Art. 496

Pokaż w całym akcie

Art. 496 Kodeksu postępowania karnego
Art. 496.
§ 1. Postępowanie w sprawach z oskarżenia prywatnego umarza się za zgodą oskarżonego, jeżeli oskarżyciel prywatny odstąpi od oskarżenia przed prawomocnym zakończeniem postępowania.
§ 2. Zgoda oskarżonego nie jest wymagana, jeżeli oskarżyciel prywatny odstąpi od oskarżenia przed rozpoczęciem przewodu sądowego na pierwszej rozprawie głównej.
§ 3. Niestawiennictwo oskarżyciela prywatnego i jego pełnomocnika na rozprawie głównej bez usprawiedliwienia uważa się za odstąpienie od oskarżenia.

art. 496 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 490, 421, 638, 760, 882 i 901)

art. 496 k.p.k.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 23 września 2008 r., I KZP 19/08

   …rozstrzygnięcia o zasadności rozpoznawanego przez Sąd Okręgowy zażalenia. Nadto rzeczywiście wystąpił zasadniczy problem interpretacyjny art. 496 § 3 k.p.k., a zatem konieczne stało się dokonanie wykładni tego przepisu w trybie art. 441 § 3 k.p.k. Niejako na przedpolu merytorycznych rozważań…

2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 28 kwietnia 2016 r., II KK 13/16

   …zważył, co następuje. Kasacja jest zasadna. Rację ma skarżący, że zaskarżone postanowienie zapadło z rażącym naruszeniem przepisu art. 496 § 3 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k. Wprawdzie Sąd Okręgowy w swoim postanowieniu nie przywołał w podstawie prawnej przepisu art. 458 k.p.k., ale jest…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 27 czerwca 2019 r., III KK 209/18

   …jej tokiem, w szczególności powinien każdorazowo usprawiedliwiać swoje niestawiennictwo na terminie rozprawy. Zgodnie z treścią art. 496 § 3 k.p.k. niestawiennictwo oskarżyciela prywatnego i jego pełnomocnika na rozprawie głównej bez usprawiedliwionych powodów uważa się za odstąpienie…

4. Sąd Najwyższy, uchwała z 22 maja 2019 r., I KZP 3/19

   …k.p.k., art. 184 § 7 k.p.k., art. 353 § 2 k.p.k., art. 400 § 1 k.p.k., art. 406 § 1 k.p.k., art. 414 § 1 k.p.k., art. 414 § 1 i 3 k.p.k., art. 496 § 2 k.p.k., art. 497 § 1 k.p.k., art. 506 § 5 k.p.k., art. 517g § 2 i 3 k.p.k., art. 647 § 3 k.p.k., art. 622 k.p.k., art. 661 § 4 k.p.k.). Przyjąć…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 12 kwietnia 2016 r., V KK 448/15

   …w sprawie: D. B., i in. uniewinnionych od zarzutu popełnienia czynu z art. 212 § 1 k.k. oraz w sprawie H. I., co do której na podstawie art. 496 § 1 k.p.k. umorzono postępowanie o czyn z art. 212 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. w dniu 12…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 9 stycznia 2013 r., III KO 114/12

   …przyjąć, iż odstąpił od oskarżenia jedynie wtedy, gdyby niestawiennictwo nastąpiło bez usprawiedliwionego powodu (art. 491 § 1 oraz art. 496 § 3 k.p.k. Rzeczą sądu jest ocena, czy tok rozprawy wymaga obecności oskarżyciela prywatnego, jak też czy jego ewentualne niestawiennictwo jest…

7. Sąd Rejonowy Gdańsk-Południe w Gdańsku, wyrok z 15 grudnia 2016 r., X K 799/15

   …o to, że: w dniu 1 sierpnia 2015 r. w G. naruszył nietykalność cielesną M. T., tj. o przestępstwo z art. 217§1 k.k. I. na podstawie art 496§1 k.p.k. umarza postępowanie w sprawie; II. na mocy art. 626 § 1 k.p.k., art. 632 pkt 1 k.p.k. kosztami procesu obciąża oskarżycielkę prywatną,…

8. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, wyrok z 26 czerwca 2018 r., VI Ka 301/18

   …do pojednania stron i odstąpienia od oskarżenia ( pismo z k. 196 ). Oskarżeni wyrazili na to zgodę ( pisma z k. 193-195 ). Zgodnie z art. 496 § 1 k.p.k. musi to skutkować umorzeniem postępowania. Zarzut odwołania okazał się zatem skuteczny – doszło do sytuacji, w której brak jest skargi…

9. Sąd Okręgowy w Gliwicach, wyrok z 27 lutego 2018 r., I C 193/17

   …daleko odbiegające od przepisów postępowania karnego prowadzonego z oskarżenia publicznego. W pierwszej kolejności wskazać należy na przepis art. 496 kpk postępowanie w sprawach z oskarżenia prywatnego umarza się za zgodą oskarżonego, jeżeli oskarżyciel prywatny odstąpi od oskarżenia przed…

10. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, uzasadnienie z 24 marca 2017 r., IV Ka 477/16

    …ugody pozasądowej, co zostało potwierdzone przez pełnomocnika oskarżycielki prywatnej oraz samą oskarżoną (k.515, 527). Zgodnie z treścią art. 496§ 1 i 2 kpk postępowanie w sprawach z oskarżenia prywatnego umarza się za zgodą oskarżonego, jeżeli oskarżyciel prywatny odstąpi od oskarżenia…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 496 (21)

Historia zmian

Bez zmian od 12 czerwca 2026 r.