Art. 23

Pokaż w całym akcie

Art. 23 Kodeksu postępowania cywilnego
Art. 23. W sprawach o istnienie, unieważnienie albo rozwiązanie umowy najmu lub dzierżawy, o wydanie albo odebranie przedmiotu najmu lub dzierżawy, wartość przedmiotu sporu stanowi przy umowach zawartych na czas oznaczony – suma czynszu za czas sporny, lecz niewięcej niż za rok; przy umowach zawartych na czas nieoznaczony – suma czynszu za okres trzech miesięcy.

art. 23 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)

art. 23 k.p.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 16 kwietnia 2003 r., II CKN 6/01

   …choć również nieliczne. W uzasadnieniu postanowienia z dnia 22 marca 1999 r., II CZ 12/99 ("Biuletyn SN" 1999, nr 6, s.11), wydanego na tle art. 23 k.p.c., Sąd Najwyższy wyraził pogląd, że umowa zapewniająca służebność dożywotniego zamieszkiwania nie jest umową zawartą na czas oznaczony. W…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 10 czerwca 2010 r., I PK 6/10
3. Sąd Najwyższy, wyrok z 25 marca 2010 r., I CSK 427/09

   …pełnomocników tej strony) podnoszono zarzuty naruszenia prawa procesowego, tj. art. 381 k.p.c. w zw. z art. 316 k.p.c., art. 227 k.p.c., art. 23 k.p.c. w zw. z art. 232 k.p.c., art. 233 k.p.c. w zw. z art. 232 k.p.c. i art. 278 k.p.c., art. 382 k.p.c., art. 378 § 1 k.p.c. Wskazywano także na…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 11 grudnia 2009 r., V CZ 61/09

   …3982 § 1 zd. 1 k.p.c. dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o prawa majątkowe zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia, zaś zgodnie z art. 23 k.p.c. w sprawach o istnienie prawa najmu wartość przedmiotu sporu (zaskarżenia) stanowi przy umowach zawartych na czas oznaczony suma czynszu za…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 8 stycznia 2009 r., I CZ 112/08

   …się do niej, również w tej części, przepisy o obliczaniu wartości przedmiotu sporu (zaskarżenia) w sprawach o wydanie przedmiotu najmu (por. art. 23 k.p.c. oraz uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2007 r., III CZP 121/07), jak też art. 3982 § 1 k.p.c. Oddziaływanie wskazanej…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 19 października 2007 r., I CZ 117/07

   …jest określana jednakowo dla wszystkich przypadków wydania nieruchomości, w szczególności po zakończeniu stosunku najmu lub dzierżawy (art. 23 k.p.c.), a także wydania nieruchomości posiadanej bez tytułu prawnego lub na podstawie tytułu innego niż najem lub dzierżawa (art. 232 k.p.c.).…

7. Sąd Najwyższy, postanowienie z 30 listopada 2005 r., III CZ 95/05

   …Dopuszczalność kasacji w sprawie o eksmisję uzależniona jest więc od wartości przedmiotu zaskarżenia. Wartość tę określa się na podstawie art. 23 k.p.c. stosowanego wprost (w przypadkach w nim wymienionych) lub odpowiednio w zw. z art. 7 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (w…

8. Sąd Najwyższy, postanowienie z 10 lutego 2011 r., IV CZ 124/10

   …umowy dzierżawy, jak przyjął skarżący. W takiej sytuacji wartość przedmiotu sporu i zaskarżenia powinna być obliczana zgodnie z zasadami art. 23 k.p.c., a nie art. 22 k.p.c. Zgodnie z art. 23 k.p.c. w sprawach o rozwiązanie umowy dzierżawy wartością przedmiotu sporu przy umowach zawartych na…

9. Sąd Najwyższy, postanowienie z 26 listopada 2010 r., IV CZ 89/10

   …Wbrew twierdzeniom zażalenia, również sprawa o wydanie nieruchomości dotoczyła prawa ściśle majątkowego, na co wyraźnie wskazuje także art. 23 k.p.c. Roszczenie w tej sprawie było zdeterminowane interesem ekonomicznym powódki jako wywiedzione z prawa własności, którego majątkowy charakter…

10. Sąd Najwyższy, postanowienie z 26 listopada 2010 r., IV CZ 96/10

    …będzie roszczenie o ich wydanie przeciwko posiadaczowi władającemu nieruchomościami bez tytułu prawnego. Z tej przyczyny, na podstawie art. 23 k.p.c. i art. 232 k.p.c. wartość przedmiotu sporu powinna być wyliczona jako kwota trzymiesięcznego czynszu dzierżawy, a zatem 150 zł. Zaskarżenie…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 23 (264)

Historia zmian

Bez zmian od 24 marca 2026 r.