Art. 9

Pokaż w całym akcie

Art. 9 Kodeksu pracy
Art. 9.
§ 1. Ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych, określające prawa i obowiązki pracowników i pracodawców, a także postanowienia układów zbiorowych pracy i innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów i statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy.
§ 2. Postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień zbiorowych oraz regulaminów i statutów nie mogą być mniej korzystne dla pracowników niż przepisy Kodeksu pracy oraz innych ustaw i aktów wykonawczych.
§ 3. Postanowienia regulaminów i statutów nie mogą być mniej korzystne dla pracowników niż postanowienia układów zbiorowych pracy i porozumień zbiorowych.
§ 4. Postanowienia układów zbiorowych pracy i innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów oraz statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy, naruszające zasadę równego traktowania w zatrudnieniu, nie obowiązują.

art. 9 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2026 r. poz. 1245)

art. 9 k.p.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 27 października 2021 r., III PZP 1/21

   …handlową, która po nabyciu akcji stała się spółką dominującą nad spółką zależną będącą pracodawcą, są przepisami prawa pracy w rozumieniu art. 9 § 1 k.p.”. Rozstrzygnięcie to poprzedzała wszechstronna analiza prawna, której szersze prezentowanie jest zbędne, a która opierała się na dwóch…

2. Sąd Najwyższy, uchwała z 25 kwietnia 2003 r., III CZP 8/03

   …prawa pracy (art. 18 k.p.), a poszczególne przepisy (źródła) prawa pracy będą regulować prawa i obowiązki stron według reguł określonych w art. 9 k.p. Ocena, jaka jest podstawa prawna określająca drugi w tygodniu dzień wolny od pracy, jest więc zależna od okoliczności konkretnego przypadku.…

3. Sąd Najwyższy, uchwała z 12 czerwca 2014 r., II PZP 1/14

   …gdyż z mocy art. 18 § 2 k.p. postanowienia umów o pracę mogą być dla pracownika zawsze korzystniejsze niż przepisy prawa pracy w rozumieniu art. 9 § 1 k.p. (aktów powszechnie obowiązujących, układów zbiorowych pracy, regulaminów wynagradzania), postanowienia układów zbiorowych pracy i regulaminów…

4. Sąd Najwyższy, uchwała z 26 października 2017 r., III PZP 2/17

   …o pracę w sposób korzystniejszy albo mniej korzystny względem rozwiązań przyjętych w rozporządzeniu wykonawczym. Mechanizm korygujący z art. 9 § 2 k.p. i art. 18 § 2 k.p. nie ma w tym wypadku zastosowania, poza sytuacją opisaną w art. 77⁵ § 4 k.p. (wyroki Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia…

5. Sąd Najwyższy, uchwała z 11 lutego 2004 r., III PZP 12/03

   …Na pytanie to należy odpowiedzieć twierdząco, gdyż podleganie (obowiązek stosowania układów zbiorowych) wynika z ustawy, a w szczególności z art. 9 k.p. Zgodnie z tym przepisem, ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy innych…

6. Sąd Najwyższy, uchwała z 23 maja 2006 r., III PZP 2/06

   …obowiązki stron stosunku pracy, także zawarte bez „oparcia na ustawie”, jest źródłem prawa pracy (art. 59 ust. 2 i 4 Konstytucji w związku z art 9 § 1 k.p.). Skład siedmiu sędziów Sądu Najwyższego stwierdza, że przedstawienie zagadnienia prawnego jest w pełni uzasadnione. Budzi ono poważne…

7. Sąd Najwyższy, uchwała z 20 marca 2014 r., III PZP 1/14

   …podziela stanowisko obu Sądów, że będący przedmiotem wykładni Pakiet Gwarancji Pracowniczych jest porozumieniem zbiorowym, o którym mowa w art. 9 § 1 k.p. i przez to jest źródłem prawa pracy. Uznanie normatywnego charakteru pakietów przyznających pracownikom szczególne uprawnienia w razie…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 21 października 2008 r., III KAS 2/08

   …źródła tego zobowiązania, czy wynika ono z zakładowych przepisów prawa pracy, a jeżeli nie, to jakie tego są konsekwencje prawne. Zgodnie z art. 9 § 1 k.p. ilekroć w Kodeksie jest mowa o prawie pracy rozumie się przez to przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych,…

9. Sąd Najwyższy, uchwała z 4 stycznia 2008 r., I PZP 9/07

   …że postanowienia układów zbiorowych pracy, określające prawa i obowiązki pracowników i pracodawców, są niewątpliwie źródłem prawa pracy (art. 9 § 1 k.p.). Źródłem prawa pracy, a więc podstawą prawną roszczeń pracowniczych, są jednak tylko te postanowienia układu, które określają prawa i…

10. Sąd Najwyższy, uchwała z 29 listopada 2005 r., II PZP 8/05

    …z ograniczoną odpowiedzialnością z inwestorem będącym następnie większościowym udziałowcem tej spółki jest źródłem prawa pracy w rozumieniu art. 9 § 1 k.p. i wiąże tę spółkę jako pracodawcę, (2) zmiana na niekorzyść pracowników postanowień takiego paktu wymaga dokonania wypowiedzeń zmieniających…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 9 (1212)

Historia zmian

Bez zmian od 27 stycznia 2026 r.