Uzasadnienie orzeczenia Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 17 czerwca 2026 r., IX Ka 158/26
uzasadnienie orzeczenia Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 17 czerwca 2026 r., IX Ka 158/26Otwórz w aplikacji
Uzasadnienie
1 Formularz UK 2
2 Sygnatura akt
3 IX Ka 158/26
4 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
5 3
6 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA
7 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji
8 Wyrok Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 4 listopada 2025 r., IX K 347/25
9 1.2. Podmiot wnoszący apelację
10 ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego
11 ☒ oskarżyciel posiłkowy
12 ☐ oskarżyciel prywatny
13 ☒ obrońca
14 ☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego
15 ☐ inny
16 1.3. Granice zaskarżenia
17 1.1.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
18 ☒ na korzyść
19 ☒ na niekorzyść
20 ☒ w całości
21 ☒ w części
22 ☐co do winy
23 ☒co do kary
24 ☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
25 1.1.2. Podniesione zarzuty
26 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
27 ☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
28 ☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
29 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
30 ☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
31 ☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
32 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
33 ☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
35 ☐brak zarzutów
36 1.4. Wnioski
37 ☒uchylenie
38 ☒zmiana
39 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami
40 przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy
41 1.5. Ustalenie faktów
42 1.1.3. Fakty uznane za udowodnione
43 Lp.
44 Oskarżony
45 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
46 Dowód
47 Numer karty
48 2.1.1.1.
49 1.1.4. Fakty uznane za nieudowodnione
50 Lp.
51 Oskarżony
52 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
53 Dowód
54 Numer karty
55 2.1.2.1.
56 1.6. Ocena dowodów
57 1.1.5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
58 Lp. faktu z pkt 2.1.1
59 Dowód
60 Zwięźle o powodach uznania dowodu
61 1.1.6. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
62 (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)
63 Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2
64 Dowód
65 Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
66 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków
67 Lp.
68 Zarzut
69 3.1.
70 Obrońca oskarżonego zaskarżył wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
71 1. Obrazę przepisów postepowania, która miała wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie:
72 - art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k., polegającą na dokonaniu dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego tj. dowodów z zeznań oskarżycieli posiłkowych tj. V. A., A. A. oraz A. X., poprzez obdarzenie ich zeznań przymiotem pełnej wiarygodności pomimo, że jako osoby bezpośrednio zainteresowane rozstrzygnięciem składali zeznania ukierunkowane na uzyskanie korzystnego dla siebie wyroku skazującego; jak również polegającą na pominięciu przy ocenie tych dowodów istotnych sprzeczności i niekonsekwencji wynikających z depozycji oskarżycieli składanych na różnych etapach postępowania, a także ich niezgodności z obiektywnym materiałem dowodowym w postaci dokumentów dotyczących częściowej spłaty zadłużenia, co w konsekwencji doprowadziło do niezasadnego przyjęcia, że oskarżony C. E.
73 dopuścił się zarzucanych mu czynów,
74 - art. 170 § 1 pkt 2 i 5 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. polegającą na oddaleniu wniosków dowodowych obrony zgłoszonych w pismach z dnia 17 marca 2025 r. oraz 30 października 2025 r., tj.:
75 a. wniosków o przesłuchanie świadków C. C., C.
