Uzasadnienie orzeczenia Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 12 marca 2026 r., I C 625/25
uzasadnienie orzeczenia Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 12 marca 2026 r., I C 625/25Otwórz w aplikacji
Tekst
1 sygn. akt I C 625/25
Uzasadnienie
2 Strona powodowa (...) sp. z o.o. z siedzibą w U. wniosła pozew przeciwko (...) S.A. w D. o zapłatę kwoty 5061,21 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 4521,21 zł od dnia 21.01.2025r., od kwoty 540 zł od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, tytułem dopłaty odszkodowania, równego kosztom naprawy samochodu marki A. nr rej. (...), uszkodzonego w wypadku z dnia 10.01.2025r.
3 Strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc, że poszkodowany dokonał przywrócenia pojazdu do stanu sprzed kolizji za kwotę wypłaconego dotychczas odszkodowania (8844,79 zł), co potwierdzają pozytywne wyniki okresowego badania technicznego przedmiotowego pojazdu. Pozwana zarzuciła, że naprawa pojazdu po szkodzie wyklucza możliwość żądania przez powoda abstrakcyjnie oszacowanych i nieponiesionych kosztów naprawy pojazdu. Niezależnie od tego, pozwana zarzuciła nieudowodnienie żądania o zapłatę równowartości hipotetycznych kosztów naprawy uwzględniających wyłącznie części oryginalne, skoro pojazd w chwili kolizji był 8-letni i powypadkowy, powód zaś nie przedłożył dokumentacji, potwierdzającej serwisowanie i naprawę pojazdu po wypadkach za granicą wyłącznie przy użyciu części oryginalnych. Pozwany zakwestionował przedstawioną w kalkulacji, przedłożonej przez powoda, wysokość kosztów naprawy oraz rodzaj użytych części, zarzucając, że są to maksymalnie hipotetyczne wydatki na naprawę z użyciem najdroższych części. Pozwany zakwestionował też żądanie zasądzenia kwoty 540 zł, tytułem zwrotu kosztów prywatnej kalkulacji, podnosząc, że skoro dokonano naprawy pojazdu nie było uzasadnione szacowanie hipotetycznych kosztów naprawy. Ponadto, jest to wydatek powoda, a nie poszkodowanego, i stanowi koszt działalności prowadzonej przez powoda, który zawodowo trudni się nabywaniem wierzytelności z tytułu odszkodowań i ich dochodzeniem. Dodatkowo pozwany zarzucił, że powód nie udowodnił zapłaty należności z tytułu kosztów prywatnej ekspertyzy.
4 Stan faktyczny:
5 W dniu 10.01.2025r. doszło do kolizji drogowej, w wyniku której uszkodzony został samochód marki A. nr rej. (...), będący własnością E. Z.. Sprawca zdarzenia ubezpieczony był u strony pozwanej od odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych. Szkoda została zgłoszona u strony pozwanej. Pozwany(...) przeprowadził postępowanie likwidacyjne, przyjął swoją odpowiedzialność co do zasady, ustalając i wypłacając odszkodowanie, będące równe kosztom naprawy pojazdu, w kwocie 8844,79 zł, na podstawie decyzji z dnia 21.01.2025r. Na podstawie umowy cesji z dnia 28.04.2025r. powód nabył wierzytelność od poszkodowanego, zlecił wykonanie prywatnej kalkulacji wysokości kosztów naprawy przedmiotowego pojazdu. Koszt prywatnej kalkulacji (z dnia 30.04.2025r.) wyniósł 540 zł. Stwierdzając, że należne odszkodowanie zostało za zaniżone przez pozwany (...)powód odwołał się od jego decyzji i wezwał do zapłaty pismem z dnia 30.04.2025r. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 6.05.2025r., pozwany odmówił dopłaty odszkodowania i potrzymał dotychczasowe stanowisko.
6 / Okoliczności bezsporne/
7 Sąd ustalił:
8 Koszt naprawy przedmiotowego samochodu po wypadku z dnia 10.01.2025r., pozwalający na przywrócenie pojazdu do stanu sprzed szkody, pod względem technicznym, bezpieczeństwa, estetyki i trwałości części zamiennych - wynosi 13.879,84 zł.
