Art. 451

Pokaż w całym akcie

Art. 451 Kodeksu cywilnego
Art. 451.
§ 1. Dłużnik mający względem tego samego wierzyciela kilka długów tego samego rodzaju może przy spełnieniu świadczenia wskazać, który dług chce zaspokoić. Jednakże to, co przypada na poczet danego długu, wierzyciel może przede wszystkim zaliczyć na związane z tym długiem zaległe należności uboczne oraz na zalegające świadczenia główne.
§ 2. Jeżeli dłużnik nie wskazał, który z kilku długów chce zaspokoić, a przyjął pokwitowanie, w którym wierzyciel zaliczył otrzymane świadczenie na poczet jednego z tych długów, dłużnik nie może już żądać zaliczenia na poczet innego długu.
§ 3. W braku oświadczenia dłużnika lub wierzyciela spełnione świadczenie zalicza się przede wszystkim na poczet długu wymagalnego, a jeżeli jest kilka długów wymagalnych – na poczet najdawniej wymagalnego.

art. 451 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 451 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 22 czerwca 2007 r., III CZP 64/07

   …zagadnienia prawnego ma przede wszystkim wykładnia art. 204 Pr.upadł. oraz relacja tego przepisu do unormowania zamieszczonego w art. 451 k.c., w odniesieniu do możliwości i sposobu zarachowania przez wierzyciela zapłaty na poczet należności odsetkowej obciążającej masę upadłości.…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 21 czerwca 2007 r., IV CSK 95/07

   …rozumiane stanowią jednoznaczną podstawę do dokonania spornego zaliczenia i mają pierwszeństwo jako regulacja umowna przed postanowieniami art. 451 k.c. Źródłem sporu są więc zawarte w § 1 ust. 1 i § 9 ust. 5 umowy ubezpieczeniowej postanowienia regulujące zaliczanie wpłat dłużnika na poczet…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 31 marca 2006 r., IV CSK 132/05

   …dokonanej przez Sąd Apelacyjny wykładni umowy, co przesądza o jego bezskuteczności. Za chybiony wreszcie uznać należy zarzut naruszenia art. 451 k.c. Skarżący podnieśli, iż Sąd drugiej instancji błędnie odczytał treść zawartych w tym przepisie norm uznając, że wierzyciel może dowolnie, nawet…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 17 stycznia 2007 r., II CSK 412/06

   …143). W sprawie jednak wystąpił przede wszystkim problem zaliczenia dokonanej wpłaty dłużnika na różne należności główne. W tej kwestii z art. 451 k.c. wynikają następujące zasady: gdy dłużnik ma kilka takich długów to ma prawo wyboru, który z nich zaspokoić przy czym oświadczenie w tym…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 16 lutego 2012 r., IV CSK 233/11

   …długu wynikającego z drugiej 9 umowy dotyczącej sprzedaży 3 projektów elektrowni wiatrowych, ostatecznie Sąd Okręgowy zastosował w sprawie art. 451 § 3 k.c., co pozostaje w oczywistej sprzeczności z przyjętą podstawą faktyczną rozstrzygnięcia, z której nie wynika, aby w chwili spełnienia przez…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 8 kwietnia 2011 r., II CSK 451/10

   …tego nie uczynił, zatem nie można przyjąć naruszenia przez zaskarżony wyrok ani art. 299 k.s.h. ani art. 6 k.c. Także nie został naruszony art. 451 § 3 k.c. przez zaliczenie przez powodową Spółkę wpłaty dokonanej w czasie, gdy pozwany był prezesem zarządu nie na poczet zobowiązań, które w tym…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 16 października 2009 r., I PK 89/09

   …1 i 4 k.p.; 5) pkt 11 porozumienia o rozwiązaniu umowy o pracę z dnia 23 czerwca 2006 r. w związku z art. 65 § 2 k.c.; 6) art. 84 k.p.; 7) art. 451 § 3 k.c. w związku z art. 300 k.p.; 8) art. 917 k.c. w związku z art. 300 i 84 k.p. oraz 9) art. 231 w związku z art. 232 zdanie pierwsze k.p.c. W…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 16 stycznia 2015 r., III CNP 1/14

   …wymagalnego, a jeśli jest ich kilka, to na poczet najwcześniej wymagalnego. Wyjaśniono, że zgodnie z regułami zarachowania, które przewiduje art. 451 k.c. na wypadek, gdy dłużnik ma względem tego samego wierzyciela kilka długów tego samego rodzaju, wynikających z różnych tytułów, a spełniane…

9. Sąd Najwyższy, postanowienie z 20 lutego 2013 r., III CZP 106/12

   …stanu faktycznego sprawy powstało zagadnienie prawne odpowiedniego stosowania, poprzez art. 503 k.c., przepisów o zaliczaniu zapłaty, a więc art. 451 k.c. Nie ulega wątpliwości, że w świetle art. 498 k.c. potrącenie jest jednostronnym oświadczeniem woli o charakterze kształtującym, które, po…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 21 lutego 2013 r., I CSK 384/12

    …powód domagał się od pozwanych. Bezpodstawnie zarzucają skarżący dokonanie przez Sąd Apelacyjny, wbrew stanowisku stron i z naruszeniem art. 451 § 1 k.c., samodzielnego zarachowania płatności dokonywanych przez pozwanego na rzecz powodowego Banku. W tym zakresie bowiem Sąd ustalił jedynie w…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 451 (1805)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.