76 (...) oraz I. A. na okoliczność sposobu rozliczania się (z klientami, problemów finansowych oskarżonej G. E. oraz
77 podejmowanych przez nią działań zmierzających do spłaty zadłużenia,
78 b. zwrócenie się do Sądu Rejonowego w Kielcach o akta postępowania
79 restrukturyzacyjnego (sygn. KI 1L/(...)-nu(...)),
80 c. zwrócenie się do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w celu
81 uzyskania dokumentacji dotyczącej sprzedaży bydła przez G. E. działającej pod firmą (...),
82 d. zwrócenie się do Komendy Powiatowej Policji w N. o udostępnienie akt sprawy dotyczącej zgłoszonego zawłaszczenia pojazdu marki (...),
83 poprzez błędne uznanie, że dowody te nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia
84 sprawy i zmierzają do przedłużenia postępowania, podczas gdy okoliczności te miały kluczowe znaczenie dla ustalenia zamiaru oskarżonego C. E., jego roli w
85 działalności gospodarczej oskarżonej G. E. oraz oceny jego właściwości i warunków osobistych w kontekście wymiaru kary oraz konfliktu z oskarżycielem posiłkowym A. A., co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia prawa do obrony oskarżonego i uniemożliwiło wszechstronne wyjaśnienie wszystkich okoliczności przedmiotowej sprawy,
86 - art. 6 k.p.k. w zw. z art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. oraz w zw. z art. 409 k.p.k., polegającą na rażącym naruszeniu prawa oskarżonego C. E. do obrony, poprzez oddalenie wniosku obrońcy zawartego w piśmie z dnia 30 października 2025 r. o wznowienie przewodu sądowego celem odebrania od oskarżonego C. E. wyjaśnień, uznanie tego wniosku za zmierzający do przedłużenia postępowania,
87 podczas gdy oskarżony C. E., w świetle nowej sytuacji procesowej
88 powstałej po wyłączeniu sprawy współoskarżonej G. E. do odrębnego
89 postępowania w dniu 28 października 2025 r., nie miał możliwości odniesienia się do całości zgromadzonego materiału dowodowego, co w konsekwencji
90 doprowadziło do wydania wyroku skazującego bez wysłuchania stanowiska
91 oskarżonego i pozbawienia go możliwości odparcia stawianych mu zarzutów, - art. 170 § 1 pkt 2 i 5 k.p.k. w zw. z art. 213 § 1 k.p.k.. polegającą na oddaleniu
92 wniosku dowodowego obrońcy zgłoszonego w piśmie z dnia 30 października 2025 r. o zwrócenie się do Sądu Rejonowego w Gnieźnie o nadesłanie akt postępowania w sprawie o sygn. akt II Ko 1054/25, poprzez błędne przyjęcie, że dowód ten nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy lub zmierza do przewlekania postępowania, podczas gdy ustalenie ewentualnego zatarcia skazania miało kluczowe znaczenie dla oceny właściwości i warunków oskarżonego, a tym samym dla prawidłowego zastosowania dyrektyw wymiaru kary określonych wart. 53 k.k.,
93 - art. 404 § 1 k.p.k. w zw. z art, 6 k.p.k. polegającą na prowadzeniu rozprawy w dalszym ciągu i zaniechaniu jej odroczenia w dniach 22 lipca 2025 r., 4 września 2025 r. oraz 28 października 2025 r. pomimo iż zachodziły ku temu ważne przyczyny uzasadniające odroczenie, a oskarżeni nie mogli brać udziału w czynnościach z przyczyn od nich niezależnych i usprawiedliwionych, co przejawiało się w nieuwzględnianiu przez Sąd wniosków obrońcy z dnia 15 lipca 2025 r., 28 sierpnia 2025 r. oraz 16 września 2025 r., popartych zaświadczeniami lekarskimi potwierdzającymi niezdolność oskarżonej G. E. do udziału w rozprawie, co Sąd pominął, powołując się na zasadę ekonomiki procesowej, a co w konsekwencji doprowadziło do ograniczenia prawa oskarżonego C. E. do obrony poprzez przeprowadzenie kluczowych czynności dowodowych pod nieobecność oskarżonych, a ostatecznie do wyłączenia wątku oskarżonej G. E. do odrębnego postępowania oraz zamknięcia przewodu sądowego w sprawie oskarżonego C. E. bez udziału oskarżonego w rozprawie oraz bez umożliwienia mu złożenia wyjaśnień,
94 2. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie:
95 - błędne ustalenie, że oskarżony C. E. wypełnił znamiona strony podmiotowej przestępstwa oszustwa określonego wart. 286 § 1 k.k., tj. że działał z góry powziętym zamiarem doprowadzenia oskarżycieli posiłkowych do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, podczas gdy prawidłowa ocena zgromadzonego materiału dowodowego, prowadzi do wniosku, że oskarżony nie obejmował swoją świadomością i wolą wprowadzenia oskarżycieli posiłkowych w błąd, a brak terminowych płatności wynikały obiektywnych trudności gospodarczych, co wyklucza przypisanie mu sprawstwa,
96 - błędne ustalenie, jakoby oskarżony C. E. nie podejmował działań
97 zmierzających do naprawienia szkody, co Sąd wywiódł z faktu, iż przelewy
98 wykonywała jego żona, pomijając przy tym istotny kontekst ekonomiczny funkcjonowania małżeństwa i wspólnego gospodarstwa domowego, w którym
99 spłata zadłużenia przez jednego z małżonków jest wyrazem wspólnej woli i wysiłku obu stron zmierzającego do zaspokojenia roszczeń pokrzywdzonych, a postawa oskarżonego C. E. wskazuje na dążenie do zaspokojenia wierzyciela, a nie, jak błędnie przyjął Sąd, na uchylanie się od odpowiedzialności, dowolne i sprzeczne z zasadami logiki oraz doświadczenia życiowego ustalenie, że wpłaty dokonywane przez współoskarżoną G. E. nie mają wpływu na zakres odpowiedzialności karnej oskarżonego C. E. oraz wadliwe ustalenie, iż wpłata kwoty 16.520 zł na rzecz V. A. nie wpływa na zakres obowiązku naprawienia szkody orzeczonego wobec C. E., podczas gdy w rzeczywistości, wobec solidarnego charakteru zobowiązania, każda wpłata dokonana przez jednego z dłużników solidarnych pomniejsza ogólną kwotę szkody, co w konsekwencji stanowi obiektywne, częściowe naprawienie szkody, które musi być poczytane na korzyść obu oskarżonych, a obiektywny fakt uiszczenia przez jednego z dłużników solidarnych części należności powoduje rzeczywiste
100 zmniejszenie uszczerbku w majątku oskarżyciela posiłkowego.
