Art. 552

Pokaż w całym akcie

Art. 552 Kodeksu postępowania karnego
Art. 552.
§ 1. Oskarżonemu, który w wyniku wznowienia postępowania, kasacji lub skargi nadzwyczajnej został uniewinniony lub skazany na łagodniejszą karę, służy od Skarbu Państwa odszkodowanie za poniesioną szkodę oraz zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, wynikłe z wykonania względem niego w całości lub w części kary, której nie powinien był ponieść.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się także, jeżeli po uchyleniu skazującego orzeczenia postępowanie umorzono wskutek okoliczności, których nie uwzględniono we wcześniejszym postępowaniu.
§ 3. Prawo do odszkodowania i zadośćuczynienia powstaje również w związku z zastosowaniem środka zabezpieczającego w warunkach określonych w § 1 i 2.
§ 4. Odszkodowanie i zadośćuczynienie przysługuje również w wypadku niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania lub zatrzymania.

art. 552 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 490, 421, 638, 760, 882 i 901)

art. 552 k.p.k.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 23 maja 2006 r., I KZP 5/06

   …ale tylko pod warunkiem, że rozumie się je jako wyłączną sytuację, gdy zatrzymanie można uznać za niewątpliwie niesłuszne w rozumieniu art. 552 § 4 k.p.k. Istnienie bowiem orzeczenia sądu wydanego w trybie określonym w art. 246 k.p.k. nie stanowi warunku dochodzenia roszczeń z tytułu…

2. Sąd Najwyższy, uchwała z 11 stycznia 2018 r., III CZP 92/17

   …zabezpieczenia prawidłowego toku prowadzonego postępowania i zapobieżenia popełnianiu kolejnych czynów karalnych lub przestępstw. Według art. 552 k.p.k., oskarżonemu, który w wyniku wznowienia postępowania lub kasacji został uniewinniony lub skazany na łagodniejszą karę, służy od Skarbu…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 20 października 2011 r., IV KK 137/11

   …judykaty, że w razie wniesienia zasadnego i uwzględnionego, chociażby częściowo, wniosku o odszkodowanie i zadośćuczynienie w oparciu o art. 552 k.p.k., stronie przysługuje jednak zwrot od Skarbu Państwa wyłożonych i uzasadnionych wydatków związanych z ustanowieniem w sprawie jednego…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 7 lutego 2007 r., V KK 61/06

   …(art. 444 § 2 k.c. i art. 447 k.c.), nie mają zastosowania w przypadku dochodzenia odszkodowania i zadośćuczynienia na podstawie art. 552 § 4 k.p.k. W tym trybie rekompensowane być mogą jedynie szkody i krzywdy będące bezpośrednim następstwem niesłuszności zastosowanego środka przymusu.…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 1 marca 2012 r., IV KK 278/11

   …ale wręcz jakiegokolwiek wpływu na treść rozstrzygnięcia, a to z powodu przekroczenia przez Sądy orzekające obszaru zakreślonego istotą art. 552 k.p.k. Konstatacja ta sama przez się oczywiście nie wyklucza możliwości powstania szkody także po odzyskaniu wolności będącej bezpośrednim…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 17 marca 2000 r., WA 7/00

   …odwoławczej w swoich rozważaniach w zasadzie ograniczyli się do interpretacji – na gruncie ustalonego w sprawie stanu faktycznego – treści art. 552 § 4 k.p.k. Tymczasem, pierwszym i podstawowym problemem, nie była kwestia, czy tymczasowe aresztowanie Roberta D. było ( bądź nie było ) niewątpliwie…

7. Sąd Najwyższy, postanowienie z 22 stycznia 2013 r., V KK 231/12

   …jako kryterium przyznania zadośćuczynienia. W żadnym z tych orzeczeń nie znalazło się natomiast twierdzenie, aby roszczenie określone w art. 552 § 4 k.p.k. w zw. z art. 552 § 1 k.p.k. mogło obejmować także to zadośćuczynienie, którego podstawą jest art. 448 k.c. W istocie kwestia „dobrego…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 2 kwietnia 2001 r., V KKN 481/99

   …powtórzył argumentację zawartą w apelacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Podstawą roszczenia wnioskodawcy jest norma zawarta w art. 552 § 4 k.p.k., ustanawiająca odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie. Przepis ten jest w swym…

9. Sąd Najwyższy, postanowienie z 5 maja 2006 r., II KK 259/05

   …przysługiwało i nie przysługuje. Tak więc orzekający w niniejszej sprawie Sąd Okręgowy w O. w rzeczywistości obraził i to w sposób rażący art. 552 § 3 k.p.k. zasądzając odszkodowanie i zadośćuczynienie w kwocie 3 000 zł za bezprawną internację wnioskodawczyni po dniu 30 sierpnia 2001 r., a więc…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 30 października 2012 r., II KK 8/12

    …i wyraża brak akceptacji dla dokonanych przez sądy obu instancji wniosków i rozstrzygnięć. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 552 § 4 k.p.k. oskarżonemu przysługuje odszkodowanie i zadośćuczynienie w wypadku niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania lub zatrzymania.…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 552 (1019)

Historia zmian

Bez zmian od 12 czerwca 2026 r.