Art. 209a
Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 399 [PDF]. Stan prawny na
Art. 209a.
1. Jeżeli przy wyodrębnianiu własności lokali w budynku wydzielono dla tego budynku działkę gruntu niespełniającą wymogów działki budowlanej, właścicielom lokali przysługuje w stosunku do Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego roszczenie o zawarcie umowy przeniesienia własności lub oddania w użytkowanie wieczyste przyległej nieruchomości gruntowej lub jej części, która wraz z dotychczas wydzieloną działką gruntu będzie spełniać wymogi działki budowlanej. #
2. Przeniesienie własności nieruchomości, o którym mowa w ust. 1, może nastąpić po rozpatrzeniu przez właściwe organy wniosków poprzednich właścicieli lub ich spadkobierców o przywrócenie własności tej nieruchomości. #
3. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego przysługuje w stosunku do właścicieli lokali roszczenie o zawarcie umowy przeniesienia na ich rzecz własności lub oddania im w użytkowanie wieczyste przyległej nieruchomości gruntowej lub jej części. #
4. Roszczenie, o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje, jeżeli: #
1) toczy się postępowanie dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego; #
2) przyległa nieruchomość gruntowa, stanowiąca własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, została oddana w użytkowanie wieczyste innej osobie lub w trwały zarząd jednostce organizacyjnej na cele obronności i bezpieczeństwa państwa, lub graniczy z tymi nieruchomościami; #
3) wskutek realizacji roszczenia przyległa nieruchomość gruntowa przestałaby spełniać wymogi działki budowlanej. #
5. Przepisy ust. 1–4 stosuje się odpowiednio w odniesieniu do nieruchomości gruntowej lub jej części, która nie przylega do działki gruntu, o której mowa w ust. 1, jeżeli jest ona niezbędna do prawidłowego i racjonalnego korzystania z budynku, w którym została wyodrębniona własność lokali. #
Art. 209a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami Art. 209a. 1. Jeżeli przy wyodrębnianiu własności lokali w budynku wydzielono dla tego budynku działkę gruntu niespełniającą wymogów działki budowlanej, właścicielom lokali przysługuje w stosunku do Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego roszczenie o zawarcie umowy przeniesienia własności lub oddania w użytkowanie wieczyste przyległej nieruchomości gruntowej lub jej części, która wraz z dotychczas wydzieloną działką gruntu będzie spełniać wymogi działki budowlanej. 2. Przeniesienie własności nieruchomości, o którym mowa w ust. 1, może nastąpić po rozpatrzeniu przez właściwe organy wniosków poprzednich właścicieli lub ich spadkobierców o przywrócenie własności tej nieruchomości. 3. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego przysługuje w stosunku do właścicieli lokali roszczenie o zawarcie umowy przeniesienia na ich rzecz własności lub oddania im w użytkowanie wieczyste przyległej nieruchomości gruntowej lub jej części. 4. Roszczenie, o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje, jeżeli: 1) toczy się postępowanie dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego; 2) przyległa nieruchomość gruntowa, stanowiąca własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, została oddana w użytkowanie wieczyste innej osobie lub w trwały zarząd jednostce organizacyjnej na cele obronności i bezpieczeństwa państwa, lub graniczy z tymi nieruchomościami; 3) wskutek realizacji roszczenia przyległa nieruchomość gruntowa przestałaby spełniać wymogi działki budowlanej. 5. Przepisy ust. 1–4 stosuje się odpowiednio w odniesieniu do nieruchomości gruntowej lub jej części, która nie przylega do działki gruntu, o której mowa w ust. 1, jeżeli jest ona niezbędna do prawidłowego i racjonalnego korzystania z budynku, w którym została wyodrębniona własność lokali.
art. 209a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2026 r. poz. 399)Otwórz w aplikacji
Orzecznictwo
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I FSK 740/14
…oraz przeznaczone pod zabudowę. Podkreślenia wymaga jednak, że dostawa, o której mowa powyżej, nastąpi w szczególnych warunkach określonych w art. 209a Pgn, zgodnie z którym, jeżeli przy wyodrębnianiu własności lokali w budynku wydzielono dla tego budynku działkę gruntu niespełniającą wymogów…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 2033/11
…z budynku i urządzeń umożliwiających jego funkcjonowanie ma istotne znaczenie dla Wspólnoty w kontekście ewentualnych roszczeń wynikających z art. 209a ust 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Jest to o tyle ważne, że jak wynika z mapy projektu podziału działki nr 3/51 nowo powstała…
- Sąd Okręgowy w Gdańsku, wyrok z , XV C 22/17
…(k. 3) Roszczenie powodów nie jest zasadne. Powodowie wywodzili swoje roszczenie na podstawie przepisu art. 209a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Wskazywali, że są współwłaścicielami nieruchomości stanowiącej działkę nr (...) zabudowaną w całości budynkiem…
- Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wyrok z , II SA/Wr 421/23
TEZY Przepis art. 209a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1899 ze zm.) nie stanowi lex specialis względem art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n., w tym…
- Sąd Okręgowy w Łodzi, uzasadnienie z , III Ca 1942/18
…właściciela gruntu. Pozwana Wspólnota nie wykazała również, by skorzystała z możliwości, o której mowa w art. 209a ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 1997 r., Nr 115, poz. 741, z późn. zm.). Podnieść bowiem należy, że wbrew twierdzeniom skarżącej,…
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, wyrok z , II SA/Lu 353/11
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, wyrok z , II SA/Gd 82/09
…postępowaniu i taki posiada skarżąca Wspólnota odwołując się do uprawnienia członków Wspólnoty wynikającego z art. 209a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603, ze zm.), dalej u.g.n. Powyższa okoliczność uzasadnia zainteresowanie…
- Sąd Apelacyjny w Krakowie, postanowienie z , I ACz 448/20
- Sąd Okręgowy w Łodzi, uzasadnienie z , I C 948/19
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, wyrok z , II SA/Ol 575/18
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 209a (22)
Historia zmian
Bez zmian od 10 marca 2026 r.