101 Oskarżony C. E. zaskarżył wyrok w całości.
102 Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie:
103 1. art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 40 § 1 pkt 3 k.p.k., ponieważ orzeczenie w Sądzie Rejonowym w Kielcach wydała sędzia Bożena Kotwa – Surowska, a w tej sprawie oskarżycielem posiłkowym jest A. A., co doprowadziło do sytuacji, w której wobec oskarżonego wydała osoba z uzasadnioną wątpliwością co do bezstronności polegająca na tożsamym nazwisku sędzi i oskarżyciela posiłkowego, a to spowodowało zaistnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. tj. w wydaniu orzeczenia brała udział osoba nieuprawniona lub niezdolna do orzekania bądź podlegająca wyłączeniu na podstawie art. 40 k.p.k.,
104 2. naruszenie prawa do obrony z art. 6 k.p.k. poprzez nieumożliwienie złożenia wyjaśnień przed sądem, pomimo pracy zawodowej oskarżonego, która uniemożliwiała uczestnictwo e rozprawach i pomimo zagrożonej ciąży oraz złego stanu zdrowia żony, przez co nie mógł się ustosunkować do zeznań oskarżycieli posiłkowych, których zeznania nie są zgodne z prawda,
105 3. orzeczenie kary rażąco niewspółmiernej i zdecydowanie zbyt surowej tj. kary 9 miesięcy pozbawienia wolności, przy czym Sąd pominął, że oskarżony samodzielnie utrzymuje całą rodzinę i Sąd nie wziął pod uwagę, że próbowali spłacą zadłużenie z działalności gospodarczej żony i porozumieć się z oskarżycielem posiłkowym nie tylko odkąd złożyli oni zawiadomienie o przestępstwie, ale też znacznie wcześniej czyli od momentu pogorszenia się sytuacji firmy jego żony.
106 ☐ zasadny
107 ☐ częściowo zasadny
108 ☒ niezasadny
109 Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny
110 W toku instancyjnej kontroli prawidłowości zaskarżonego wyroku apelacja wniesiona przez obrońcę oskarżonego i oskarżonego okazały się bezzasadne w stopniu oczywistym, co skutkowało utrzymaniem w mocy zaskarżonego wyroku.
111 W uzasadnieniu pisemnym wyroku Sąd Rejonowy poddał niezbędnej analizie logicznej zebrane dowody, w sposób w pełni przekonujący oraz zgodny ze wskazaniami wiedzy i życiowego doświadczenia, przedstawiając, na jakich przesłankach oparł swoje własne przekonanie o istnieniu dostatecznych podstaw faktycznych i logicznych dla osiągnięcia całkowitej pewności co do sprawstwa i winy oskarżonego w zakresie przypisanych mu czynów.
112 Przechodząc na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że Sąd Rejonowy dokonał prawidłowej, zgodnej z regułami art. 7 k.p.k., oceny zgromadzonego materiału dowodowego i dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, słusznie stwierdzając winę oskarżonego.
113 W pierwszej kolejności podkreślić należy, że Sąd I instancji w sposób prawidłowy przeprowadził w niniejszej sprawie postępowanie, nie dopuszczając się istotnej, mogącej rzutować na treść wyroku obrazy przepisów postępowania, a zwłaszcza tych wskazanych w środku odwoławczym.
