Art. 56

Pokaż w całym akcie

Art. 56 Kodeksu postępowania cywilnego
Art. 56.
§ 1. Osobę, na rzecz której prokurator wytoczył powództwo, sąd zawiadamia o tym, doręczając jej odpis pozwu. Osoba ta może wstąpić do sprawy w każdym jej stanie w charakterze powoda; w tym wypadku do udziału prokuratora w sprawie stosuje się odpowiednio przepisy o współuczestnictwie jednolitym.
§ 2. Prokurator nie może samodzielnie rozporządzać przedmiotem sporu.

art. 56 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)

art. 56 k.p.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 2 sierpnia 2007 r., V CSK 109/07

   …określonej osoby, wskazanej w pozwie (art. 55 k.p.c.), i wówczas osoba ta może wstąpić do sprawy w każdym jej stanie w charakterze powoda (art. 56 k.p.c.). W takiej sytuacji kompetencje prokuratora w procesie nie są w pełni samodzielne, ponieważ ma on tylko pozycję powoda w znaczeniu procesowym,…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 30 marca 2012 r., III CSK 204/11

   …Apelacyjnego oraz wyroku Sądu Okręgowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu. Sąd Najwyższy zważył: Zgodnie z art. 56 k.p.c. osobę, na rzecz której prokurator wytoczył powództwo, sąd zawiadamia o tym, doręczając jej odpis pozwu. Celem powyższego doręczenia jest…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 3 grudnia 2014 r., IV CSK 365/14

   …to zagadnienie. Uprawnienie prokuratora do samodzielnego pozywania podmiotów konkretnego stosunku prawnego, stosownie do art. 7 i art. 56 k.p.c., będące jego legitymacją publicznoprawną, związane jest z nałożonymi zadaniami, polegającymi ochronie praworządności, praw obywateli lub…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 26 maja 2010 r., II PZ 16/10

   …jak również do samodzielnego wstąpienia do postępowania w każdym jego stadium (art. 60 k.p.c.). W szczególności z odpowiedniego zastosowania art. 56 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. do organizacji społecznej wynika, że osoba, na której rzecz organizacja społeczna wytoczyła powództwo nie musi wyrażać…

5. Sąd Najwyższy, uchwała z 4 kwietnia 2019 r., III PZP 2/19

   …jak wzorzec pragmatyczny, a to oznacza, że nie jest on bezwarunkowy. W tym miejscu można podnieść, że odszkodowania z art. 45 § 1 k.p. i art. 56 § 1 k.p.c. niekoniecznie chronią to samo dobro prawne. O ile wadliwe wypowiedzenie pozbawia pracownika źródła utrzymania w ogólne, o tyle wadliwe…

6. Sąd Najwyższy, uchwała z 20 listopada 2015 r., III CZP 78/15

   …rzecz oznaczonej osoby wskazanej w pozwie (art. 55 k.p.c.) i wtedy osoba ta może wstąpić do sprawy w każdym jej stanie w charakterze powoda (art. 56 k.p.c.). W takim wypadku pozycja prokuratora w procesie nie jest w pełni samodzielna. Prokurator może również wytoczyć powództwo samoistne…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 2 września 2009 r., II PK 44/09

   …ich kilka. Zdaniem skarżącego akcentowanie odrębności pozwów (związku zawodowego i pracownika) jest zbędne, skoro pracownik złożył na podstawie art. 56 § 1 zd. 2 k.p.c. oświadczenie o wstąpieniu w charakterze powoda także do procesu wszczętego przez związek zawodowy na jego rzecz, a orzekający…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 3 kwietnia 2014 r., IV CSK 466/13

   …się odpis pozwu. Osoba na rzecz, której prokurator wytoczył powództwo może wstąpić do sprawy w charakterze powoda każdym jej stanie (art. 56 § 1 k.p.c.). Jak do tej pory Skarb Państwa nie wyraził woli wstąpienia do sprawy. Dlatego jako stronę powodową należało oznaczać prokuratora…

9. Sąd Najwyższy, postanowienie z 14 stycznia 2010 r., IV CZ 111/09

   …innym jest natomiast sytuacja, w której przepisy k.p.c. odsyłają jedynie do odpowiedniego stosowania przepisów o współuczestnictwie (np. art. 56 § 1 k.p.c., art. 198 § 4 k.p.c.). Także takich przepisów brak w księdze drugiej k.p.c. poświęconej postępowaniu nieprocesowemu. Możliwość przyjęcia…

10. Sąd Najwyższy, postanowienie z 12 stycznia 2004 r., I PZ 109/03

    …w charakterze powoda, w tym wypadku do udziału organizacji społecznej stosuje się odpowiednio przepisy o współuczestnictwie jednolitym (art. 56 § 1 k.p.c.). To, czy osoby, na rzecz których zostało wytoczone powództwo wstąpiły do procesu nie ma znaczenia dla określenia relacji (rodzaju…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 56 (106)

Historia zmian

Bez zmian od 24 marca 2026 r.