Art. 47

Pokaż w całym akcie

Art. 47 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego
Art. 47.
§ 1. Małżonkowie mogą przez umowę zawartą w formie aktu notarialnego wspólność ustawową rozszerzyć lub ograniczyć albo ustanowić rozdzielność majątkową lub rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków (umowa majątkowa). Umowa taka może poprzedzać zawarcie małżeństwa.
§ 2. Umowa majątkowa małżeńska może być zmieniona albo rozwiązana. W razie jej rozwiązania w czasie trwania małżeństwa, powstaje między małżonkami wspólność ustawowa, chyba że strony postanowiły inaczej.

art. 47 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2026 r. poz. 236)

art. 47 k.r.o.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 26 października 2006 r., III UZP 3/06

   …małżeńskiej” wskazywała na przypadki, w których „małżonkowie pozostawali w rozdzielności majątkowej z powodu zawarcia stosownej umowy (art. 47 k.r.o.), zniesienia wspólności wyrokiem sądu (art. 52) lub orzeczenia separacji (art. 61⁵)”. Istotne jest równocześnie to, że obowiązek przyczyniania…

2. Sąd Najwyższy, uchwała z 19 października 2018 r., III CZP 45/18

   …określenia zasad, według których kształtowane będą stosunki majątkowe między małżonkami. Jeżeli małżonkowie nie uregulują ich umownie (art. 47 § 1 k.r.o.), to z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między nimi ustawowa wspólność majątkowa (art. 31 § 1 k.r.o.). Jej powstanie prowadzi do…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 6 października 2016 r., IV CSK 804/15

   …do dorobku, czy też, że kupna dokonuje z majątku odrębnego, jeżeli nie doszło do wyłączenia wspólności przez zawarcie umowy przewidzianej w art. 47 § 1 k.r.o. Podstawą faktyczną wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 24 maja 2001 r. było ustalenie, że nieruchomość została nabyta przez uczestniczkę w…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 28 czerwca 2016 r., II UK 364/16

   …art. 29 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, jest powiadomienie organu rentowego o zawarciu tej umowy (art. 47¹ k.r.o.). Zgodnie z treścią art. 47 § 1 k.r.o. małżonkowie mogą przez umowę zawartą w formie aktu notarialnego wspólność ustawową rozszerzyć lub ograniczyć albo ustanowić rozdzielność…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 9 maja 2019 r., IV CSK 492/18

   …ustalenie zasad według, których mają kształtować się wzajemne stosunki majątkowe małżonków, w tym istnienie i zakres wspólności ustawowej (art. 47 § 1 k.r.o.) od umowy, która przesuwa dany składnik między majątkami małżonków, określał ważność takich umów i ich konsekwencje prawne (por. m.in.…

6. NSA w Warszawie (przed reformą), uchwała z 6 czerwca 2001 r., FPK 6/01

   TEZY 1. Jeżeli małżonkowie w drodze umowy zawartej na podstawie art. 47 par. 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wyłączyli wspólność majątkową i każdemu z nich przysługuje odrębny tytuł prawny do gospodarstwa rolnego…

7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 7 kwietnia 2016 r., II FSK 313/14

   …jak małżeństwo. Ustawowy ustrój majątkowy między małżonkami może ulec zniesieniu lub ograniczeniu na skutek zawartej między nimi umowy (art. 47 § 1 k.r.o.), na skutek orzeczenia sądu (art. 52 § 1 k.r.o.) albo z mocy prawa np. ubezwłasnowolnienia jednego z małżonków (art. 53 k.r.o.). Zarówno w…

8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 13 maja 2016 r., II FSK 1110/14

   …rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków (umowa majątkowa). Umowa rozszerzająca wspólność majątkową małżeńską uregulowana została w art. 47 § 1 k.r.o. Jest to umowa, której celem jest ustanowienie ustroju majątkowego między małżonkami w sposób odmienny od przewidzianego w przepisach o…

9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 20 września 2012 r., II FSK 341/11

   …zgłoszenia żądania zniesienia wspólności z datą wsteczną. Wiąże się to z tym, że w odróżnieniu od umownego wyłączenia wspólności ustawowej (art. 47 § 2 K.r.o.) sądowe zniesienie wspólności majątkowej wywołuje skutki wobec osób trzecich (art. 435 § 1 K.p.c. w związku z art. 452 K.p.c.), a ponadto…

10. Naczelny Sąd Administracyjny, postanowienie z 26 lipca 2012 r., II GSK 964/11

    …tłem niniejszego pytania prawnego – małżeński ustrój majątkowy opiera się na rozdzielności majątkowej. Wynikać może ona nie tylko z umowy (art. 47 § 1 k.r.o.) ale też z orzeczenia sądowego (art. 52 § 1 i art. 54 § 1 k.r.o.). Zważyć należy przy tym, iż do każdego z małżonków może należeć majątek…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 47 (228)

Historia zmian

Bez zmian od 19 lutego 2026 r.