114 Prawidłowo zostały ocenione zeznania V. A., A. A. oraz A. X.. Zeznania tych świadków są spójne logiczne, rzeczowe i wyczerpujące, znajdujące potwierdzenie w pozostałym zgromadzonym materiale dowodowym.
115 Wskazać należy, że oszustwo stypizowane w art. 286 § 1 k.k. jest przestępstwem materialnym, czyli skutkowym. Jego skutkiem jest niekorzystne rozporządzenie mieniem własnym lub cudzym przez pokrzywdzonego albo osobę wprowadzoną w błąd. Zgodnie z treścią art. 286 § 1 k.k. oszustwa dopuszcza się ten, kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania. Wprowadzenie w błąd jako znamię czynności wykonawczej oszustwa polega na doprowadzeniu do rozbieżności między obiektywną rzeczywistością a wyobrażeniem o niej lub jej odbiorem w świadomości pokrzywdzonego. Chodzi o szeroki zakres zachowań kłamliwych jako źródła wprowadzenia w błąd co do okoliczności istotnych, więc tych, które są przyczyną niekorzystnego rozporządzenia mieniem. Co istotne wprowadzenie w błąd może mieć również miejsce poprzez zatajenie bądź przemilczenie pewnych informacji, które miałyby wpływ na finalną decyzję kontrahenta. Charakterystyczny dla strony podmiotowej przestępstwa oszustwa zamiar bezpośredni powinien obejmować zarówno cel działania sprawcy, jak i sam sposób działania zmierzającego do zrealizowania tego celu. Sprawca musi chcieć użyć takiego właśnie sposobu działania w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i cel ten musi stanowić punkt odniesienia przy realizowaniu każdego ze znamion przedmiotowych przestępstwa. Dla bytu przestępstwa kwalifikowanego z art. 286 § 1 k.k. wystarczające jest ustalenie, że gdyby pokrzywdzony wiedział o okolicznościach, które były przedmiotem wprowadzenia w błąd, nie doszłoby do zawarcia umowy. Celowe wywołanie błędnego wyobrażenia o okolicznościach decydujących o rozporządzeniu mieniem jest kluczowe dla wprowadzenia w błąd.
116 Na gruncie przedmiotowej sprawy materiał dowodowy wskazuje na zamiar oskarżonego co do niemożności realizacji zaciągniętych zobowiązań.
117 Oskarżony zaciągając wiele zobowiązań w bardzo krótkich odstępach czasu przez dłuższy czas u wielu kontrahentów miał świadomość, że nie będzie w stanie uregulować poszczególnych zobowiązań. Oskarżony nie będąc w stanie spłacić wszystkich zobowiązań zaciągał kolejne. Oskarżony zapewniał kontrahentów, że wszystko będzie w porządku.
118 Gdy pokrzywdzeni zaczynali upominać się o zapłatę i odmawiali dostarczenia towarów oskarżony najpierw częściowo ich spłacał, a następnie zwracał się do innych kontrahentów, wprowadzając ich w błąd w taki sam sposób. Zgodzić się należy z Sądem Rejonowym, że częściowo uregulowane zobowiązania względem pokrzywdzonych nie świadczą o braku zamiaru doprowadzenia pokrzywdzonych do niekorzystnego rozporządzenia mieniem.
119 Zasadnie również Sąd Rejonowy wskazał, że w razie przyjęcia solidarności za zobowiązania wpłaty dokonane przez G. E. będą podlegać zaliczeniu na poczet zadłużenia.