9 Dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej, kosztorysowania i wyceny pojazdów A. T. (k-71 i nast.).
10 Sąd zważył, co następuje:
11 Kwestia odpowiedzialności strony pozwanej za skutki wypadku z dnia 10.01.2025r. nie była sporna. Poza sporem było, że wypadek miał miejsce w okresie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, na podstawie umowy, zawartej ze stroną pozwaną, oraz fakt, że strona pozwana wypłaciła dotychczas poszkodowanej kwotę 8844,79 zł, tytułem odszkodowania, odpowiadającego oszacowanym kosztom naprawy pojazdu.
12 Powód uzasadnił swoją legitymację nabyciem wierzytelności od poszkodowanego na podstawie umowy cesji (art. 509 kc). Powód, jako nabywca wierzytelności (roszczenia) poszkodowanego wobec ubezpieczyciela z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej wstąpił w pozycję prawną cedenta (poszkodowanego).
13 Strona pozwana, odpowiedzialna za szkodę, zobowiązana jest zwrócić poszkodowanemu (powodowi, jako następcy prawnemu na podstawie umowy cesji) wszelkie celowe, ekonomicznie uzasadnione wydatki, poniesione w celu przywrócenia poprzedniego stanu uszkodzonego pojazdu. Przywrócenie uszkodzonego pojazdu do stanu poprzedniego polega na doprowadzeniu do takiego stanu używalności i jakości, jaki istniał przed wypadkiem. Jeżeli wymaga to użycia nowych części i materiałów, wydatki poniesione z tego tytułu powinny być uznane jako koszty naprawienia szkody. Odszkodowanie obejmuje koszty zakupu niezbędnych nowych części i innych materiałów pod warunkiem ich konieczności i niezbędności pod względem technicznym, bezpieczeństwa oraz estetyki i trwałości części zamiennych ( por. postanowienie SN z dnia 24.02.2006r., III CZP 91/05, LEX nr 180669). O przywróceniu do stanu poprzedniego można mówić, gdy stan pojazdu po naprawie pod każdym istotnym względem odpowiada stanowi samochodu sprzed wypadku, biorąc pod uwagę zarówno stan techniczny, jak i trwałość i wygląd estetyczny ( por. wyrok SN z dnia 3.02.1971r., III CRN 450/70, OSNC 1971/11/205; wyrok SN z dnia 5.11.1980r., III CRN 223/80, OSNC 1981/10/186; wyrok SA w Gdańsku z dn. 27.02.2020r., V ACa 599/19). Odszkodowanie obejmuje wszelkie celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki. Koszt naprawy nie jest nadmierny dopóty, dopóki nie przewyższa wartości pojazdu sprzed wypadku ( por. wyroki SN z dn. 12.04.2018r., II CNP 43/17, z dn. 12.04.2018r., II CNP 41/17).
14 Wysokość szkody w rozpoznawanej sprawie ustalono w oparciu o opinię biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej A. T., w kwocie 13.879,84 zł, która gwarantuje przywrócenie pojazdu do stanu jak przed szkodą - pod względem technicznym, bezpieczeństwa, estetyki i trwałości części zamiennych. Biegły oszacował koszt naprawy samochodu w programie eksperckim V., przyjmując średnią stawkę obowiązującą na rynku lokalnym w warsztatach nieautoryzowanych za roboczogodzinę za prace mechaniczno – blacharskie i lakiernicze w wysokości 155 zł (netto), z zastosowaniem dostępnych części oryginalnych niesygnowanych logo producenta pojazdu (...). Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby w pojeździe w dniu szkody zamontowane były części inne, niż oryginalne części producenta pojazdu.
