Art. 9

Pokaż w całym akcie

Art. 9 Kodeksu karnego
Art. 9.
§ 1. Czyn zabroniony popełniony jest umyślnie, jeżeli sprawca ma zamiar jego popełnienia, to jest chce go popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi.
§ 2. Czyn zabroniony popełniony jest nieumyślnie, jeżeli sprawca nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia go jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość popełnienia tego czynu przewidywał albo mógł przewidzieć.
§ 3. Sprawca ponosi surowszą odpowiedzialność, którą ustawa uzależnia od określonego następstwa czynu zabronionego, jeżeli następstwo to przewidywał albo mógł przewidzieć.

art. 9 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2025 r. poz. 383, 1818 i 1872 oraz z 2026 r. poz. 902 i 988)

art. 9 k.k.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 30 października 2013 r., II KK 130/13

   …jest w kodeksie karnym jako przewidywanie możliwości popełnienia czynu wyczerpującego znamiona czynu zabronionego i godzenie się na to (art. 9 § 1 k.k.). Ponieważ, zgodnie z art. 9 § 2 k.k., nieumyślność również może polegać na przewidywaniu możliwości wyczerpania znamion typu czynu…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 11 października 2016 r., III KK 123/16

   …że z uwagi na nieumyślny charakter tego przestępstwa, pierwszorzędne znaczenie ma ustalenie naruszenia reguł ostrożności, o których mowa w art. 9 § 2 k.k. Przepis ten przewiduje, że czyn zabroniony popełniony jest nieumyślnie, jeżeli sprawca nie mając zamiaru jego popełnienia, jednak go popełnia…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 12 października 2016 r., V KK 153/16

   …prawnym, itp.), lecz – na co zasadnie wskazano w kasacji – wystarczająco precyzyjnie zarysował treść zarzutu na płaszczyźnie przepisów art. 9 § 2 k.k. i art. 155 k.k. Nie ulega więc żadnej wątpliwości, że Sąd odwoławczy miał – wynikający z treści art. 433 § 2 k.p.k. – obowiązek zmierzenia…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 27 września 2010 r., V KK 34/10

   …popełnione nieumyślnie jest również wystąpienie znamion strony podmiotowej czynu, a więc bezprawnej nieumyślności w postaci określonej w art. 9 § 2 k.k., przejawiającej się w tym, że nie zachowując ostrożności wymaganej w danych okolicznościach sprawca przewidywał albo mógł przewidzieć…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 8 listopada 2006 r., IV KK 299/06

   …§ 2 k.k.). W tej ostatniej sytuacji oraz w razie przypisania oskarżonemu przestępstwa umyślnego kwalifikowanego przez nieumyślne następstwo (art. 9 § 3 k.k.), wymóg przewidziany w art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k., w postaci dokładnego określenia czynu, będzie dochowany przez wskazanie, że oskarżony…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 9 marca 2006 r., V KK 271/05

   …podmiotowy określony przez ustawodawcę jako „z góry powzięty zamiar” rozumieć trzeba zgodnie ze znaczeniem słowa „zamiar”, nadanym mu w art. 9 § 1 k.k. Oznacza to, że konstrukcja czynu ciągłego znajduje zastosowanie wyłącznie do zachowań objętych umyślnością, a więc popeł- 7 nionych przez…

7. Sąd Najwyższy, postanowienie z 28 marca 2002 r., I KZP 4/02

   …na jego poparcie kilka argumentów, a mianowicie to, że: a) o ile przestępstwo z art. 177 k.k. jest przestępstwem nieumyślnym w rozumieniu art. 9 § 2 k.k., o tyle przestępstwo z art. 178a k.k. popełnione może być tylko z winy umyślnej; b) o ile przestępstwo z art. 177 k.k. jest przestępstwem…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 2 października 2015 r., III KK 148/15

   …O. F. – zaskarżyła wyrok w całości, zarzucając: 1. rażące naruszenie prawa materialnego polegające na obrazie przepisów art. 286§1 KK w zw. z art. 9§1 KK w zw. z art. 115§4 KK poprzez nieuzasadnione przyjęcie przez sąd, jakoby zachowanie oskarżonego nosiło cechy i znamiona przestępstwa…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 12 stycznia 2006 r., II KK 29/05

   …chłopca przez Roberta K., spełniającego dla 4-letniego Michałka rolę ojca, 3. obraza przepisów prawa materialnego dotyczyła obrazy przepisu art. 9 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k., poprzez uznanie, że charakter zarzutu dotyczy błędu w ustaleniach faktycznych, podczas gdy zarówno w apelacji jak…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 30 listopada 1999 r., II UKN 221/99

    …jak umyślność, lekkomyślność, niedbalstwo. W związku z tym dla wyjaśnienia ich znaczenia należy się odwołać do terminologii prawa karnego. Według art. 9 § 1 KK (w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 6 czerwca 1997 r. – Dz.U. Nr 88, poz. 553) czyn zabroniony popełniony jest umyślnie, jeżeli sprawca ma…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 9 (727)

Historia zmian

Bez zmian od 2 stycznia 2026 r.