120 Sąd Rejonowy, działając w granicach przysługujących mu uprawnień procesowych, podjął decyzję o odstąpieniu od bezpośredniego przesłuchania oskarżonego uznając, że jego obecność na rozprawie nie była niezbędna dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Oskarżony korzystał z prawa do obrony za pośrednictwem obrońcy, który brał udział w rozprawie, składał wnioski dowodowe oraz przedstawiał stanowisko procesowe, co zapewniało realizację konstytucyjnego prawa do obrony. W tych okolicznościach brak osobistego udziału oskarżonego w rozprawie nie może być utożsamiany z pozbawieniem oskarżonego prawa do obrony ani z naruszeniem zasad rzetelnego postępowania. Nadto należy podkreślić, że w toku postępowania odbyło się kilka rozpraw, na które oskarżony nie stawił się, mimo że był o ich terminach prawidłowo i skutecznie zawiadamiany. Okoliczność ta dodatkowo potwierdza zasadność decyzji Sądu o prowadzeniu postępowania bez osobistego udziału oskarżonego i wyklucza twierdzenie, jakoby doszło do naruszenia prawa do obrony. Należy przy tym zauważyć, że przed terminem rozprawy wyznaczonej na dzień 22 lipca 2025 r. obrońca oskarżonej przedłożył zwolnienie lekarskie wystawione przez lekarza E. K.. Zaświadczenie to nie spełnia wymaganego przepisami usprawiedliwienia nieobecności na rozprawie (nie zostało sporządzone przez lekarza sądowego). Stąd też sąd I instancji zasadnie nie uwzględnił wniosku o odroczenie rozprawy. Sąd Rejonowy w dniu 22 lipca 2025 r. postanowił na podstawie art. 374 § 1 k.p.k. rozprawę prowadzić pod nieobecność oskarżonych.
121 W świetle art. 374 § 1 k.p.k. oskarżony ma prawo, a nie obowiązek brać udział w rozprawie. Tylko w sprawach o zbrodnie obecność oskarżonego na rozprawie głównej jest obowiązkowa z mocy prawa (art. 374 § 2 k.p.k.). Wyeliminowanie przez ustawodawcę obowiązku obecności oskarżonego na rozprawie i związanych z tym powinności spoczywających na Sądzie służy eliminacji źródła przewlekłości postępowania sądowego. Oskarżony nie stawił się na rozprawę sądowa wyznaczoną w dniu 27 maja 2025 r., 22 lipca 2025 r., 4 września 2025 r., 28 października 2025 r. oraz nie przedstawił żadnych okoliczności uniemożliwiających mu stawiennictwo, Sąd uznał, że obecność oskarżonego nie jest niezbędna. W ten sposób oskarżony zrezygnował ze złożenia wyjaśnień na rozprawach w dniu 27 maja 2025 r., 22 lipca 2025 r., 4 września 2025 r., 28 października 2025 r. z osobistego ustosunkowania się do zgromadzonych i przeprowadzonych dowodów. Nie sygnalizował w sposób procesowy woli złożenia wyjaśnień na kolejnym terminie rozprawy. Należy podkreślić, że na rozprawie był obecny obrońca oskarżonego, który aktywnie uczestniczył w przesłuchaniu świadków i zapewniał mu realną obronę.
122 W kontekście tychże okoliczności, Sąd Okręgowy stoi na stanowisku, iż nie może powoływać się na naruszenie jego prawa do obrony ten, kto sam zrezygnował z przysługujących mu uprawnień procesowych - postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 czerwca 2001 r. II KKN 96/01 - nie może się powoływać na pogwałcenie swego prawa do obrony ten, kto świadomie i z własnego wyboru nie korzysta nawet z tych form umożliwiających realizację tego prawa, które zostały mu udostępnione. Oskarżony mógł stawić się na rozprawy przed sądem I instancji celem złożenia wyjaśnień, a z tej możliwości nie skorzystał i nie podał przyczyn takiego stanu.
123 Z analizy akt sprawy wynika, że na termin rozprawy w dniu 27 maja 2025 r., 22 lipca 2025 r., 4 września 2025 r., 28 października 2025 r. stawił się obrońca oskarżonych, dlatego nie można zgodzić się ze skarżącym, że oskarżony był pozbawiony prawa do obrony. O naruszeniu prawa do obrony można by było mówić wtedy, gdy na termin rozprawy nie stawiłby się obrońca i oskarżony.
124 Niestawiennictwo strony, która została należycie zawiadomiona o czynności procesowej, niezależnie od jego przyczyny, nie stoi na przeszkodzie przeprowadzeniu tej czynności, jeżeli stawił się jej obrońca lub pełnomocnik, o ile udział strony w tej czynności nie był obowiązkowy. W przedmiotowej sprawie Sąd uznał, że udziału oskarżonego w rozprawie jest nieobowiązkowy, a w związku z tym sąd mógł przesłuchać świadków.
125 Nie można się również zgodzić ze skarżącym, że wyrok wydała osoba z uzasadnioną wątpliwością co do bezstronności polegająca na tożsamym nazwisku sędzi i oskarżyciela posiłkowego.