15 Roszczenie o świadczenie należne od zakładu ubezpieczeń w ramach ustawowego ubezpieczenia komunikacyjnego odpowiedzialności cywilnej z tytułu kosztów przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu pierwotnego jest wymagalne niezależnie od tego, czy naprawa została dokonana. Naprawa samochodu i rzeczywiste poniesienie kosztów z tego tytułu nie jest warunkiem koniecznym dla dochodzenia odszkodowania. Obowiązek naprawienia szkody przez wypłatę odpowiedniej sumy pieniężnej powstaje z chwilą wyrządzenia szkody i nie jest uzależniony od tego, czy poszkodowany dokonał naprawy rzeczy i czy w ogóle zamierza ją naprawiać. Szkodą nie jest bowiem poniesiony przez poszkodowanego wydatek na naprawę pojazdu, lecz szacunkowa wysokość tych wydatków, przy czym żadne przepisy prawa nie nakładają na poszkodowanego obowiązku naprawienia uszkodzonego pojazdu. Poszkodowany może również pojazd sprzedać, bez jego uprzedniej naprawy, co nie zmienia faktu, iż odszkodowanie winno być równe kosztom naprawy pojazdu. Istotne znaczenie dla ustalenia wysokości szkody, ma odpowiedzialność odszkodowawcza pozwanego ubezpieczyciela w świetle przepisu art. 361 § 2 kc, statuującego zasadę pełnej kompensacji szkody, a także przepisu art. 363 § 1 kc, stanowiącego, że poszkodowanemu przysługuje uprawnienie do wyboru, czy naprawienie szkody nastąpić ma przez przywrócenie do stanu poprzedniego, czy przez zapłatę określonej sumy pieniężnej. Dlatego bez znaczenia dla wysokości dochodzonego żądania z tytułu naprawienia szkody w pojeździe mechanicznym jest to, czy poszkodowany dokonał naprawy pojazdu, w jakim zakresie oraz czy wykorzystał do tego części używane lub nieoryginalne. Koszty naprawy, określone przez biegłego, mogą być miernikiem dla ustalenia odszkodowania należnego powodowi, niezależnie od tego, czy poszkodowany dokonał naprawy samochodu. Zastosowanie takiego miernika dla ustalenia wysokości odszkodowania wymaga przede wszystkim jego kompensacyjna funkcja ( por.: wyrok SN z dnia 16 maja 2002r., V CKN 1273/00, LEX nr 55515). Należne odszkodowanie powinno być ustalone według zasad art. 363§1 kc w zw. z art. 361§2 kc, co oznacza, że jego wysokość ma odpowiadać kosztom przywrócenia samochodu do stanu sprzed wypadku. Gdy więc naprawa samochodu przywróci mu wartość sprzed wypadku, odszkodowanie powinno odpowiadać kosztom takiej właśnie naprawy, ustalonym przez biegłego rzeczoznawcę ( tak: wyrok SA w Katowicach z dnia 29.09.2015r., I ACa 395/15, LEX nr 1842329). W wyroku Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 2002 r. ( sygn. akt I CKN 1466/99, OSNC 2003, nr 5, poz. 64) stwierdzono zarazem, że co do zasady nabywający autoryzowane części samochodowe potrzebne do naprawy uszkodzonego w wypadku pojazdu, nie ma obowiązku poszukiwać sprzedawcy, oferującego je najtaniej. Zarazem strona pozwana nie wykazała, aby wystarczającą do naprawy przedmiotowego pojazdu była kwota 8844,79 zł, która w świetle opinii biegłego sądowego jawi się, jako rażąco zaniżona, co wskazuje, że zakład ubezpieczeń, likwidujący szkodę, nietrafnie określił rozmiar szkody.
16 Wskazać przy tym należy, że zastosowanie normalizacji kosztów naprawy z uwzględnieniem rabatów (wynegocjowanych przez pozwanego ze współpracującymi z nim podmiotami) nie może wpływać na prawo powoda do uzyskania pełnej kompensacji szkody. Poszkodowany nie musi wykonać naprawy w warsztacie, wskazanym przez stronę pozwaną, jak również nie musi kupować części i materiałów naprawczych u konkretnego sprzedawcy, współpracującego z pozwaną, co może być utrudnione logistycznie i czasochłonne. W sytuacji, gdy likwidacja szkody następuje w pieniądzu, przez wypłatę odszkodowania, zastosowanie rabatów nie prowadzi do pełnej kompensacji szkody, skoro nie ma pewności uzyskania takich rabatów u innych sprzedawców. Poszkodowany powinien uzyskać środki, pozwalające na przywrócenie pojazdu do stanu sprzed wypadku wg cen rynkowych, minimalizując ryzyko poniesienia wyższych kosztów naprawy, niż kwota otrzymana od ubezpieczyciela ( tak: wyrok SO w Świdnicy z dn. 30.04.2021r, II Ca 314/21).
