Art. 290

Pokaż w całym akcie

Art. 290 Kodeksu cywilnego
Art. 290.
§ 1. W razie podziału nieruchomości władnącej służebność utrzymuje się w mocy na rzecz każdej z części utworzonych przez podział; jednakże gdy służebność zwiększa użyteczność tylko jednej lub kilku z nich, właściciel nieruchomości obciążonej może żądać zwolnienia jej od służebności względem części pozostałych.
§ 2. W razie podziału nieruchomości obciążonej służebność utrzymuje się w mocy na częściach utworzonych przez podział; jednakże gdy wykonywanie służebności ogranicza się do jednej lub kilku z nich, właściciele pozostałych części mogą żądać ich zwolnienia od służebności.
§ 3. Jeżeli wskutek podziału nieruchomości władnącej albo nieruchomości obciążonej sposób wykonywania służebności wymaga zmiany, sposób ten w braku porozumienia stron będzie ustalony przez sąd.

art. 290 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 290 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 17 kwietnia 2009 r., III CZP 9/09

   …wykonywania tej służebności, i zagadnienie to przedstawił do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Treść art. 290 § 2 k.c. w zasadzie nie budzi wątpliwości; wynika z niego, że w razie podziału nieruchomości obciążonej służebnością gruntową, służebność ta…

2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 13 grudnia 2012 r., IV CSK 158/12

   …okoliczności mające świadczyć o zmianie zakresu dotychczasowej służebności i na czym ta zmiana polega. Wtedy, gdy spełnione są przesłanki z art. 290 § 3 k.c. można domagać się od uczestników postępowania zmiany sposobu wykonywania służebności, natomiast gdy są spełnione przesłanki z art. 290 § 1 i…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 18 kwietnia 2012 r., V CSK 190/11

   …lub wygaśnięcia służebności w miarę rozwoju techniki bądź zmiany potrzeb przedsiębiorstwa jest realna (art. 3053 § 2 k.c., art. 3054 w zw. z art. 290, 291, 293, 294, 295 k.c.). Uprawnienia właścicielskie mogą być realizowane zgodnie z przeznaczeniem nieruchomości w planach zagospodarowania…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 2 lipca 2015 r., V CSK 624/14

   …ze strony BBC przez osobę nieumocowaną do reprezentacji tej spółki, umowa przelewu była nadto nieskuteczna wobec dłużnika z powodu naruszenia art. 290 k.c. brazylijskiego i z tych przyczyn oddalił powództwo. Sąd Apelacyjny rozpoznając apelację strony powodowej podzielił powyższą argumentację,…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 12 grudnia 2008 r., II CSK 387/08

   …przez Kierownika Katedry. Nie pozbawia to jednak rzeczonej opinii charakteru opinii instytutu naukowego lub naukowo-badawczego w rozumieniu art. 290 k.c. Gdyby jednak przyjąć, że rozważana opinia została wydana z naruszeniem wymienionego przepisu, należałoby wykazać, że uchybienie to mogło mieć…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 12 kwietnia 2013 r., IV CSK 527/12

   …a więc jednej tylko z działek ewidencyjnych, z których ona się składa. Konsekwencją tego założenia jest unormowanie zawarte w art. 290 § 1 k.c. Według tego przepisu, w razie podziału nieruchomości władnącej służebność utrzymuje się w mocy na rzecz każdej z części utworzonych przez…

7. Sąd Najwyższy, uchwała z 17 lipca 2007 r., III CZP 70/07

   …nieruchomości władnącej, omawianą regulację należy uznać za ułomną i niespójną. Jej niespójność jest tym bardziej wyrazista, że zgodnie z art. 290 § 3 k.c. – w wypadku konieczności zmiany sposobu wykonywania służebności na skutek podziału nieruchomości – żądanie w omawianym zakresie nie jest…

8. Sąd Najwyższy, postanowienie z 26 września 2014 r., IV CSK 709/13

   …na rzecz nieruchomości lokalowej nie dochodzi do przełamania zasady niepodzielności służebności wywodzonej z treści art. 285 § 1 i art. 290 § 1 k.c. - i mającej odpowiednie zastosowanie także do drogi koniecznej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 1997 r., I CKN 55/96,…

9. Sąd Najwyższy, postanowienie z 18 lutego 2016 r., II CSK 142/15

   …służebności gruntowych, zapewniających w wypadku dalszego podziału zwiększenie ich użyteczności oraz ochronę praw przyszłych nabywców (art. 290 § 1 k.c.). W tym stanie rzeczy naruszenie wskazanych przepisów uzasadnia podstawę kasacyjną określoną art. 3983 § 1 pkt 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 24 stycznia 2013 r., V CSK 72/12

    …zaś nie można postawić uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego, mianowicie art. 290 § 2 k.c. w związku z 199 k.c. przez błędną wykładnię, art. 199 k.c. przez błędną wykładnię oraz art. 64 k.c. w związku z art. 1047 k.p.c. przez…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 290 (71)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.