126 Zbieżność nazwisk sędziego i oskarżyciela posiłkowego nie stanowi przesłanki do wyłączenia od orzekania. Zgodnie z kodeksem postępowania karnego o wyłączeniu decyduje rzeczywisty stosunek osobisty lub pokrewieństwo czy powinowactwo, a nie sam fakt posiadania takiego samego nazwiska. Dlatego też skarżący powołując się tylko na zbieżność nazwisk nie wykazał by zachodziła przesłanka z art. 40 § 1 pkt 3 k.p.k.
127 Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut błędu w ustaleniach faktycznych.
128 Mając na uwadze zgromadzony materiał dowodowy Sąd zasadne oddalił wnioski dowodowe jako niemające znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy oraz zmierzające do przedłużenia postępowania.
129 Błąd w ustaleniach faktycznych wynikać może z niepełności postępowania lub nieprawidłowości w zakresie oceny dowodów. Może on więc być wynikiem nieznajomości określonych dowodów lub nieprzestrzegania dyrektyw obowiązujących przy ocenie dowodów. Jak wskazuje się w orzecznictwie, zarzut błędu w ustaleniach faktycznych jest tylko wówczas słuszny, gdy zasadność ocen i wniosków, wyprowadzonych przez sąd orzekający z okoliczności ujawnionych w toku przewodu sądowego nie odpowiada prawidłowości logicznego rozumowania. Zarzut ten nie może jednak sprowadzać się do samej polemiki z ustaleniami sądu wyrażonymi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, lecz do wykazania jakich mianowicie konkretnych uchybień w zakresie zasad logicznego rozumowania dopuścił się sąd w ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Możliwość zaś przeciwstawienia ustaleniom sądu orzekającego odmiennego w tej mierze poglądu nie może prowadzić do wniosku o dokonaniu przez sąd błędu w ustaleniach faktycznych. Na stan faktyczny składa się wiele elementów strony przedmiotowej (na przykład czynności wykonawcze sprawy czy okoliczności czasu, miejsca lub sposobu działania), i podmiotowej (przykładowo: osoba sprawcy, zamiar, itp.). To obowiązkiem apelującego jest wykazanie dlaczego nie zgadza się z orzeczeniem i przedstawienie argumentacji na ten temat. Stwierdzić należy, że nie sposób na podstawie całokształtu materiału dowodowego kwestionować sprawstwo i winę oskarżonego. Sąd Rejonowy w sposób jasny i klarowny wyszczególnił dowody, które przemawiały za tym, że oskarżony dokonał zarzucanego mu czynów, ocenił także właściwie jego wyjaśnienia, dokonując ich konfrontacji z pozostałymi dowodami, w tym zeznaniami świadków. Sąd Rejonowy wyczerpująco odniósł się do zgromadzonego materiału dowodowego i wyjaśnił przyczyny dlaczego poszczególnym dowodom dał wiarę, a innym tego waloru odmówił. Ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Orzekający wynikają logicznie z przeprowadzonych dowodów. Wszystko to sprawia, iż ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Orzekający są prawidłowe i poczynione na podstawie zebranego materiału dowodowego i w wyniku jego poprawnej oceny. Poczynione przez Sąd Rejonowy ustalenia faktyczne niewątpliwie mają walor prawdziwych, a przez to zgodnych z wymogiem wynikającym z przepisu art. 2 § 2 k.p.k.
130 Sąd odwoławczy nie znalazł podstaw do korygowania kary 9 miesięcy pozbawienia wolności wymierzonej oskarżonemu C. E.. Kara ta nie razi nadmierną surowością, gdyż mieści się zdecydowanie w dolnych granicach zagrożenia ustawowego (w ramach tego rodzaju kary, która wynosi od 6 miesięcy do lat 8).
131 Zasadnie Sąd ocenił stopień winy oskarżonego jako wysoki, a stopień społecznej szkodliwości czynu jako znaczny. Oskarżony działa umyślnie z zamiarem bezpośrednim, działał w celu osiągnięcia korzyści majątkowej. Oskarżony był już wielokrotnie karany za przestępstwa umyślne.
132 Skarżący nie wskazał konkretnych okoliczności dotyczących omawianych czynów, które miałyby świadczyć o tym, że kara ta jest nadmiernie, rażąco surowa.
