Art. 284
Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 622 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2026 r. poz. 846 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 1154 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 825 [PDF]. Stan prawny na
Zapowiedziane zmiany wprowadzają: akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1098; ustawa z dnia (Dz. U. z 2026 r. poz. 875), która wejdzie w życie z dniem ; ustawa z dnia (Dz. U. z 2026 r. poz. 1206), która w zakresie zmian tego aktu wejdzie w życie z dniem
Tekst odtworzony z nowelizacji może zawierać rozbieżności. Aktualny tekst: ISAP (Internetowy System Aktów Prawnych).
Art. 284.
§ 1. Wszczęcie kontroli podatkowej, z zastrzeżeniem § 3 i art. 284a § 1, następuje przez doręczenie kontrolowanemu upoważnienia do jej przeprowadzenia oraz okazanie legitymacji służbowej. Kontrolowany jest obowiązany ustanowić pełnomocnika na wypadek swojej nieobecności w czasie kontroli, jeżeli nie ustanowił pełnomocnika ogólnego lub szczególnego. #
§ 2. Jeżeli kontrolowanym jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, upoważnienie doręcza się oraz okazuje się legitymację służbową członkowi zarządu, wspólnikowi albo innej osobie upoważnionej do reprezentowania kontrolowanego lub prowadzenia jego spraw (reprezentant kontrolowanego). #
§ 2a. Jeżeli kontrolowanym jest zakład podmiotu zagranicznego, upoważnienie doręcza się oraz okazuje się legitymację służbową osobie faktycznie kierującej, nadzorującej lub reprezentującej działalność prowadzoną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. #
§ 3. W razie niemożności wszczęcia kontroli w trybie wskazanym w § 1–2a z powodu nieobecności kontrolowanego, reprezentanta kontrolowanego lub pełnomocnika, kontrolujący wzywa kontrolowanego, reprezentanta kontrolowanego lub pełnomocnika do stawienia się w siedzibie organu podatkowego następnego dnia po upływie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. #
§ 4. W przypadku niestawienia się osoby wzywanej, w terminie, o którym mowa w § 3, kontrolę uznaje się za wszczętą w dniu upływu tego terminu. W tym przypadku upoważnienie do kontroli doręcza się niezwłocznie, gdy ta osoba stawi się w miejscu prowadzenia kontroli. #
§ 5. W razie niemożności prowadzenia czynności kontrolnych z powodu nieobecności kontrolowanego, reprezentanta kontrolowanego lub pełnomocnika, w szczególności gdy nie jest zapewniony dostęp do dokumentów związanych z przedmiotem kontroli, kontrolę zawiesza się do czasu umożliwienia przeprowadzenia tych czynności. #
§ 5a. (uchylony) #
§ 6. Do czasu trwania kontroli nie wlicza się okresu zawieszenia, o którym mowa w § 5. #
Art. 284 Ordynacji podatkowej Art. 284. § 1. Wszczęcie kontroli podatkowej, z zastrzeżeniem § 3 i art. 284a § 1, następuje przez doręczenie kontrolowanemu upoważnienia do jej przeprowadzenia oraz okazanie legitymacji służbowej. Kontrolowany jest obowiązany ustanowić pełnomocnika na wypadek swojej nieobecności w czasie kontroli, jeżeli nie ustanowił pełnomocnika ogólnego lub szczególnego. § 2. Jeżeli kontrolowanym jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, upoważnienie doręcza się oraz okazuje się legitymację służbową członkowi zarządu, wspólnikowi albo innej osobie upoważnionej do reprezentowania kontrolowanego lub prowadzenia jego spraw (reprezentant kontrolowanego). § 2a. Jeżeli kontrolowanym jest zakład podmiotu zagranicznego, upoważnienie doręcza się oraz okazuje się legitymację służbową osobie faktycznie kierującej, nadzorującej lub reprezentującej działalność prowadzoną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. § 3. W razie niemożności wszczęcia kontroli w trybie wskazanym w § 1–2a z powodu nieobecności kontrolowanego, reprezentanta kontrolowanego lub pełnomocnika, kontrolujący wzywa kontrolowanego, reprezentanta kontrolowanego lub pełnomocnika do stawienia się w siedzibie organu podatkowego następnego dnia po upływie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. § 4. W przypadku niestawienia się osoby wzywanej, w terminie, o którym mowa w § 3, kontrolę uznaje się za wszczętą w dniu upływu tego terminu. W tym przypadku upoważnienie do kontroli doręcza się niezwłocznie, gdy ta osoba stawi się w miejscu prowadzenia kontroli. § 5. W razie niemożności prowadzenia czynności kontrolnych z powodu nieobecności kontrolowanego, reprezentanta kontrolowanego lub pełnomocnika, w szczególności gdy nie jest zapewniony dostęp do dokumentów związanych z przedmiotem kontroli, kontrolę zawiesza się do czasu umożliwienia przeprowadzenia tych czynności. § 5a. (uchylony) § 6. Do czasu trwania kontroli nie wlicza się okresu zawieszenia, o którym mowa w § 5.
