Art. 431

Pokaż w całym akcie

Art. 431 Kodeksu cywilnego
Art. 431.
§ 1. Kto zwierzę chowa albo się nim posługuje, obowiązany jest do naprawienia wyrządzonej przez nie szkody niezależnie od tego, czy było pod jego nadzorem, czy też zabłąkało się lub uciekło, chyba że ani on, ani osoba, za którą ponosi odpowiedzialność, nie ponoszą winy.
§ 2. Chociażby osoba, która zwierzę chowa lub się nim posługuje, nie była odpowiedzialna według przepisów paragrafu poprzedzającego, poszkodowany może od niej żądać całkowitego lub częściowego naprawienia szkody, jeżeli z okoliczności, a zwłaszcza z porównania stanu majątkowego poszkodowanego i tej osoby, wynika, że wymagają tego zasady współżycia społecznego.

art. 431 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 431 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 16 października 2014 r., III CSK 302/13

   …o niedozwolonych postanowieniach umownych w obrocie konsumenckim, 7 a więc w relacjach umownych przedsiębiorcy z konsumentem (art. 221 , art. 431 , art. 3851 - 3853 k.c.), mających odpowiednie zastosowanie w niniejszej sprawie na podstawie art. 805 § 4 k.c. Przepisy o klauzulach…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 11 kwietnia 2014 r., I CSK 310/13

   …ich ramach dokonuje świadczenia usług, płatności lub wytwarza rzeczy jest to działalność spełniająca cechy działalności gospodarczej. Na tle art. 431 k.c. oraz art. 2 i 4 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (jedn. tekst: Dz.U.2013.672 ze zm.) o tym, czy mamy do…

3. Sąd Najwyższy, uchwała z 27 czerwca 2013 r., III CZP 31/13

   …służebności przesyłu, z własnością tzw. nieruchomości władnącej, wywołuje dalsze pytanie, czy spółka wodna jest przedsiębiorcą. Według art. 431 k.c., przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna, o której mowa w art. 331 § 1, prowadząca we własnym imieniu…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 3 grudnia 2008 r., V CSK 310/08

   …łowieckim, dotyczące szkód łowieckich (art. 46-50), mają charakter lex specialis wobec przepisów kodeksu cywilnego. Przyjmuje się m.in., że art. 431 k.c. nie ma zastosowania do zwierząt żyjących w stanie wolnym. W 6 konsekwencji zrozumiała jest odmienna odpowiedzialność dzierżawcy lub zarządcy…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 26 listopada 2014 r., III CSK 254/13

   …istotnych dla kwestii własnościowych w strukturach energetycznych. Z tych przyczyn za trafne trzeba uznać zarzuty naruszenia przepisów art. 431 k.c. i 551 k.c. w zw. z art. 49 k.c. i art. 176 k.c. Zważywszy na przeznaczenie i specyfikę linii najwyższych napięć nie można wykluczyć potrzeby…

6. Sąd Najwyższy, uchwała z 24 lipca 2013 r., III CZP 43/13

   …stron (kryterium funkcjonalne). Należy przypomnieć, że na gruncie prawa cywilnego przyjęto, że obowiązuje definicja przedsiębiorcy zawarta w art. 431 k.c. Przedsiębiorcą jest więc osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna, której ustawa przyznaje zdolność prawną prowadząca we…

7. Sąd Najwyższy, uchwała z 21 stycznia 2011 r., III CZP 125/10

   …wymagania definicji określonej w art. 4792 § 1 k.p.c., nawiązującej wprost do definicji przedsiębiorcy zawartej w prawie cywilnym, tj. w art. 431 k.c. Wynika z niej, że przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna albo jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, prowadząca we własnym…

8. Sąd Najwyższy, uchwała z 16 września 2010 r., III CZP 44/10

   …260/07, OSP 2009, z. 2, poz. 21). Mając na uwadze, że przedsiębiorcą jest osoba, która we własnym imieniu prowadzi działalność gospodarczą (art. 431 k.c.) należy uznać, że jeżeli czynności dokonuje przedsiębiorca, to przemawia za tym domniemanie, że wchodzi ona w zakres działalności…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 3 czerwca 2008 r., I PK 311/07

   …z przygotowaniem audycji, nie jest przekonująca i nie uzasadnia trafności rozważanego zarzutu. Bezpodstawny jest także zarzut naruszenia art. 431 k.c. przez przyjęcie toż- samości podmiotowej przedsiębiorcy po stronie pracodawcy (pozwanej spółki jako osoby prawnej), i zamawiającego dzieło…

10. Sąd Najwyższy, uchwała z 11 maja 2005 r., III CZP 11/05

    …stosuje się do nich rygorów wynikających z ustaw regulujących zasady prowadzenia działalności gospodarczej. Sąd Okręgowy zwrócił też uwagę na art. 431 k.c., który nie zawiera wymogu prowadzenia działalności gospodarczej w celu zarobkowym. Można zatem uznać, zdaniem tego Sądu, że działalnością…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 431 (452)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.