Art. 89
Tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r. poz. 334 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2024 r. poz. 1907 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 526 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 820 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1178 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1609 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1172 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 370 [PDF]. Stan prawny na
Zapowiedziane zmiany wprowadzają: ustawa z dnia (Dz. U. z 2026 r. poz. 26), która w zakresie zmian tego aktu wejdzie w życie z dniem ; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1123.
Art. 89.
§ 1. Żądania, wystąpienia i zażalenia w sprawach związanych z pełnionym urzędem sędzia może wnosić tylko w drodze służbowej. W takich sprawach sędzia nie może zwracać się do instytucji i osób postronnych ani podawać tych spraw do wiadomości publicznej. #
§ 2. W sprawach o roszczenia ze stosunku służbowego sędziemu przysługuje droga sądowa. #
§ 3. Przepis § 1 nie dotyczy żądań, wystąpień ani zażaleń kierowanych przez sędziego bezpośrednio do Krajowej Rady Sądownictwa, Rzecznika Praw Obywatelskich lub Ministra Sprawiedliwości. #
Art. 89 Prawa o ustroju sądów powszechnych Art. 89. § 1. Żądania, wystąpienia i zażalenia w sprawach związanych z pełnionym urzędem sędzia może wnosić tylko w drodze służbowej. W takich sprawach sędzia nie może zwracać się do instytucji i osób postronnych ani podawać tych spraw do wiadomości publicznej. § 2. W sprawach o roszczenia ze stosunku służbowego sędziemu przysługuje droga sądowa. § 3. Przepis § 1 nie dotyczy żądań, wystąpień ani zażaleń kierowanych przez sędziego bezpośrednio do Krajowej Rady Sądownictwa, Rzecznika Praw Obywatelskich lub Ministra Sprawiedliwości.
art. 89 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334 i 1907, z 2025 r. poz. 526, 820, 1172, 1178 i 1609 oraz z 2026 r. poz. 370)
art. 89 u.s.p.
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III PZP 2/04
…jest mowa w art. 75 u.s.p., nie sposób potraktować jako roszczeń, w zakresie których sędziom sądów powszechnych przysługuje droga sądowa (art. 89 § 2 u.s.p.) Do poszukiwania drogi sądowej dla przeniesionego sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego należy zatem zastosować odesłanie z art. 49…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , WD 1/13
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , III PK 135/14
…przejazdów służbowych do siedziby macierzystego sądu jest roszczeniem ze stosunku służbowego, którego sędzia może dochodzić na drodze sądowej (art. 89 § 2 usp). Sprawy takie należą do „pracowniczej” sfery stosunku służbowego sędziego, ponieważ dotyczą warunków wykonywania służby sędziowskiej…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 2490/12
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 1967/12
…przepisu, a w konsekwencji: - nie stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji z dnia 27 października 2011r. nr z uwagi, iż na normę art. 89 § 2 usp w z zw. z art. 70 § 1 usw o charakterze lex specialis. która w razie odmowy przez WBE wypłaty mi jako sędziemu w stanie spoczynku prawa…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , SNO 64/06
…być wnoszone najpierw do (za pośrednictwem) Prezesa Sądu Najwyższego kierującego Izbą. Do zachowania tzw. drogi służbowej zobowiązuje art. 89 § 1 u.s.p. Oprócz wspominanych powodów organizacyjnych (planowanie posiedzeń przez Prezesa SN kierującego Izbą), znaczenie mają również względy…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , SNO 30/07
…może swoje żądania, wystąpienia i zażalenia w sprawach związanych z pełnionym urzędem przedkładać właściwym organom w trybie określonym w art. 89 § 1 u.s.p. 4. Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zgodził się z autorem odwołania, iż wymierzone obwinionemu kary dyscyplinarne raziły…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , SNO 2/05
…sprawie wyroku z dnia 12 listopada 2003 r., sygn. akt SNO 72/03 Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny dokonując wykładni art. 90 u.s.p. w związku z art. 89 § 1 zd. 1 u.s.p. wskazał, że dochowanie wymogu określonego w art. 90 u.s.p. wymaga formy pisemnej. Obwiniony zresztą wykładni tej nie…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , SNO 72/03
…Rejonowego jest obowiązany niezwłocznie zawiadomić Prezesa Sądu Okręgowego o toczącej się sprawie sądowej, w której występuje jako strona. Wedle art. 89 § 1 zd. 1 u.s.p., żądania, wystąpienia i zażalenia w sprawach związanych z pełnionym urzędem, sędzia może wnosić tylko w drodze służbowej. Rację…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , SNO 22/05
…lustracyjnym zostało zakwestionowane przez tegoż Prezesa. Skoro więc obwiniona nie zachowała trybu i formy powiadomienia, o których mowa w art. 89 § 1 i art. 90 u.s.p., to Sąd Apelacyjny trafnie uznał, że obwiniona jest winna popełnienia także drugiego z zarzucanych jej czynów. Z tych…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 89 (22)
Historia zmian
Bez zmian od 3 kwietnia 2026 r.