art. 284 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2026 r. poz. 622, 825, 846 i 1154)
art. 284 o.p.
Orzecznictwo
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I FSK 1074/07
…(art. 123 O.p.). 5.6. Jak jednak obrazuje rozpoznawana sprawa problematycznym jest, czy osoba wskazana przez kontrolowanego w trybie art. 284 § 1 O.p. do reprezentowania go w czasie jego nieobecności jest pełnomocnikiem, o którym mowa w art. 136 i art. 137 O.p. Z posłużenia się w art. 284 §…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 488/12
…do akt kontroli przez samą skarżącą. Z akt sprawy wynika, że umowę przedłożył M. K. umocowany do reprezentowania pod jej nieobecność (art. 284 § 1 o.p.). Umocowanie to nie jest równoznaczne z pełnomocnictwem w postepowaniu podatkowym (art. 136 o.p.), tym niemniej dostarczenie organowi…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I FSK 1073/07
…(art. 123 O.p.). Jak jednak obrazuje rozpoznawana sprawa problematycznym jest, czy osoba wskazana przez kontrolowanego w trybie art. 284 § 1 O.p. do reprezentowania go w czasie jego nieobecności jest pełnomocnikiem, o którym mowa w art. 136 i art. 137 O.p. Z posłużenia się w art. 284 §…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 35/09
…postępowania dowodowego w całości lub znacznej części, a jeżeli tak to w jakim zakresie. Zasadny jest także zarzut błędnej wykładni art. 284 § 5 o.p. Przepis ten stanowi, że w przypadku gdy poprzez nieobecność kontrolowanego, osoby, o której mowa w art. 281a lub w art. 284 § 1 zdanie…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 226/19
…4 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. polegające na niedostrzeżeniu przez Sąd pierwszej instancji, iż organy podatkowe naruszyły przepis art. 284 O.p. przez jego błędną wykładnię oraz niezastosowanie. Na wstępie podkreślić należy, że art.284 O.p. zawiera kilka jednostek redakcyjnych…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I FSK 608/18
…do męża R.D. niezasadnie uznając go za pełnomocnika, podczas gdy jego umocowanie obejmowało wyłącznie zakres oznaczony w art. 284 § 1 Ordynacji podatkowej), 2. dokonanie niewłaściwych, niepełnych ustaleń i nieuwzględnienie wskazywanych przez stronę okoliczności, że wystawcy…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I FSK 860/14
…kontroli podatkowej następuje poprzez doręczenie kontrolowanemu lub osobie, o której mowa w art. 281a, albo osobie wymienionej w art. 284 § 2 Ordynacji podatkowej upoważnienia do jej przeprowadzenia, ta ostatnia sytuacja nie ma jednak odniesienia do tej sprawy, gdyż dotyczy ona jedynie osób…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 1161/08
…winna być doręczona stronie a nie pełnomocnikowi, ponieważ umocowanie do reprezentowania kontrolnego dot. stricte czynności kontrolnych". Art. 284 O.p. – regulujący procedurę wszczęcia kontroli podatkowej – odsyła do przepisu art. 281a O.p., który upoważnia kontrolowanego do ustanowienia…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I FSK 792/10
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I GSK 142/10
…podatkowej kontrola podatkowa stanowi odrębny rodzaj postępowania o charakterze sformalizowanym, z wyraźnie oznaczoną chwilą wszczęcia (art. 284 i art. 284a O.p.) oraz zakończenia (art. 291 § 4 O.p.). Wynik tego postępowania – protokół kontroli ma ściśle określoną treść (art. 290 O.p.). Z…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 284 (144)
Historia zmian
Bez zmian od 21 kwietnia 2026 r.