Art. 139

Pokaż w całym akcie

Art. 139 Kodeksu postępowania karnego
Art. 139.
§ 1. Jeżeli strona, nie podając nowego adresu, zmienia miejsce zamieszkania lub nie przebywa pod wskazanym przez siebie adresem, w tym także z powodu pozbawienia wolności w innej sprawie, pismo wysłane pod tym adresem uważa się za doręczone. Dotyczy to także strony, która zgłosiła wniosek o dokonywanie doręczeń na adres oznaczonej skrytki pocztowej i nie zawiadomiła organu o zmianie tego adresu lub zaprzestaniu korzystania z niego. Dotyczy to także strony, która zgłosiła wniosek o dokonywanie doręczeń na adres oznaczonej skrytki pocztowej albo wyraziła zgodę na dokonywanie doręczeń na adres do doręczeń elektronicznych i nie zawiadomiła organu o zmianie tego adresu lub o zaprzestaniu korzystania z niego.
§ 1a. Przepis § 1 stosuje się do pokrzywdzonego także wtedy, gdy nie jest stroną.
§ 2. (uchylony)
§ 3. Przepis § 1 nie dotyczy pism wysłanych po raz pierwszy po prawomocnym uniewinnieniu oskarżonego.

art. 139 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 490, 421, 638, 760, 882 i 901)

art. 139 k.p.k.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, postanowienie z 30 września 2009 r., I KZP 16/09

   …problemu, który postawiono w zadanym pytaniu. I tak, na wstępie stwierdzić należy, że przedstawione zagadnienie osadzić należy na gruncie art. 139 § 1 k.p.k. Ustawodawca w przepisie tym wskazał dla celów doręczania korespondencji dwie formy określenia miejsca pobytu strony procesu karnego.…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 3 lutego 2012 r., V KK 438/11

   …ostatnie pismo wróciło z adnotacją „adresat nieznany”. Sąd właściwy rozpoznający sprawę w trybie zwyczajnym, powołując się na treść art. 139 § 1 k.p.k., uznał wezwanie na rozprawę za doręczone, a niestawiennictwo oskarżonego za nieusprawiedliwione i – na podstawie art. 377 § 3 k.p.k. –…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 6 czerwca 2013 r., III KK 179/13

   …pozwala wnioskować o tym, że Sąd uznał to wysłane oskarżonemu zawiadomienie za skuteczne doręczone, wobec spełnienia warunków wskazanych w art. 139 § 1 k.p.k. Jednakże w ujawnionych w sprawie okolicznościach, stwierdzić należy, że zastosowanie tej normy było rażąco bezzasadne. Bezsporne jest…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 12 stycznia 2006 r., III KK 317/05

   …procesowej, w której miał on prawo uczestniczyć i nie dawało jeszcze dostatecznych podstaw do zastosowania instytucji przewidzianej w art. 139 § 1 k.p.k. Tym samym nie zostały zrealizowane przesłanki do wydania wyroku zaocznego w tej sprawie przez sąd pierwszej instancji. Wprawdzie w…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 5 lipca 2010 r., V KK 45/10

   …czerwca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu karnym, Dz. U. Nr 108, poz. 1022), a także art. 139 § 1 k.p.k., i to w sposób, który mógł mieć wpływ na treść zaskarżonego kasacją wyroku. Podstaw do takiego twierdzenia nie dają bowiem rzeczywiste…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 2 września 2015 r., IV KK 103/15

   …następuje. Zasadne są zarzuty kasacji określone w pkt. II i III, natomiast zarzut naruszenia przez sąd orzekający prawa procesowego, tj. art. 139 § 1 k.p.k. w zw. z art. 479 § 1 k.p.k. i art. 6 k.p.k., nie jest zasadny. Z akt sprawy wynika, że Sąd Rejonowy przesłał w dniu 8 listopada 2013 r.…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 12 lutego 2014 r., V KK 392/13

   …w terminie (k. 106). Sąd Rejonowy uznał w tej sytuacji, że wezwanie skierowane do oskarżonego zostało doręczone mu prawidłowo, w trybie art. 139 § 1 k.p.k., skoro oskarżony nie podając nowego adresu, zmienił miejsce zamieszkania lub nie przebywa pod wskazanym przez siebie adresem. W następstwie…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 13 maja 2015 r., V KK 88/15

   …że choć Sąd nie dysponował wiedzą o osadzeniu oskarżonego w zakładzie karnym, to w jego postępowaniu doszło do rażącej obrazy przepisu art. 139 § 1 k.p.k. Z treści tego unormowania wynika, że tylko wówczas można uznać za doręczone pismo wysłane pod wskazanym przez stronę adresem, jeżeli…

9. Sąd Najwyższy, postanowienie z 3 lipca 2013 r., V KK 473/12

   …lub pobytu trwającego dłużej niż 7 dni, wynikający z treści art. 75 § 1 k.p.k., którego zignorowanie pozwala na zastosowanie przez sąd art. 139 § 1 k.p.k. i uznanie pisma wysłanego pod ostatnio wskazany przez oskarżonego adres za doręczone, dotyczy jedynie oskarżonego pozostającego na…

10. Sąd Najwyższy, postanowienie z 8 stycznia 2016 r., II KK 267/15

    …w kasacji – wezwanie do stawiennictwa na rozprawę). Zaistniałego uchybienia nie należy jednak traktować jako skutkującego naruszenie art. 139 § 1 k.p.k., bowiem nawet jeżeli Sąd orzekający nie powołał przepisu, na podstawie którego pismo wysłane A. Ż. uznał za doręczone „przez awizo”, to…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 139 (217)

Historia zmian

Bez zmian od 12 czerwca 2026 r.