Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Art. 116

Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 399 [PDF]. Stan prawny na

Art. 116.

1. We wniosku o wywłaszczenie należy określić: #

1) nieruchomość z podaniem oznaczeń z księgi wieczystej lub zbioru dokumentów oraz z katastru nieruchomości; #

2) cel publiczny, do którego realizacji nieruchomość jest niezbędna; #

3) powierzchnię nieruchomości, a jeżeli wywłaszczeniem ma być objęta tylko jej część – powierzchnię tej części i całej nieruchomości; #

4) dotychczasowy sposób korzystania z nieruchomości i stan jej zagospodarowania; #

5) lokale zamienne oraz sposób ich zapewnienia najemcom wywłaszczonych lokali; #

6) właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości, a w razie braku danych umożliwiających określenie tych osób – władającego nieruchomością zgodnie z wpisem w katastrze nieruchomości; #

7) osobę, której przysługują ograniczone prawa rzeczowe na nieruchomości; #

8) nieruchomość zamienną, jeżeli jednostka samorządu terytorialnego taką oferuje; #

9) inne okoliczności istotne w sprawie. #

2. Do wniosku o wywłaszczenie należy dołączyć: #

1) dokumenty z przebiegu rokowań, o których mowa w art. 114; #

2) wypis i wyrys z planu miejscowego, a w przypadku braku planu miejscowego decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego; #

3) mapę z rejestrem nieruchomości objętych wnioskiem o wywłaszczenie lub mapę z podziałem i rejestrem nieruchomości oraz decyzję zatwierdzającą ten podział, jeżeli wniosek o wywłaszczenie dotyczy tylko części nieruchomości; #

4) odpis księgi wieczystej albo oświadczenie przedstawiające aktualny stan wpisów w księdze wieczystej założonej dla nieruchomości objętej wnioskiem o wywłaszczenie wraz ze wskazaniem numeru księgi wieczystej albo zaświadczenie o stanie prawnym, jaki wynika ze zbioru dokumentów; #

5) w razie braku dokumentów, o których mowa w pkt 4, zaświadczenie właściwego sądu stwierdzające, że nieruchomość nie ma założonej księgi wieczystej lub że nie jest dla niej prowadzony zbiór dokumentów; #

6) wypis i wyrys z katastru nieruchomości. #

2a. Oświadczenie, o którym mowa w ust. 2 pkt 4, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. #

3. Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio w razie wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego z urzędu. #

Pokaż w całym akcie

Otwórz w aplikacji

Orzecznictwo

  1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 357/11
  2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 213/16
  3. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 2374/17
  4. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 1170/17

    …w ust. 1, należy dołączyć następujące dokumenty: 1) stwierdzające tytuł prawny do nieruchomości w szczególności oświadczenie, o którym mowa w art. 116 ust. 2 pkt 4;... (art. 97 ust. 1a ugn). Jeżeli nieruchomość jest przedmiotem współwłasności lub współużytkowania wieczystego, podziału można…

  5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 132/17

    …70/16 wywiodły G.M. i A.M., reprezentowane przez adw. M.L., które zaskarżyły wyrok w całości, zarzucając naruszenie: 1. art. 112 ust. 3 w zw. z art. 116 ust. 1 pkt 2 ugn poprzez błędną wykładnię skutkującą wadliwym przyjęciem, że cel publiczny w postaci budowy dróg publicznych, w rozumieniu…

  6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 1878/21

    …sprawach dotyczących ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, polegającego na żądaniu przedstawienia mapy geodezyjnej, o której mowa w art. 116 ust. 2 pkt 3 u,g.n., podczas gdy starosta w ostatecznej decyzji z 7 listopada 2018 r., nr G.6821.42.2016, wydanej na skutek uwzględnienia…

  7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 2159/21
  8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 644/18

    …(dalej decyzja z [...] stycznia 2017 r.) Starosta [...] (dalej Starosta), na podstawie art. 115 ust. 4 i art. 116 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r. poz. 2147, zm. [2260], dalej ugn), odmówił wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego w…

  9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 223/13
  10. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, wyrok z , II SA/Gd 811/08

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 116 (31)

Historia zmian

Bez zmian od 10 marca 2026 r.