Art. 115

Pokaż w całym akcie

Art. 115 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Art. 115.
1. Wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego na rzecz Skarbu Państwa następuje z urzędu, a na rzecz jednostki samorządu terytorialnego – na wniosek jej organu wykonawczego. Wszczęcie postępowania z urzędu może także nastąpić na skutek zawiadomienia złożonego przez podmiot, który zamierza realizować cel publiczny.
2. Wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego następuje po bezskutecznym upływie dwumiesięcznego terminu do zawarcia umowy, o której mowa w art. 114 ust. 1, wyznaczonego na piśmie właścicielowi, użytkownikowi wieczystemu nieruchomości, a także osobie, której przysługuje ograniczone prawo rzeczowe na tej nieruchomości.
3. Wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego następuje z dniem doręczenia zawiadomienia stronom lub z dniem określonym w ogłoszeniu o wszczęciu postępowania, wywieszonym w urzędzie starostwa powiatowego, po upływie terminu, o którym mowa w art. 114 ust. 4.
4. Odmowa wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego, o które wystąpił organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego albo podmiot, który zamierza realizować cel publiczny, następuje w drodze decyzji.
5. Przepisu ust. 2 nie stosuje się w przypadku nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym.

art. 115 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2026 r. poz. 399)

Orzecznictwo

1. NSA oz. we Wrocławiu, postanowienie z 21 maja 2001 r., II SA/Wr 869/01

   TEZY Zawiadomienie bądź ogłoszenie, o jakim mowa w art. 115 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. 2000 nr 46 poz. 543/ nie podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. SENTENCJA Naczelny Sąd…

2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 27 września 2017 r., I OSK 3024/15
3. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 7 września 2016 r., II FSK 2100/14
4. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 12 lutego 2014 r., I OSK 1654/12

   …5, 6, art. 11f) pkt 3, art. 12 ust. 4, 4f i 5, art. 18 oraz 22 ust. 1 i art. 23 specustawy drogowej i art. 4 pkt 16, art. 113, art. 114 pkt 1, art.115 pkt 2, art. 116 pkt 2 ppkt 1, art. 130, art. 131, art. 134 u.g.n. a także § 36 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. - w…

5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 6 maja 2015 r., I OSK 2260/13

   …o umorzeniu postępowania wywłaszczeniowego (por. Ewa Bończak-Kucharczyk "Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz", LEX 2014, pkt 6 do art. 115). Bezzasadne są zarzuty materialnoprawne skargi kasacyjnej. Powołując art. 112 ustawy o gospodarce nieruchomościami, skarżący nie wskazał…

6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 27 marca 2008 r., I OSK 523/07

   …rozstrzygnięcie to utrzymał w mocy decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 9 a, art. 113 ust. 1, 2 i 3, art. 115 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.– zwanej dalej również ustawą "ugn ") oraz art. 127 § 1 i 2 i art.…

7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 25 maja 2023 r., I OSK 1019/22

   …2021 r. (data wpływu do organu 17 czerwca 2021 r.) skarżący wystąpili z wnioskiem opartym na podstawie art. 115 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tj. o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego w stosunku do nieruchomości usytuowanej w R., gmina [...],…

8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 31 stycznia 2023 r., I OSK 3079/19

   …jak i w związku z art. 115 u.g.n., należy przede wszystkim generalnie wskazać, że autor skargi kasacyjnej jedynie w przypadku zarzutu naruszenia art. 115 w związku z art. 114 u.g.n. precyzuje formę ich naruszenia, wskazując na niewłaściwe zastosowanie. W przypadku zarzutów opartych na podstawie…

9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 26 lipca 2018 r., I OSK 644/18

   …w [...]. Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. [nr [...]] (dalej decyzja z [...] stycznia 2017 r.) Starosta [...] (dalej Starosta), na podstawie art. 115 ust. 4 i art. 116 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r. poz. 2147, zm. [2260], dalej…

10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 29 maja 2014 r., I OSK 223/13

    …że w przepisach dotyczących podziału nieruchomości, a w szczególności odnośnie do wszczęcia postępowania w tym przedmiocie, nie ma odpowiednika art. 115 zd. drugie u.g.n., który stanowi, że wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego z urzędu może także nastąpić na skutek zawiadomienia złożonego…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 115 (92)

Historia zmian

Bez zmian od 10 marca 2026 r.