17 Mając powyższe na uwadze, dowód z zeznań świadka poszkodowanego, zgłoszony przez stronę pozwaną w sprzeciwie od nakazu zapłaty, nie zmierzał do ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.
18 Ustalając w niniejszej sprawie wysokość szkody (odpowiadającą kosztom naprawy) na kwotę 13.879,84 zł – przy uwzględnieniu, że dotychczas pozwana wypłaciła tytułem odszkodowania kwotę 8.844,79 zł, zasądzono na rzecz powoda kwotę żądaną z tego tytułu w pozwie, tj. 4.521,21 zł (art. 436 § 1 kc w zw. z art. 435 § 1 kc i art. 361 § 1 i 2 kc, art. 363 § 1 i 2 kc w zw. z art. 822 § 1 i 2 kc i art. 321§1 kpc).
19 Odsetki zasądzono od dnia 6.05.2025r. (data pisma pozwanego w odpowiedzi na wezwanie do zapłaty), skoro powód nie wykazał, że wcześniej doręczył stronie pozwanej pismo z dnia 30.04.2025r. Samo zaś zgłoszenie szkody nie powoduje obowiązku zapłaty odsetek. Odsetki należą się dopiero po wezwaniu do zapłaty, zaś dalej idące żądanie z tego tytułu podlegało oddaleniu (art. 481 § 1 i 2 kc i art. 455 kc).
20 Sporne było nadto, czy w zakresie szkody, podlegającej wyrównaniu przez pozwany zakład ubezpieczeń, z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej sprawcy szkody (posiadacza pojazdu mechanicznego), obok kosztów, związanych z uszkodzeniem pojazdu, mieszczą się wydatki, poniesione na sporządzenie prywatnej opinii rzeczoznawcy co do wysokości kosztów naprawy, wykonanej na zlecenie strony powodowej, jako nabywcy wierzytelności, oraz, czy koszty tej opinii stanowią normalne następstwo działania (zaniechania), z którego szkoda wynikła.
21 Poszkodowanemu oraz cesjonariuszowi roszczeń odszkodowawczych z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje od ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej zwrot kosztów prywatnej ekspertyzy rzeczoznawcy, jeżeli jej sporządzenie było niezbędne do efektywnego dochodzenia odszkodowania, tj. jeżeli było celowe, konieczne, racjonalne oraz wystarczająco uzasadnione z punktu widzenia efektywnej realizacji roszczenia odszkodowawczego ( tak: Uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 2.09.2019r., III CZP 99/18). Z punktu widzenia konieczności i racjonalności poniesionych wydatków istotnym było, że powód prowadzi działalność gospodarczą, obejmującą nabywanie i dochodzenie roszczeń odszkodowawczych, dysponuje kadrą i sprzętem, które pozwalają bez pomocy osób trzecich ocenić rozmiar uszkodzeń pojazdu i oszacować koszt naprawy. Działanie powoda spowodowało nieuzasadnione zwiększenie rozmiaru szkody, a koszt sporządzenia opinii prywatnej powinien być wkalkulowany w zakres ogólnych kosztów działalności powoda. Mając to na uwadze, Sąd oddalił powództwo w części, obejmującej żądanie zapłaty, z tytułu zwrotu kosztów wykonania prywatnej kalkulacji szkody w kwocie 540 zł.
22 Orzeczenie o kosztach w punkcie III wyroku oparto na przepisie art. 100 zd. 1 kpc w zw. z art. 108 § 1 zd.2 kpc.
Powołane przepisy
- Kodeks cywilny, art. 361 (§ 1, § 2)
- Kodeks cywilny, art. 363 (§ 1)
- Kodeks cywilny, art. 435 (§ 1)
- Kodeks cywilny, art. 436 (§ 1)
- Kodeks cywilny, art. 455
- Kodeks cywilny, art. 481 (§ 1)
- Kodeks cywilny, art. 509
- Kodeks cywilny, art. 822 (§ 1)
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 100
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 108 (§ 1)
- Kodeks postępowania cywilnego, art. 321 (§ 1)