Art. 86

Pokaż w całym akcie

Art. 86 Prawa o ustroju sądów powszechnych
Art. 86.
§ 1. Sędzia nie może podejmować dodatkowego zatrudnienia, z wyjątkiem zatrudnienia na stanowisku dydaktycznym, naukowo-dydaktycznym lub naukowym w łącznym wymiarze nieprzekraczającym pełnego wymiaru czasu pracy pracowników zatrudnionych na tych stanowiskach, jeżeli wykonywanie tego zatrudnienia nie przeszkadza w pełnieniu obowiązków sędziego.
§ 2. Sędziemu nie wolno także podejmować innego zajęcia ani sposobu zarobkowania, które przeszkadzałoby w pełnieniu obowiązków sędziego, mogło osłabiać zaufanie do jego bezstronności lub przynieść ujmę godności urzędu sędziego.
§ 3. Sędzia nie może:
1) być członkiem zarządu, rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej spółki prawa handlowego;
2) być członkiem zarządu, rady nadzorczej lub komisji rewizyjnej spółdzielni;
3) być członkiem zarządu fundacji prowadzącej działalność gospodarczą;
4) posiadać w spółce prawa handlowego więcej niż 10 % akcji lub udziały przedstawiające więcej niż 10 % kapitału zakładowego;
5) prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami, a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem bądź pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności.
§ 3a. Przez spółkę prawa handlowego rozumie się spółkę handlową, a także inną spółkę, do której stosuje się przepisy prawa handlowego, w tym spółkę według prawa obcego.
§ 3b. (uchylony)
§ 3c. (uchylony)
§ 3d. Wybór lub powołanie do władz spółki, spółdzielni lub fundacji z naruszeniem zakazów określonych w § 3 pkt 1–3 są z mocy prawa nieważne i nie podlegają wpisowi do właściwego rejestru.
§ 4. O zamiarze podjęcia dodatkowego zatrudnienia, o którym mowa w § 1, a także o podjęciu innego zajęcia lub sposobu zarobkowania, sędzia sądu apelacyjnego oraz sędzia sądu okręgowego zawiadamia prezesa właściwego sądu, a prezesi tych sądów – Ministra Sprawiedliwości. Sędzia sądu rejonowego kieruje zawiadomienie, o którym mowa w zdaniu pierwszym, do prezesa właściwego sądu okręgowego.
§ 5. Prezes właściwego sądu w stosunku do sędziego, a Minister Sprawiedliwości w stosunku do prezesa sądu apelacyjnego i prezesa sądu okręgowego, wydaje decyzję o sprzeciwie wobec zamiaru podjęcia zatrudnienia na stanowisku dydaktycznym, badawczo-dydaktycznym lub badawczym w szkole wyższej, jeżeli uzna, że będzie ono przeszkadzało w pełnieniu obowiązków sędziego, oraz wobec podejmowania lub kontynuowania innego zajęcia, które przeszkadza w pełnieniu obowiązków sędziego, osłabia zaufanie do jego bezstronności lub przynosi ujmę godności urzędu sędziego.
§ 6. (uchylony)

art. 86 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334 i 1907, z 2025 r. poz. 526, 820, 1172, 1178 i 1609 oraz z 2026 r. poz. 370)

art. 86 u.s.p.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 2 kwietnia 2008 r., II PK 268/07
2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 27 marca 2013 r., I OSK 890/12

   …sędziego sądu wojskowego. O ile oficer taki nie podejmie dodatkowego zatrudnienia, innego zajęcia lub sposobu zarobkowania, zgodnie z regułami art. 86 § 1-6 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) w związku z art. 70 § 1 P.u.s.w., w…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 5 czerwca 2014 r., SNO 23/14

   …obwiniony może, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, zostać uznane za „wypadek mniejszej wagi”. 3 Obwiniony swoim zachowaniem naruszył art. 86 § 4 u.s.p. Ustalono, że w dniach 15 - 16 października 2011 r., 18 - 19 maja oraz 1 października 2012 r., a także od 8 października 2011 r. do 19…

4. Sąd Najwyższy, uchwała z 9 października 2009 r., SNO 68/09

   …byt owego zarzuconego mu przestępstwa, ani obowiązków, które go obarczają zgodnie z wymogami przywołanych w zarzucie art. 82 § 1 i 2 u.s.p. oraz art. 86 § 1 i 2 u.s.p., których naruszenie tenże byt implikuje, ani też – w końcu – rzeczywistego zakresu penalizacji objętej dyspozycją przepisu art.…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 12 listopada 2003 r., SNO 72/03

   …niecelowe, z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy, jest rozważanie czy powinno być ono kwalifikowane jako przewinienie służbowe z art. 86 § 3 pkt 5 u.s.p. czy z art. 68 § 1, 2 i 3 u.s.p. z 1985 r. Istotnie, § 3 art. 86 u.s.p. jest przepisem nowym, który nie miał odpowiednika w u.s.p. z 1985…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 16 grudnia 2014 r., SNO 57/14

   …jest działaniem niedozwolonym i to nie tylko z punktu widzenia zasad etyki sędziego, ale także z uwagi na zakaz wynikający z art. 86 § 2 Prawa o ustroju sądów powszechnych. Użyty w przywołanej wyżej uchwale zwrot „związki ekonomiczne”, oznacza wszelkie relacje, których przedmiotem są zobowiązania…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 3 lutego 2005 r., SNO 2/05

   …i Usług „P.(...)” w A., w zamian uzyskując wynagrodzenie od pełnomocnika tej firmy Marii Jolanty K. – tj. przewinienia służbowego z art. 86 § 3 pkt 5 u.s.p. i art. 107 § 1 u.s.p., 3. w okresie od początku 2001 r. do dnia 31 marca 2001 r., wykorzystując prestiż urzędu sędziowskiego w celu…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 3 września 2003 r., SNO 46/03

   …sędziego Sądu Apelacyjnego oraz protokolanta po rozpoznaniu w dniu 3 września 2003 r. sprawy sędziego Sądu Okręgowego obwinionego z art. 86 § 4 u.s.p. w zw. z art. 107 § 1 u.s.p. w związku z odwołaniem Ministra Sprawiedliwości - na niekorzyść od wyroku Sądu Apelacyjnego – Sądu…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 24 maja 2012 r., SNO 28/12

   …istoty czynu. Zważywszy na fakt przypisania obwinionemu odpowiedzialności dyscyplinarnej za przewinienie służbowe związane z naruszeniem art. 86 § 2 u.s.p., kompletność zawartego 5 w skarżonym wyroku opisu czynu nie nasuwa istotnych zastrzeżeń (opis ten wskazuje kto, gdzie, kiedy i w jaki sposób…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 3 lutego 2005 r., SNO 3/05

    …po dniu 1 października 2001 r. członkiem rady nadzorczej Spółdzielni Mieszkaniowej „B.(...)” w C., naruszył zakaz ustawowy określony w art. 86 § 3 pkt 2 u.s.p., stąd też jego wina w zakresie postawionego mu zarzutu popełnienia przewinienia służbowego określonego art. 107 § 1 u.s.p. nie budzi…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 86 (32)

Historia zmian

Bez zmian od 3 kwietnia 2026 r.