133 Nie uzasadnia jakiejkolwiek ingerencji w treść wyroku w tym zakresie podnoszona przez oskarżonego okoliczność, iż jest on jedynym żywicielem rodziny i orzeczona kara dotknie przede wszystkim jego najbliższych. Oskarżony popełniając przestępstwo doskonale zdawał sobie sprawę z potencjalnych konsekwencji swego działania, a refleksje dotyczące wpływu takich poczynań na losy jego najbliższych winny pojawić się przed wejściem w konflikt z prawem (zwłaszcza, że przedmiotowe przestępstwo nie było pierwszym naruszeniem przez oskarżonego porządku prawnego).
134 Wniosek
135 Obrońca oskarżonego wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od wszystkich zarzucanych mu czynów.
136 Ewentualnie, w razie nieuwzględnienia wniosku z punktu III wnoszę o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
137 Oskarżony wniósł o ponowna ocenę sprawy, a w konsekwencji uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie orzeczenie wobec oskarżonego łagodniejszej kary.
138 ☐ zasadny
139 ☐ częściowo zasadny
140 ☒ niezasadny
141 Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.
142 Zarzuty okazały się bezzasadne, stąd nie było podstaw do uwzględnienia wniosku.
143 3.2.
144 Pełnomocnik oskarżycieli posiłkowych zaskarżył wyrok w części dotyczącej wymiaru kary.
145 Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił rażącą niewspółmierność kary wymierzonej oskarżonemu C. E. w wysokości 9 miesięcy pozbawienia wolności, która to kara jest rażąco niewspółmiernie łagodna i nie uwzględnia celów kary określonych w art. 53 k.k., albowiem Sąd nie uwzględnił przy jej wymiarze w należyty i właściwy sposób istotnych okoliczności obciążających dotyczących dotychczasowej karalności oskarżonego oraz charakter popełnionych przez niego czynów, podczas gdy nadanie właściwego znaczenia tym okolicznościom powinno skutkować ustaleniem, iż prognoza społeczno – kryminologiczna dotycząca oskarżonego jest negatywna i wymaga on resocjalizacji w warunkach zakładu karnego i w konsekwencji orzeczeniem wobec oskarżonego zbyt łagodnej kary, która jest nieadekwatna do stopnia winy oskarżonego i stopnia społecznej szkodliwości popełnionego przez niego czynu i nie spełnia celów, o których mowa w art. 53 k.k.
146 ☐ zasadny
147 ☐ częściowo zasadny
148 ☒ niezasadny
149 Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny
150 Apelacja pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych nie zasługuje na uwzględnienie.
151 Przypomnieć w tym miejscu należy, że z rażącą niewspółmiernością kary za określone przestępstwo mamy do czynienia wówczas, gdy na podstawie wszystkich okoliczności mających wpływ na jej wymiar można ustalić, że zachodzi wyraźna różnica pomiędzy karą wymierzoną przez sąd I instancji, a karą jaką należałoby wymierzyć w instancji odwoławczej przy prawidłowym zastosowaniu dyrektyw wymiaru kary zawartych w art. 53 k.k. i dalszych (wyrok Sądu Najwyższego z 14 grudnia 1973 r. w sprawie III KR 254\73 - OSNPG 3-4\1974 poz. 51, wyrok Sądu Najwyższego z 2 lutego 1995 r. w sprawie II KRN 198\94 - OSN Prok. i Pr. 6\1995 poz. 18). Nie chodzi w tej sytuacji o każdą ewentualną różnicę w ocenach co do wymiaru kary, ale o różnicę zasadniczą, która powodowałaby, iż karę wymierzoną dotychczas należałoby traktować jako rażąco niewspółmierną, z uwagi na jej łagodność lub surowość.
152 Sąd I instancji w sposób prawidłowy ustalił, zarówno stopień winy C. E., jak i stopień społecznej szkodliwości jego czynu. Okoliczności podnoszone przez skarżącego, a dotyczące charakteru jego czynu oraz stopnia społecznej szkodliwości, są istotnymi okolicznościami, mającymi wpływ na wymiar kary ale, jak wynika z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku, były brane pod uwagę i ocenione przez sąd I instancji.
153 Wniosek
154 o wymierzenie oskarżonemu kary pozbawienia wolności w wymiarze 4 lat
155 ☐ zasadny
156 ☐ częściowo zasadny
157 ☒ niezasadny
158 Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.
159 Zarzuty okazały się bezzasadne, stąd nie było podstaw do uwzględnienia wniosku.
160 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
161 4.1.
162 Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
163 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO
164 1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
165 5.1.1.
