Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2013 r., VII SAB/Wa 54/13
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2013 r., VII SAB/Wa 54/13
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Banaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2013 r. sprawy ze skargi M. R. w przedmiocie bezczynności Prezydenta [...] I. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] z dnia 21 listopada 2002r. o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę stacji bazowej Telefonii Komórkowej "[...]" zlokalizowanej w [...] przy ulicy [...] – w terminie 30 dni, od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku i zwrotu akt organowi, II. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego M. R. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
2 [...]Sp. z o.o.o. w dniu 21 listopada 2002 r. złożyła wniosek o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę dla stacji bazowej telefonii komórkowej "[...]" zlokalizowanej przy ul. [...] w [...].
3 Prezydent [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. nr 106 z 2000 r. poz. 1126 tekst jednolity ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. nr 98 z 2000 r. poz. 1071 tekst jednolity ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku inwestora z dnia 21 listopada 2002 r. zatwierdził projekt budowlany inwestycji budowa stacji bazowej telefonii komórkowej "[...]" na istniejącym kominie budynku przy ul. [...] w [...] i pozwolił na budowę.
4 Na skutek wniosku złożonego przez mieszkańców ul. [...], zainteresowanych w sprawie Prezydent [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2004 r., nr [...], działając na podstawie art. 123, art. 145 § 1 pkt 4 w związku z art. 147 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15.03.2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz.U. z 2002 r. nr 41, poz. 361 ze zm.) oraz art.. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2001 r. nr 142, poz. 1592 ze zm.) wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...].
5 Powyższe postępowanie w związku z wszczęciem postępowania przez Wojewodę [...] w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...] zostało zawieszone postanowieniem Prezydenta [...] z dnia [...].12.2009 r., nr [...] .
6 Na wniosek M. R. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...], działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i art. 158 § 1 kpa stwierdził nieważność decyzji ostatecznej Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...].
7 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r. , nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...].
8 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na skutek skargi złożonej przez M. R. wyrokiem z dnia 3 czerwca 2011 r., w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 455/11 uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2011 r., znak [...].
9 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po ponownym rozpatrzeniu sprawy w związku z uchyleniem decyzji z dnia [...] grudnia 2011r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie decyzją z dnia [...] listopada 2011 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa utrzymał w mocy decyzję,. decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] .
10 W dniu 20 sierpnia 2012 r. akta sprawy zostały przekazane przez Wojewodę [...] Prezydentowi [...] .
11 Na skutek zażalenia M. Ro. na bezczynność Prezydenta [...] Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...].lutego 2013 r., nr [...], działając na podstawie art. 37 § 2 kpa uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia 18.03.2013 r. Ponadto zarządził podjęcie środków zapobiegających naruszeniu terminów załatwienia sprawy w przyszłości, wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwieniu sprawy w terminie oraz uznał, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
12 Prezydent [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r., nr [...], działając na podstawie art. 97 § 2 kpa postanowił podjąć z urzędu postępowanie dotyczące wznowienia postępowania w sprawie decyzji nr [...], znak [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. Natomiast decyzją z dnia [...] marca 2013 r., nr [...], działając na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie w sprawie wniosku mieszkańców ulicy [...]z dnia [...] listopada 2003r.dotyczacego wznowienia postępowania w sprawie ostatecznej decyzji z dnia [...] kwietnia 2003r. udzielającej pozwolenia na budowę dla stacji bazowej telefonii komórkowej "[...]" zlokalizowanej przy ul. [...] w [...].
13 Skargę na bezczynność organu Prezydenta [...] wniósł M. R.. W uzasadnieniu wskazał, że Prezydent [...] po utrzymaniu w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]. listopada 2011 r. decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca .2010 r., którą stwierdzoną nieważność decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia .2003 r., nr [...] nie rozpoznał ponownie wniosku inwestora i nie wydał pozytywnej lub negatywnej decyzji, tym samym pozostając w bezczynności. W obrocie prawnym w dalszym ciągu znajduję się wniosek inwestora nie rozpatrzony w ustawowym terminie po stwierdzeniu nieważności ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, którą uważa się za nigdy nie wydaną .
14 W odpowiedzi na skargę Prezydent [...], wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej.
15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
16 Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 do 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz.270.) – dalej P.p.s.a.
17 Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach objętych obowiązkiem wydania: decyzji administracyjnych; postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty; postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz innych aktów lub dokonania czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; i stosują środki określone w ustawie ( art. 3 § 2 pkt 8) cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
18 Stosownie do art. 149 cyt. ustawy, uwzględnienie skargi na bezczynność organów skutkuje zobowiązaniem organu do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. A więc, w sprawach skarg na bezczynność organu, sąd administracyjny nie przeprowadza kontroli sposobu stosowania prawa przez organ i dokonanej konkretyzacji stosunku administracji publicznej, ale bada czy zaistniała sytuacja, w której konstytutywnym elementem była bezczynność organu.
