Art. 27
Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 468 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2026 r. poz. 473 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 830 [PDF]. Stan prawny na
Zapowiedziane zmiany wprowadzają: akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1003; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1046; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1296.
Art. 27.
§ 1. Powództwo wytacza się przed sąd pierwszej instancji, w którego okręgu pozwany ma miejsce zamieszkania. #
§ 2. Miejsce zamieszkania określa się według przepisów kodeksu cywilnego. #
Art. 27 Kodeksu postępowania cywilnego Art. 27. § 1. Powództwo wytacza się przed sąd pierwszej instancji, w którego okręgu pozwany ma miejsce zamieszkania. § 2. Miejsce zamieszkania określa się według przepisów kodeksu cywilnego.
art. 27 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)
art. 27 k.p.c.
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 101/06
…pozwanego (art. 126 § 2 k.p.c.), którego wskazanie stanowi w zasadzie podstawę do określenia właściwości miejscowej ogólnej sądu (art. 27 k.p.c.). Przepis art. 187 § 1 pkt 2 in fine k.p.c. nakazuje natomiast w miarę potrzeby przytoczyć w pozwie okoliczności faktyczne dotyczące…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 28/05
…co jest wymogiem formalnym pierwszego pisma procesowego w sprawie (art. 126 § 2 k.p.c.), przesądzało będzie kwestię właściwości wynikającej z art. 27, 29 lub 30 k.p.c. Jednakże gdy właściwość ogólna sądu wynika z art. 28 k.p.c., a w szczególności wtedy, gdy właściwość tę określa ostatnie…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 43/14
…s. 79). Nie można także zapominać, że miejsce zamieszkania pozwanego jest wielokrotnie łącznikiem wyznaczającym właściwość miejscową sądu (np. art. 27 § 1 lub art. 461 § 2 k.p.c.), w niektórych wypadkach wyłączną (art. 41, 42 lub 6942 k.p.c.), co ma w rozważanym kontekście szczególne znaczenie…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , I KZP 35/07
…sąd rejonowy właściwości ogólnej dłużnika (art. 781 § 2 k.p.c.), w warunkach postępowania karnego – sąd miejsca zamieszkania podejrzanego (art. 27 § 1 k.p.c. w zw. z art. 796 § 1 k.p.c.). Sąd rozpoznaje wniosek niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 3 dni od dnia jego złożenia (art. 7811…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 42/17
…U. WE L 95/29; dalej: „Dyrektywa 93/13”). W zażaleniach na te postanowienia powódka wniosła o ich uchylenie, zarzucając błędne zastosowanie art. 27 k.p.c. zamiast art. 37¹ k.p.c. oraz art. 228 k.p.c. przez bezpodstawne przyjęcie, że powód zawodowo zajmuje się udzielaniem pożyczek. Podniosła przy…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , II CZ 150/10
…ust. 2, § 9 ust. 1 pkt 1-3 i ust. 3 rozporządzenia 4 MS i art. 410 § 1 k.p.c. oraz art. 401 pkt 2 w związku z art. 144 § 1 k.p.c., art. 25 k.c., art. 27 § 2 i 410 § 1 k.p.c., wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania bądź o zmianę zaskarżonego…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , II CSK 88/07
…naruszenia przez Sąd I instancji art. 244 k.p.c. w związku z art. 252 k.p.c., art. 245 k.p.c. w związku z art. 253 k.p.c., art. 231 k.p.c., art. 27 k.p.c., art. 233 k.p.c., art. 495 § 3 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Trafny jest zarzut skargi kasacyjnej odnośnie do naruszenia art. 493…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I NSNC 232/21
…przez sąd, który nie jest miejscowo właściwy – wiążąc właściwość miejscową z miejscem siedziby powódki, a nie, jak nakazuje zasada ogólna z art. 27 § 1 k.p.c., z miejscem zamieszkania pozwanego. Ten zapis umowny, stanowiący klauzulę prorogacją w rozumieniu art. 46 § 1 k.p.c., został zupełnie…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , II PZP 1/13
…pod rozwagę niewłaściwość miejscową. Sąd Okręgowy wskazał, że stosownie do ogólnej właściwości miejscowej w procesie cywilnym wyrażonej w art. 27 k.p.c. powództwo wytacza się przed sądem pierwszej instancji, w okręgu którego pozwany ma miejsce zamieszkania. Zgodnie zaś z art. 461 § 1 k.p.c., w…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I NSNC 535/21
…niewłaściwy miejscowo i zachodziły podstawy do przekazania sprawy sądowi właściwemu na zasadzie art. 200 § 1 k.p.c. według kryterium z art. 27 § 1 k.p.c. Sąd Rejonowy w B., nie biorąc pod uwagę konsumenckiego charakteru podstawowego stosunku prawnego, nie analizował treści umowy, w związku z…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 27 (574)
Historia zmian
Bez zmian od 24 marca 2026 r.