166 Przedmiot utrzymania w mocy
167 Zaskarżony wyrok w całości
168 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy
169 Wskazano w rubryce 3.1. jednocześnie Sąd Okręgowy nie dopatrzył się uchybień podlegających rozpatrzenia z urzędu.
170 1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
171 5.2.1.
172 Przedmiot i zakres zmiany
173 Zwięźle o powodach zmiany
174 1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji
175 1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia
176 5.3.1.1.1.
178 Zwięźle o powodach uchylenia
179 5.3.1.2.1.
180 Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości
182 Zwięźle o powodach uchylenia
183 5.3.1.3.1.
184 Konieczność umorzenia postępowania
186 Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia
187 5.3.1.4.1.
189 Zwięźle o powodach uchylenia
190 1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania
191 1.10. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku
192 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
193 Przytoczyć okoliczności
194 6. Koszty Procesu
195 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
196 Przytoczyć okoliczności
197 Pkt II
198 Na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. Sąd Odwoławczy zwolnił oskarżonego oraz oskarżycieli posiłkowych od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, albowiem uiszczenie tych kosztów, z uwagi na ich sytuację majątkową, byłoby dla nich zbyt uciążliwe.
199 7. PODPIS
200 SSO Jan Klocek
201 1.11. Granice zaskarżenia
202 Kolejny numer załącznika
203 1
204 Podmiot wnoszący apelację
205 Obrońca oskarżonego
206 Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja
207 Wyrok Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 4 listopada 2025 r., IX K 347/25
208 0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
209 ☒ na korzyść
210 ☐ na niekorzyść
211 ☒ w całości
212 ☐ w części
213 ☐co do winy
214 ☐co do kary
215 ☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
216 0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty
217 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
218 ☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
219 ☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
220 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
221 ☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
222 ☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
223 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
224 ☐art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
226 ☐brak zarzutów
227 0.1.1.4. Wnioski
228 ☒uchylenie
229 ☒zmiana
230 1.12. Granice zaskarżenia
231 Kolejny numer załącznika
232 2
233 Podmiot wnoszący apelację
234 Oskarżony
235 Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja
236 Wyrok Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 4 listopada 2025 r., IX K 347/25
237 0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
238 ☒ na korzyść
239 ☐ na niekorzyść
240 ☒ w całości
241 ☐ w części
242 ☐co do winy
243 ☐co do kary
244 ☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
245 0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty
246 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
247 ☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
248 ☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
249 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
250 ☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
251 ☐art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
252 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
253 ☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
255 ☐brak zarzutów
256 0.1.1.4. Wnioski
257 ☒uchylenie
258 ☒zmiana
259 1.13. Granice zaskarżenia
260 Kolejny numer załącznika
261 3
262 Podmiot wnoszący apelację
263 Pełnomocnik oskarżycieli posiłkowych
264 Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja
265 Wyrok Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 4 listopada 2025 r., IX K 347/25
266 0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
267 ☐ na korzyść
268 ☒ na niekorzyść
269 ☐ w całości
270 ☒ w części
271 ☐co do winy
272 ☒co do kary
273 ☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
274 0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty
275 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
276 ☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
277 ☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
278 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
279 ☐art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
280 ☐art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
281 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
282 ☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
284 ☐brak zarzutów
285 0.1.1.4. Wnioski
286 ☐uchylenie
287 ☒zmiana
Powołane przepisy
- Kodeks karny, art. 53
- Kodeks karny, art. 286 (§ 1)
- Kodeks postępowania karnego, art. 2 (§ 2)
- Kodeks postępowania karnego, art. 6
- Kodeks postępowania karnego, art. 7
- Kodeks postępowania karnego, art. 40 (§ 1)
- Kodeks postępowania karnego, art. 41 (§ 1)
- Kodeks postępowania karnego, art. 170 (§ 1)
- Kodeks postępowania karnego, art. 213 (§ 1)
- Kodeks postępowania karnego, art. 374 (§ 1, § 2)
- Kodeks postępowania karnego, art. 404 (§ 1)
- Kodeks postępowania karnego, art. 409
- Kodeks postępowania karnego, art. 410
- Kodeks postępowania karnego, art. 437 (§ 2)
- Kodeks postępowania karnego, art. 438
- Kodeks postępowania karnego, art. 439 (§ 1)
- Kodeks postępowania karnego, art. 454 (§ 1)
- Kodeks postępowania karnego, art. 624 (§ 1)