Art. 53a

Pokaż w całym akcie

Art. 53a Prawa budowlanego
Art. 53a.
1. Postępowania uregulowane w niniejszym rozdziale wszczyna się z urzędu.
2. Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego może wystąpić do organu nadzoru budowlanego z żądaniem wszczęcia uproszczonego postępowania legalizacyjnego.
3. Wniosek o wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego składa się w:
1) postaci papierowej albo
2) formie dokumentu elektronicznego za pośrednictwem portalu e-Budownictwo.
4. Minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa określi, w drodze rozporządzenia, wzór formularza wniosku o wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego, w tym w formie dokumentu elektronicznego w rozumieniu ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, mając na względzie konieczność zapewnienia przejrzystości danych zamieszczanych przy jego wypełnianiu.
5. Formularz wniosku, o którym mowa w ust. 3, w formie dokumentu elektronicznego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego udostępnia na portalu e-Budownictwo.

art. 53a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2026 r. poz. 524, 605, 646 i 1161)

Orzecznictwo

1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 18 stycznia 2024 r., II OSK 2096/22

   …postępowania wszczynane są z urzędu. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej nawiązano do wyrażonego w orzecznictwie poglądu, iż przepis art. 53a ust. 1 Prawa budowlanego uprawnia i nakazuje organom prowadzić postępowania legalizacyjne i naprawcze z urzędu, ale nie wyłącza dopuszczalności wszczęcia…

2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 25 lipca 2023 r., II OSK 814/22

   …z 2021 r., poz. 137; dalej: "p.u.s.a.") w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w zw. z art. 61, 61 a § 1 k.p.a. i oraz w zw. z art. 53a ust. 1 Prawa budowlanego oraz art. 7, 75 § 1, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działalności organu administracji publicznej,…

3. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 21 lutego 2024 r., II OSK 2284/23

   …wszczęcia przez organ I instancji postępowania w przedmiocie doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Przepis art. 53a ust. 1 Prawa budowlanego stanowi, że postępowania uregulowane w rozdziale 5a ww. ustawy, a więc postępowania w sprawie rozpoczęcia i prowadzenia robót…

4. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 7 sierpnia 2024 r., II OSK 1447/23

   …w rozdziale 5a ww. ustawy zatytułowanym "Postępowanie w sprawie rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych z naruszeniem ustawy" (art. 48 – art. 53a, tj. tzw. postępowania naprawcze i legalizacyjne) wszczyna się z urzędu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wykładnia ww. przepisu w…

5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 25 maja 2023 r., II OSK 440/22

   …się wszczęcia postępowania uregulowanego w rozdziale 5a uzasadniał wydanie postanowienia w oparciu o art. 61a § 1 k.pa. w zw. z art. 53a ust. 1 Prawa budowlanego. W sytuacji stwierdzenia, że zadanie dotyczy wszczęcia postępowania uregulowanego w innej części prawa budowlanego obowiązkiem…

6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 7 maja 2024 r., II OSK 322/24

   …13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471), do p.b. został dodany przepis art. 53a. Przepis ten wszedł w życie z dniem 19 września 2020 r., przesądzając, że postępowania uregulowane w rozdziale 5a p.b., a więc postępowania w…

7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 25 maja 2023 r., II OSK 445/22

   …strony w rozumienia art. 28 k.p.a., o tyle organ odwoławczy stwierdził, że odmowa wszczęcia postępowania związana jest z treścią art. 53a § 1 prawa budowlanego. Tymczasem ten ostatni przepis jak zostało wyżej wskazane odnosi się jedynie do spraw wymienionych w rozdziale 5a ustawy Prawo…

8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 18 stycznia 2023 r., II OSK 2586/21

   …tej należało dokonać jednak w powiązaniu z zarzutami kasacyjnymi, czyli m.in. naruszeniem art. 61 § 1, 61a, art. 227 k.p.a., oraz art. 53a ust. 1 Prawa budowlanego. Stosownie do art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne może być wszczęte z urzędu lub na wniosek. O tym, z czyjej inicjatywy…

9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 18 lipca 2024 r., II OSK 1232/23

   …przesłanki do wszczęcia z urzędu postępowań w trybie art. 48 oraz art. 50-51 Prawa budowlanego, przy czym stwierdził, że wobec treści art. 53a Prawa budowlanego pismo skarżącej zostało załatwione w trybie uregulowanym w dziale VIII k.p.a., dotyczącym skarg i wniosków składanych do organów…

10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 16 lipca 2024 r., II OSK 1482/23

    …związanych z nadbudową i rozbudową budynku mieszkalnego na sąsiedniej działce i ogrodzenia między działkami. Stosownie do treści art. 53a ust. 1 Prawa budowlanego postępowania uregulowane w Rozdziale 5b ("Postępowanie w sprawie rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych z naruszeniem ustawy")…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 53a (129)

Historia zmian

Bez zmian od 29 maja 2026 r.