Art. 354

Pokaż w całym akcie

Art. 354 Kodeksu cywilnego
Art. 354.
§ 1. Dłużnik powinien wykonać zobowiązanie zgodnie z jego treścią i w sposób odpowiadający jego celowi społeczno-gospodarczemu oraz zasadom współżycia społecznego, a jeżeli istnieją w tym zakresie ustalone zwyczaje – także w sposób odpowiadający tym zwyczajom.
§ 2. W taki sam sposób powinien współdziałać przy wykonaniu zobowiązania wierzyciel.

art. 354 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 354 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 25 kwietnia 2002 r., I CKN 1466/99

   …pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: (...) Kluczowym problemem jest określenie zakresu przewidzianego w art. 354 § 2 k.c. obowiązku współpracy wierzyciela z pozwanym dłużnikiem, zobowiązanym do świadczenia ubezpieczeniowego. Treść tego obowiązku precyzują…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 14 maja 2015 r., II CSK 768/14

   …chodzi więc o to, czy ryzyko zmian ma charakter symetryczny, czy też stosować należy inną proporcję z określonych powodów (art. 65 i art. 354 k.c.). Dzieje się tak, oczywiście, przy założeniu, że przy każdej zmianie stopy procentowej odsetek (i podstawach tych zmian) Bank jest uprawniony…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 27 listopada 2003 r., III CZP 78/03

   …prawne, Sąd Okręgowy posłużył się w nim pojęciem braku „należytego współdziałania wierzyciela (banku) przy wykonywaniu zobowiązania (art. 354 § 2 k.c.)”. Wypadnie podkreślić, że w przepisie tym posłużono się inną formułą: „współdziałanie wierzyciela przy wykonaniu zobowiązania. Użycie…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 11 maja 2017 r., II CSK 541/16

   …wprost przepisów k.c. w odniesieniu do umów w sprawie zamówień publicznych, jeżeli przepisy ustawy (p.z.p.) nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 354 § 1 k.c. dłużnik powinien wykonać zobowiązanie zgodnie z jego treścią i w sposób odpowiadający jego celowi społeczno - gospodarczemu oraz zasadom…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 18 stycznia 2001 r., V CKN 1840/00

   …ma oparcia ani w art. 3581 § 1 k.c., który – statuując zasadę nominalizmu – dotyczy wysokości świadczenia, a nie rodzaju waluty, ani też w art. 354 k.c. Według art. 354 § 1 k.c., zobowiązanie powinno być wykonane zgodnie z jego treścią oraz w sposób odpowiadający kryteriom wynikającym z zasad…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 18 kwietnia 2013 r., III CSK 243/12

   …jej rozmiarów, wynikający między innymi z art. 354 § 2 i art. 362 k.c. W sytuacji zatem, gdy uprawniony wierzyciel, mimo przewidzianego w art. 354 § 2 k.c. obowiązku współdziałania z dłużnikiem przy wykonaniu zobowiązania, odmówił zgody na wykonanie prac prowadzących do naprawienia rzeczy i…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 25 lutego 2015 r., IV CSK 297/14

   …skarżąca przyczyniła się do jej powstania, i to w równym stopniu co pozwany Bank, przez to, iż nie realizowała należycie wynikającego z art. 354 § 2 k.c. obowiązku wierzyciela współdziałania przy wykonaniu zobowiązań pozwanego wynikających z umowy z dnia 14 listopada 2000r. Uchybienia temu…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 1 kwietnia 2011 r., III CSK 181/10

   …tego zakładu o ich sytuację finansową. Bezzasadny jest także zarzut naruszenia art. 60 ust. 6 w zw. z art. 60 ust. 4b u.z.o.z., art. 5 i art. 354 k.c. polegający na błędnej wykładni i w jej następstwie uznaniu, że na stronę pozwaną na dzień wyrokowania nie przeszły zobowiązania Samodzielnego…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 19 listopada 2014 r., II CSK 191/14

   …świadczenia” oraz nieprzewidywalność tych okoliczności. Ze względu na wskazaną przez powoda podstawę skargi kasacyjnej opartą na treści art. 354 k.c., przed rozważeniem, czy zostały spełnione wskazane przesłanki zastosowania art. 3571 k.c. wymagało rozstrzygnięcia, czy w ustalonych…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 13 marca 2013 r., IV CSK 512/12

    …byłoby prawomocne, kończąc postępowanie w sprawie. Z nieco innych powodów zasadny jest także zarzut naruszenia przez Sąd Apelacyjny art. 354 § 1 k.c. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, przepis ten nie został użyty przez Sąd Apelacyjny wyłącznie jako argument za sposobem…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 354 (11 352)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.