19 O bezczynności organu można by było mówić, w przypadku gdyby istniały przepisy prawa, które nakładają na organ obowiązek załatwienia sprawy w przewidzianym trybie, terminach i formach, a organ tego obowiązku nie wykonał. Tylko takie, pozytywne ustalenie mogłoby skutkować zobowiązaniem organu do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
20 Wskazać należy, że zgodnie za art. 52 § 1 ww. ustawy warunkiem dopuszczalności wniesienia skargi na bezczynność organu jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W myśl przepisu art. 37 § 1 k.p.a. na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub ustalonym w myśl art. 36 k.p.a. stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
21 Z akt sprawy wynika, iż na skutek zażalenia M. R. z dnia 30 stycznia 2013r. na bezczynność Prezydenta [...], Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...].lutego 2013 r., nr [...], działając na podstawie art. 37 § 2 kpa uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia 18.03.2013 r. Ponadto zarządził podjęcie środków zapobiegających naruszeniu terminów załatwienia sprawy w przyszłości, wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwieniu sprawy w terminie oraz uznał, że niezałatwienie sprawy w terminie nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
22 Jak wynika z uzasadnienia postanowienia Wojewody [...] bezczynność organu dotyczyła braku podjęcia działań po wydaniu decyzji przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2011r. którą stwierdzono nieważność decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia .2003 r., nr [...].
23 W dniu 20 sierpnia 2012 r. akta sprawy( cztery tomy) zostały przekazane przez Wojewodę [...] Prezydentowi [...] i od tej daty do chwili wyrokowania przez Sąd organ I instancji nie zakończył sprawy przez rozpoznanie wniosku [...] sp.z o.oz siedziba w [...] z dnia [...] listopada 2002r. o pozwolenie na budowę dla stacji bazowej telefonii komórkowej "[...]" zlokalizowanej przy ul. [...] w [...].
24 Należy także podkreślić, iż stanowisko organu zawarte w odpowiedzi na skargę, z którego wynika ,iż organ nie pozostaje w bezczynności wobec wydania przez organ decyzji Nr [...] z dnia [...] marca 2013r. jest całkowicie chybione bowiem decyzja Nr [...] Prezydent [...] , działając na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie w sprawie wniosku mieszkańców ulicy [...] z dnia [...] listopada 2003r.dotyczacego wznowienia postępowania w sprawie ostatecznej decyzji z dnia [...] kwietnia 2003r. udzielającej pozwolenia na budowę dla stacji bazowej telefonii komórkowej "[...]" zlokalizowanej przy ul. [...] w [...].
25 To rozstrzygnięcie nie załatwiało wniosku inwestora z dnia 21 listopada 2002r. i nie kończyło postępowania zainicjowanego tym wnioskiem.
26 Oceniając w dalszym ciągu zasadność skargi na bezczynność organu należy przypomnieć, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności proceduralnych, przewidzianych w obowiązujących przepisach prawa, nie wykonuje ich w terminie określonym przez te przepisy. W konsekwencji zarzut bezczynności powinien pojawić się wówczas, gdy organ, będąc zobowiązanym do wydania np. decyzji lub innego aktu administracyjnego, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu i rozstrzygnięcia określonej sprawy administracyjnej. Strona wnosząca do organu administracji publicznej żądanie określonej treści ma prawo domagać się rozstrzygnięcia o jej prawach i obowiązkach na podstawie i w granicach zakreślonych obowiązującymi przepisami prawa, w tym regułami proceduralnymi oraz normami kompetencyjnymi wyznaczającymi zakres właściwości tego organu. To rozstrzygnięcie natomiast powinno nastąpić niezwłocznie. W szczególności niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 1 k.p.a.). Niezależnie od powyższego sprawa administracyjna powinna być załatwiona najpóźniej w granicach terminów zakreślonych w art. 35 § 3 k.p.a. (o ile przepis szczególny nie stanowi inaczej np. w przypadku informacji publicznej), zgodnie, z którym załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W sprawie o pozwolenie na budowę termin ten wynosi maksymalnie 65 dni ( art. 35 ust 6 Prawa budowlanego).
27 W związku z powyższym o bezczynności organu administracji publicznej możemy mówić, gdy organ w ustalonym terminie nie wydaje merytorycznego rozstrzygnięcia w stosownej formie, ale także wtedy, gdy nie dokonuje czynności, które warunkują merytoryczne rozpatrzenie sprawy.
28 Taka sytuacja zaistniała w okolicznościach niniejszej sprawy.
29 W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że Prezydent [...] pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku inwestora z dnia 21 listopada 2002r. skoro akta do organu zostały zwrócone w dniu 20 sierpnia 2012r,.skarga na bezczynność została złożona w dniu 17 maja 2013r. (data wpływu do organu administracji) i do dnia dzisiejszego przedmiotowy wniosek o pozwolenie na budowę ( po wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji z dnia 18 kwietnia 2003r.) nie został rozpoznany. Jednocześnie – biorąc pod uwagę czas niepodejmowania czynności ( od 20 sierpnia 2012r.)Sąd uznał, że bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa.
30 Konkludując, uznając skargę na bezczynność za uzasadnioną, Sąd orzekł zgodnie z przepisem art. 149 § 1 oraz art. 200 p.p.s.a.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 35 (§ 1, § 3)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 36
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 37 (§ 1, § 2)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 97 (§ 2)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 104
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 105 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 138 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 156 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 157 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 158 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 149 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 200