Art. 194

Pokaż w całym akcie

Art. 194 Kodeksu postępowania cywilnego
Art. 194.
§ 1. Jeżeli okaże się, że powództwo nie zostało wniesione przeciwko osobie, która powinna być w sprawie stroną pozwaną, sąd na wniosek powoda lub pozwanego wezwie tę osobę do wzięcia udziału w sprawie. Osoba wezwana do udziału w sprawie na wniosek pozwanego może domagać się zwrotu kosztów wyłącznie od pozwanego, jeżeli okaże się, że wniosek był bezzasadny.
§ 2. Osoba wezwana do wzięcia udziału w sprawie w charakterze pozwanego może za zgodą obu stron wstąpić w miejsce pozwanego, który wówczas będzie zwolniony od udziału w sprawie. W razie wyrażenia zgody na zmianę strony pozwanej, pozwany może w terminie dwutygodniowym złożyć sądowi wniosek o przyznanie kosztów od strony powodowej, niezależnie od późniejszego wyniku sprawy.
§ 3. Jeżeli okaże się, że powództwo o to samo roszczenie może być wytoczone przeciwko innym jeszcze osobom, które nie występują w sprawie w charakterze pozwanych, sąd na wniosek powoda może wezwać te osoby do wzięcia udziału w sprawie.
§ 4. (uchylony)

art. 194 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)

art. 194 k.p.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 7 stycznia 2010 r., II PZP 13/09

   …zawiśnięcie sporu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przedstawione do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne dotyczy interpretacji art. 194 § 1 k.p.c. w kontekście art. 198 § 1 k.p.c. Dotyczy zatem instytucji wezwania do udziału w sprawie w charakterze pozwanego (tzw. dopozwania).…

2. Sąd Najwyższy, uchwała z 22 czerwca 2017 r., III CZP 8/17

   …2003 r., III CK 90/02 (nie publ.). Uznał, że w razie zmiany na stanowisku redaktora naczelnego sąd może w drodze analogii zastosować art. 194 § 3 k.p.c. i wezwać do wzięcia udziału w sprawie aktualnego redaktora naczelnego. Również w wyroku z dnia 6 czerwca 2014 r., I CSK 387/13 (OSNC-ZD…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 17 listopada 2010 r., I CSK 67/10

   …sąd bierze pod uwagę z urzędu w każdym stanie sprawy. Przepis ten nie obejmuje problematyki zmian podmiotowych w procesie, uregulowanych w art. 194 § 3 k.p.c. i art. 195 k.p.c., które określają samodzielnie obowiązki sądu pierwszej instancji w sytuacjach objętych ich hipotezami. Zgodnie 5 z art.…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 22 lipca 2015 r., I PZ 13/15

   …wyrok zaskarżony apelacją, nierozpoznanie istoty sprawy wiąże się z niedopozwaniem francuskiej Spółki, wbrew żądaniu powoda opartemu na art. 194 § 3 k.p.c. i brakiem uzasadnienia tej decyzji. Sąd Okręgowy uznał, że brak uzasadnienia nieuwzględnienia wniosku o dopozwanie uniemożliwia kontrolę…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 3 grudnia 2010 r., I PK 120/10

   …wydanie wyroku przez Sąd drugiej instancji w stosunku do podmiotu, który nie był objęty „dyspozycją” wyroku Sądu pierwszej instancji, 5) art. 194 § 1 k.p.c., przez wydanie wyroku przeciwko Powiatowi T./Starostwu Powiatowemu, który nie miał legitymacji biernej w procesie wobec tego, że pozwanym w…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 18 sierpnia 2010 r., II PK 11/10

   …w tym czasie w stosunku pracy z pozwaną. Powyższe rozważania stanowiły podstawę wniosku, że nie są uzasadnione kasacyjne zarzuty naruszenia „art. 194 k.p.c. w związku z art. 477 k.p.c.”, art. 22 k.p. oraz art. 6 k.c. i art. 232 zdanie pierwsze k.p.c. 2. Sąd Okręgowy nie mógł naruszyć art. 194 § 1…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 17 listopada 2010 r., I CSK 671/09

   …instancji. Wynika to wprost z treści zarzutu naruszenia art. 130 k.p.c., natomiast w wypadku zarzutu naruszenia art. 5 k.p.c. w zw. z art. 194 § 1 k.p.c. do takiego wniosku prowadzi unormowanie zawarte w art. 391 § 1 k.p.c., wyłączające stosowanie m. in. art. 194 k.p.c. w postępowaniu…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 10 października 2008 r., II CSK 235/08

   …prawa do obrony, co było następstwem nierozpoznania przez sąd pierwszej instancji wniosku powoda o dopozwanie R. K. i Z. P. na podstawie art. 194 § 3 k.p.c. zamiast na podstawie art. 194 § 1 k.p.c. W następstwie tego uchybienia –zdaniem powoda - nie zostało rozpoznane przez sąd pierwszej…

9. Sąd Najwyższy, postanowienie z 22 lipca 2015 r., I PZ 10/15

   …nierozpoznanie istoty sprawy wiąże się wyłącznie z niedopozwaniem francuskiej spółki G., wbrew żądaniu powoda opartemu na przepisie art. 194 § 3 k.p.c. i w konsekwencji nieprawidłowym rozstrzygnięciu przez Sąd Rejonowy tego wniosku z uwagi na bezpodstawne nieprzyjęcie jurysdykcji krajowej.…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 27 stycznia 2006 r., III CSK 120/05

    …2 k.c. są konkurencyjne i wzajemnie się wykluczają. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Podmiotowe przekształcenie powództwa na podstawie art. 194 § 3 k.p.c. jest dopuszczalne, gdy wniosek o wezwanie do wzięcia udziału w sprawie dotyczy tego samego roszczenia. Przedmiotem procesu w chwili…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 194 (1882)

Historia zmian

Bez zmian od 24 marca 2026 r.