹ i art. 52 § 3 stosuje się odpowiednio.
§ 5. Pracodawca powinien w miarę możliwości ponownie zatrudnić pracownika, który w okresie 6 miesięcy od rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, z przyczyn wymienionych w § 1 i 2, zgłosi swój powrót do pracy niezwłocznie po ustaniu tych przyczyn.

art. 53 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2026 r. poz. 1245)

art. 53 k.p.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 10 grudnia 2015 r., III PZP 7/15

   …twierdzić, że nie jest przez ustawodawcę zamierzony. Nie można w szczególności uznać, że do oceny skutków tej sytuacji można zastosować art. 53 § 1 pkt 2 k.p., pomimo że literalne brzmienie tego przepisu mogłoby na to wskazywać. Wynik wykładni językowej może bowiem i powinien w określonych…

2. Sąd Najwyższy, uchwała z 4 kwietnia 1995 r., I PZP 10/95

   …umowy o pracę, mając prawo do ponownego zatrudnienia po wyczerpaniu świadczenia na podstawie art. 22 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. i art. 53 § 5 k.p. W tej sprawie pozwany zakład pracy nie rozwiązał umowy o pracę z powodem w czasie korzystania przez niego ze świadczenia rehabilitacyjnego.…

3. Sąd Najwyższy, uchwała z 18 marca 2008 r., II PZP 2/08

   …upływu, w czasie ciąży, okresu wypowiedzenia dokonanego przed ciążą; zakaz rozwiązywania umowy o pracę bez wypowiedzenia w okolicznościach art. 53 k.p. ; dopuszczenie możliwości rozwiązywania umowy o pracę z kobietą w ciąży bez wypowiedzenia z przyczyn zawinionych, wymienionych w art. 52 k.p.,…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 12 września 2006 r., I PK 89/06

   …był niezdolny do pracy z powodu choroby i wystąpiły warunki uprawniające pracodawcę do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia (art. 53 § 1 pkt 1 lit. b k.p.). Jednakże w dniu 26 maja 2004 r. powód stawił się do pracy i na ten dzień nie posiadał zaświadczenia o niezdolności do pracy.…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 11 lipca 2006 r., I PK 305/05

   …taki można wyprowadzić między innymi z unormowań dotyczących rozwiązywania umowy o pracę z powodu długotrwałej choroby, przewidzianych w art. 53 k.p. Zawarta jest w nich bowiem generalna myśl, iż pracodawca powinien mieć możliwość rozwiązania umowy o pracę w razie przedłużającej się…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 17 maja 2016 r., I PK 155/15

   …w niektórych sprawach Sąd Najwyższy wyrażał tezowany pogląd, że sama długotrwała absencja, w szczególności bliska okresowi wskazanemu w art. 53 § 1 pkt 1 k.p. może uzasadniać wypowiedzenie umowy o pracę, jeśli powoduje dezorganizację pracy lub inne trudności w wypełnianiu zadań zakładu pracy, to…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 5 maja 2010 r., II PK 343/09

   …skarżącą wykładnia rozszerzająca tego przepisu nie jest usprawiedliwiona. Nie wynika ona również z interpretacji art. 41 k.p. w kontekście art. 53 k.p., skoro w obu tych przepisach brak jest uzasadnienia dla pominięcia przesłanki „nieobecności pracownika w pracy". Związek między wymienionymi…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 13 stycznia 2015 r., II UK 118/14

   …osobie uprawnionej źródła przychodu w sytuacji, w której najczęściej dochodzi do rozwiązania z nią stosunku pracy przez pracodawcę (por. art. 53 k.p.), a osoba ta z powodu niezdolności do pracy, pracy tej świadczyć nie może. Sąd rozpoznając niniejsza sprawę pominął ochronę stosunku pracy…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 19 marca 2014 r., I PK 177/13

   …absencji pozostaje na poziomie porównywalnym z absencjami, uzasadniającymi rozwiązanie stosunku pracy bez 5 wypowiedzenia bez winy pracownika (art. 53 k.p.). Podkreśla, że dezorganizację pracy powoduje niewykonywanie obowiązków lub ich wykonywanie przez innych pracowników. Częste i długotrwałe…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 23 lutego 2005 r., III PK 77/04

    …lecz do niezwłocznego - natychmiast po wyczerpaniu okresu zasiłkowego - rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 § 1 pkt 1 lit. b k.p. Ustalenie Sądu Okręgowego, że powód poczynając od 27 lipca 2003 r. był zdolny do pracy, nie zostało skutecznie podważone w kasacji i…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 53 (957)

Historia zmian

Bez zmian od 27 stycznia 2026 r.