Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Art. 48

Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 889 [PDF]. Stan prawny na

Art. 48.

1. Na pisemne żądanie najemcy spółdzielczego lokalu mieszkalnego, który przed przejęciem przez spółdzielnię mieszkaniową był mieszkaniem przedsiębiorstwa państwowego, państwowej osoby prawnej lub państwowej jednostki organizacyjnej, jeżeli najemca był uprawniony do korzystania z tego lokalu w dniu jego przejęcia, spółdzielnia ma obowiązek zawrzeć z nim umowę przeniesienia własności lokalu, po dokonaniu przez niego: #

1) spłaty zadłużenia z tytułu świadczeń wynikających z umowy najmu lokalu; #

2) wpłaty wkładu budowlanego określonego przez zarząd spółdzielni w wysokości proporcjonalnej do powierzchni użytkowej zajmowanego mieszkania: #

a) wynikającej ze zwaloryzowanej ceny nabycia budynku – jeżeli spółdzielnia nabyła budynek odpłatnie, #

b) wynikającej z kosztów dokonanych przez spółdzielnię nakładów przeznaczonych na utrzymanie budynku, w którym znajduje się lokal w zakresie, w jakim koszty te nie zostały uwzględnione w świadczeniach wynikających z umowy najmu oraz wynikającej z poniesionych przez spółdzielnię kosztów w postępowaniu wieczystoksięgowym i kosztów wynagrodzenia notariusza związanych z zawarciem umowy nabycia budynku – jeżeli spółdzielnia nabyła budynek nieodpłatnie. Wysokość ustalonego przez spółdzielnię wkładu budowlanego wnoszonego przez najemców nie może przekraczać 5 % aktualnej wartości rynkowej prawa odrębnej własności lokali zajmowanych przez tych najemców, jeżeli spółdzielnia nabyła budynek nieodpłatnie. #

11. Najemca nie jest obowiązany do spłaty kosztów poniesionych przez spółdzielnię tytułem nakładów przeznaczonych na utrzymanie budynku w takiej części, w jakiej znalazły pokrycie w otrzymanej przez spółdzielnię premii termomodernizacyjnej lub premii remontowej, o których mowa w ustawie z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz. U. z 2025 r. poz. 1419 i 1847 oraz z 2026 r. poz. 635). #

12. Rada nadzorcza może podjąć uchwałę określającą zasady udzielania bonifikaty od kwoty, o której mowa w ust. 1 pkt 2. #

13. Najemca nie jest obowiązany do spłaty kosztów w takiej części, w jakiej koszty te zostały pokryte w związku z wnoszeniem świadczeń wynikających z umowy najmu. #

2. Żądanie, o którym mowa w ust. 1, przysługuje również osobie bliskiej w stosunku do najemcy, o którym mowa w ust. 1. #

3. (utracił moc) #

4. Kaucje mieszkaniowe, o których mowa w art. 7 ust. 3, w związku z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o zasadach przekazywania zakładowych budynków mieszkalnych przez przedsiębiorstwa państwowe (Dz. U. z 2014 r. poz. 1381), podlegają zaliczeniu na poczet kosztów lub kwoty, o których mowa w ust. 1. #

5. Wysokość kaucji mieszkaniowej waloryzuje się proporcjonalnie do wartości rynkowej lokalu. #

6. Wynagrodzenie notariusza za ogół czynności notarialnych dokonanych przy zawieraniu umowy, o której mowa w ust. 1, oraz koszty sądowe w postępowaniu wieczystoksięgowym obciążają najemcę, na rzecz którego spółdzielnia dokonuje przeniesienia własności lokalu. #

7. Wynagrodzenie notariusza za ogół czynności notarialnych dokonanych przy zawieraniu umowy, o której mowa w ust. 1, wynosi 1/4 minimalnego wynagrodzenia za pracę, o którym mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. #

Pokaż w całym akcie

Otwórz w aplikacji

Orzecznictwo

  1. Sąd Najwyższy, wyrok z , II CSK 153/05

    …2005 r. o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 122, poz. 1024) – dalej jako „u.z.u.s.m.”, art. 48 ust. 13 w zw. z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. w brzmieniu nadanym im ustawą z dnia 3 czerwca 2005 r., Art. 12 ust. 1 pkt 5 w…

  2. Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 67/14

    …2013 r. oddalił powództwa. Według Sądu Okręgowego, budzi wątpliwości podstawa do stosowania w sprawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 1222; dalej: "u.s.m.") wobec utraty mocy obowiązującej tego przepisu w…

  3. Sąd Najwyższy, wyrok z , I CSK 249/10

    …łączą ich z pozwaną umowy najmu tych lokali i w związku z tym przysługują im roszczenia przewidziane przez art. 48 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2001 r. nr 4, poz. 27, ze zm.; dalej – u.s.m.). Skoro uchwała nie kwalifikuje powodów jako uprawnionych…

  4. Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 83/14

    …prawa do mieszkania, a obowiązująca od 24 kwietnia 2001 r. ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych w pierwotnym brzmieniu zobowiązała w art. 48 ust. 1 spółdzielnie do przeniesienia na najemców na ich żądanie własności zajmowanego lokalu według zasad dotyczących członków, którym…

  5. Sąd Najwyższy, postanowienie z , II CSK 361/10
  6. Sąd Najwyższy, wyrok z , IV CSK 292/09

    …lokalu jest obowiązany spłacić spółdzielni zadłużenie z tytułu świadczeń wynikających z umowy najmu (art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, jedn. tekst: Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.). Sędzia SN Mirosława Wysocka (przewodniczący)…

  7. Sąd Najwyższy, wyrok z , V CSK 181/12

    …przez pozwaną powód podjął nieskuteczne starania o przeniesienie na niego własności mieszkania na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (jedn. tekst: Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116; dalej „u.s.m.”), nie został też przyjęty w poczet członków…

  8. Sąd Najwyższy, wyrok z , IV CSK 251/10

    …zadłużenia lokalu z tytułu świadczeń wynikających z tytułu umowy najmu, a podstawą ich roszczenia jest art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych. Pogląd taki wyraził także Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 8 stycznia 2010 r. IV CSK 292/09 (OSNC 2010, nr…

  9. Sąd Najwyższy, wyrok z , V CSK 49/10

    …lokalu jest obowiązany spłacić spółdzielni zadłużenie z tytułu świadczeń wynikających z umowy najmu (art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, jedn. tekst: Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.). Sędzia SN Lech Walentynowicz (przewodniczący)…

  10. Sąd Najwyższy, wyrok z , II CSK 578/10

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 48 (91)

Historia zmian

Bez zmian od 10 czerwca 2026 r.