Art. 15

Pokaż w całym akcie

Art. 15 Kodeksu karnego
Art. 15.
§ 1. Nie podlega karze za usiłowanie, kto dobrowolnie odstąpił od dokonania lub zapobiegł skutkowi stanowiącemu znamię czynu zabronionego.
§ 2. Sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary w stosunku do sprawcy, który dobrowolnie starał się zapobiec skutkowi stanowiącemu znamię czynu zabronionego.

art. 15 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2025 r. poz. 383, 1818 i 1872 oraz z 2026 r. poz. 902 i 988)

art. 15 k.k.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 19 stycznia 2017 r., I KZP 16/16

   …kary, bądź odstąpienia od jej wymierzenia na podstawie art. 14 § 2 k.k. w wypadku określonym w art. 13§2 k.k. oraz o przewidziane w art. 15 § 1 k.k. (czynny żal) niepodleganie karze w razie dobrowolnego odstąpienia od dokonania lub zapobieżenia skutkowi stanowiącemu znamię czynu…

2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 17 września 2014 r., V KK 127/14

   …niej pomocy medycznej nie stanowiły (z przyczyn które ten Sąd wskazał) dobrowolnych starań zapobieżenia skutkowi przestępnemu w rozumieniu art. 15 § 2 k.k. W tych warunkach – ze względów w obydwu zarzutach wskazanych – Sąd Okręgowy nie mógł się dopuścić obrazy owych przywołanych w nich przepisów.…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 15 lutego 2017 r., V KK 415/16

   …prawidłowy odniósł się również do zarzutu apelacji (powtórzonego w pkt 7 petitum kasacji), dotyczącego naruszenia przez Sąd I instancji art. 15 § 1 k.k. poprzez niezastosowanie w niniejszej sprawie przewidzianej w tym przepisie instytucji w sytuacji, gdy oskarżony – w przekonaniu obrońcy -…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 22 września 2009 r., III KK 58/09

   …do zabójstwa, a wobec tego, że powinien być uniewinniony. Pomijając już niekonsekwencję tego wnioskowania (por. treść powołanego w kasacji art. 15 § 1 k.k. oraz art. 17 § 1 pkt 4 i art. 414 § 1 k.p.k.), sformułowane w tej części zarzuty są przede wszystkim dotknięte podstawowym błędem…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 7 marca 2013 r., V KK 351/12

   …to było dobrowolne. To bowiem jednoznaczne stwierdził i taką ocenę wyraził Sąd I instancji. Mimo tego Sąd ów, nie bacząc na dyspozycję art. 15 § 1 k.k., uznał, że oskarżony usiłował jednak dokonać kradzieży gier komputerowych, bo „nie porzucił on zamiaru przestępczego, a jedynie odłożył jego…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 27 września 2013 r., II KK 223/13

   …podstaw do czynienia ustaleń, że skazany w przypadku pokrzywdzonej J. dobrowolnie odstąpił od popełnienia czynu na jej szkodę w rozumieniu art. 15 § 1 k.k. Sąd I instancji poddał w tym zakresie rzeczowej i wnikliwej ocenie zarówno zeznania pokrzywdzonych, jak i wyjaśnienia W. K. W wyniku tej…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 15 grudnia 2011 r., II KK 183/11

   …I instancji i umorzenia postępowania było bowiem stwierdzenie okoliczności wyłączającej ukaranie oskarżonej, a to dobrowolnego odstąpienia (art. 15 § 1 k.k.) – w fazie 7 niezakończonego usiłowania – od dokonania przestępstwa z art. 297 § 1 k.k. Uznanie, że oskarżona dobrowolnie odstąpiła od…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 25 kwietnia 2013 r., III KK 360/12

   …T. K. było dobrowolne – postępowanie wobec tego oskarżonego umorzono na podstawie art. 414 § 1 k.p.k., art. 17 § 1 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 15 § 1 k.k.; - O. F. kierował grupą przestępczą o charakterze zbrojnym, a T. K. – należał do tej grupy – w okresie od 1999 r. do 18 sierpnia 2000 r.,…

9. Sąd Najwyższy, postanowienie z 16 kwietnia 2015 r., V KK 386/14

   …zbrodni, o której mowa w art. 148 § 1 k.k. W takiej sytuacji, aby skorzystać z dobrodziejstwa instytucji czynnego żalu, określonego w art. 15 § 1 k.k. in fine, należało podjąć działania zmierzające do zapobieżenia skutkowi przestępnemu. Oba Sądy trafnie i zgodnie ustaliły, że takich działań…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 14 lutego 2013 r., III KK 202/12

    …ustalenie co do dobrowolności odstąpienia ma zasadnicze znaczenie z punktu widzenia możliwości zastosowania instytucji przewidzianej w art. 15 § 1 k.k. 8 Z pola widzenia tego sądu umknęło również zagadnienie prawnych konsekwencji zniszczenia szyb w samochodzie H. K., do którego oskarżony…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 15 (420)

Historia zmian

Bez zmian od 2 stycznia 2026 r.