Art. 42
Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 468 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2026 r. poz. 473 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 830 [PDF]. Stan prawny na
Zapowiedziane zmiany wprowadzają: akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1003; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1046; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1296.
Art. 42. Powództwo ze stosunku między rodzicami a dziećmi oraz między przysposabiającym a przysposobionym wytacza się wyłącznie przed sąd miejsca zamieszkania powoda, jeżeli brak jest podstaw do wytoczenia powództwa według przepisów o właściwości ogólnej.
Art. 42 Kodeksu postępowania cywilnego Art. 42. Powództwo ze stosunku między rodzicami a dziećmi oraz między przysposabiającym a przysposobionym wytacza się wyłącznie przed sąd miejsca zamieszkania powoda, jeżeli brak jest podstaw do wytoczenia powództwa według przepisów o właściwości ogólnej.
art. 42 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)
art. 42 k.p.c.
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 43/14
- Sąd Najwyższy, uchwała z , II PZP 8/05
…i wiąże tę spółkę jako pracodawcę, (2) zmiana na niekorzyść pracowników postanowień takiego paktu wymaga dokonania wypowiedzeń zmieniających (art. 42 § 1 w związku z art. 24113 § 2 k.p.). W uzasad- nieniu tego wyroku Sąd Najwyższy wskazał, że Kodeks pracy nie reguluje wprost skutków zmiany…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , II PK 292/04
…je za propozycję nowych warunków pracy. Zarzut, że propozycję taką należy uważać za wypowiedzenie dotychczasowych warunków pracy w rozumieniu art. 42 § 1 k. p., nie został w kasacji wyartykułowany. Ten ostatni przepis regulujący zasady wypowiadania warunków pracy i płacy nie został wskazany…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I PK 143/15
…a z drugiej, dokonał indywidualnej oceny i stwierdził, że powódka nie spełnia stawianych wymogów. Z pozycji art. 45 § 1 k.p.c. w związku z art. 42 § 1 k.p.c. efekt tego wnioskowania nie przekłada się w sposób pewny na stwierdzenie zasadności lub niezasadności wypowiedzenia. Nawet przyjęcie, że…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , II PK 2/14
…fazy nawiązywania stosunku pracy, a nie modyfikacji (zmiany) jego treści. W rezultacie usprawiedliwiony okazał się również zarzut obrazy art. 42 § 4 k.p.c. przez wykluczenie możliwości jego zastosowania w okolicznościach sprawy, 12 ponieważ Sąd drugiej instancji nie rozważył, czy pracodawca mógł…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 60/15
…ogólnej dla określenia właściwości wyłącznej nie jest zabiegiem wyjątkowym, lecz stosowanym również w innych odrębnych postępowaniach (zob. art. 42 k.p.c., art. 461 § 2 k.p.c.). Przyjęcie stanowiska przeciwnego prowadziłoby do - trudnego do zaakceptowania - wniosku, że właściwość określona w art.…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , I CZ 62/15
…natomiast w tym, że oświadczenie o zgodzie na zawieszenie postępowania złożyła imieniem pozwanej spółki kurator działająca na podstawie art. 42 k.p.c. Niezależnie od wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania w uwzględnieniu tego wniosku, Sąd drugiej instancji prowadził czynności…
- Sąd Rejonowy w Człuchowie, postanowienie z , III RC 99/17
…w C. od lutego 2017r. W tym stanie rzeczy Sąd Rejonowy w Człuchowie nie jest sądem właściwym do rozpoznania przedmiotowej sprawy. Według art. 42 k.p.c. powództwo między przysposabiającym a przysposobionym wytacza się wyłącznie przed sąd miejsca zamieszkania powoda, o ile brak jest podstaw do…
- Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, zarządzenie z , IX P 431/21
…z którym wypowiedzenie warunków pracy lub płacy uważa się za dokonane, jeżeli pracownikowi zaproponowano na piśmie nowe warunki, a także w art. 42 § 3 k.p.c. z którego wynika obowiązek pouczenia pracownika w kwestii terminu złożenia przez niego oświadczenia o odmowie przyjęcia nowych warunków,…
- Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, zarządzenie z , IX P 160/18
…sprostowanie świadectwa pracy, a po drugie, wobec braku zarządu spółki, a także kuratora wyznaczonego przez sąd rejestrowy w trybie art. 42 k.p.c., należałoby orzec o żądaniu powódki w trybie nieprocesowym. Jak już wskazywano, z uwagi na to, że prawomocne orzeczenie sądu uwzględniające…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 42 (54)
Historia zmian
Bez zmian od 24 marca 2026 r.