Uzasadnienie orzeczenia Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 15 października 2021 r., VI Ka 394/21
uzasadnienie orzeczenia Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 15 października 2021 r., VI Ka 394/21
Tekst
1 Warszawa, dnia 15 października 2021 r.
2 Sygn. akt VI Ka 394/21
3 1
4 2WYROK
5 2.1W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
6 3Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie:
7 Przewodniczący:SSO Zenon Stankiewicz
8 Sędziowie:SO Ludmiła Tułaczko
9 SR (del.) Tomasz Morycz (spr.)
10 protokolant: Monika Zarzycka
11 4przy udziale prokuratora Andrzeja Jaczewskiego
12 po rozpoznaniu dnia 15 października 2021 r.
13 5sprawy P. S., syna W. i A., ur. (...) w O.
14 6oskarżonego o przestępstwo z art. 263 § 2 kk
15 7na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora
16 8od wyroku Sądu Rejonowego w Otwocku
17 9z dnia 30 grudnia 2020 r. sygn. akt II K 981/19
18 I. zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;
19 II. koszty sądowe postępowania odwoławczego ponosi Skarb Państwa.
20 SSO Zenon Stankiewicz SSR (del.) Tomasz Morycz SSO Ludmiła Tułaczko
Uzasadnienie
21 Formularz UK 2
22 Sygnatura akt
23 VI Ka 394/21
24 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
25 1
26 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA
27 1.1 Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji
28 Wyrok Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie o sygn. akt II K 981/19.
29 1.2 Podmiot wnoszący apelację
30 ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego
31 ☐ oskarżyciel posiłkowy
32 ☐ oskarżyciel prywatny
33 ☐ obrońca
34 ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego
35 ☐ inny
36 0.11.3. Granice zaskarżenia
37 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
38 ☐ na korzyść
39 ☒ na niekorzyść
40 ☒ w całości
41 ☐ w części
42 ☐
43 co do winy
44 ☐
45 co do kary
46 ☐
47 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
48 0.11.3.2. Podniesione zarzuty
49 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji.
50 ☐
51 art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
52 ☒
53 art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
54 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
55 ☐
56 art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
57 ☒
58 art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
59 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
60 ☐
61 art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
62 ☐
64 ☐
65 brak zarzutów
66 0.11.4. Wnioski
67 ☒
68 uchylenie
69 ☐
70 zmiana
71 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy
72 0.12.1. Ustalenie faktów
73 0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione
74 Lp.
75 Wskazać oskarżonego.
76 Wskazać fakt.
77 Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód.
78 P. S.
79 Sytuacja majątkowa
80 Dotychczasowa niekaralność
81 Informacja z e - (...) k.213
82 Karta karna - k.215
83 0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione
84 Lp.
85 Wskazać oskarżonego.
86 Wskazać fakt.
87 Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód.
88 0.12.2. Ocena dowodów
89 0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
90 Wskazać fakt
91 Dowód
92 Zwięźle o powodach uznania dowodu.
93 Sytuacja majątkowa
94 Dotychczasowa niekaralność
95 Informacja z e - (...)
96 Karta Karna
97 Załączone dokumenty urzędowe zostały sporządzone w przepisanej prawem formie przez organy do tego uprawnione, stanowiąc dowód tego, co zostało w nich urzędowo poświadczone. Strony nie kwestionowały autentyczności tych dokumentów.
98 0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
99 (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)
100 Wskazać fakt
101 Dowód
102 Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu.
103 . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków
104 Lp.
105 Zarzut
106 Prokurator zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
107 1. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mający wpływ na jego treść, a polegający na nadaniu nieprawidłowej wagi, przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu w kontekście art. 115 § 2 k.k., takim okolicznościom jak: nabycie broni palnej w sposób zgodny z przepisami prawa obowiązującymi na Słowacji, posiadanie broni małego kalibru dla celów rekreacyjnych, naiwność oskarżonego oraz niedostatecznym uwzględnieniu okoliczności takich jak: charakter naruszonego dobra - bezpieczeństwo publiczne i indywidualne związane z nielegalnym posiadaniem broni; rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia - dopuszczenie się czynu przez osobę wpisaną na listę Kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej i prowadzącą agencję ochrony, która z tego tytułu powinna zachować szczególną ostrożność w zakresie nabywania i posiadania broni palnej, co w konsekwencji doprowadziło do nieuprawnionego ustalenia, że zachowanie oskarżonego P. S. cechowało się znikomą społeczną szkodliwością czynu,
108 2. obrazę przepisów prawa materialnego polegającą na wzięciu pod uwagę przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu, okoliczności niewymienionych w art. 115 § 2 k.k., tj. właściwości i warunków osobistych oskarżonego oraz celów zapobiegawczych i wychowawczych, które kara ma osiągnąć w stosunku do skazanego, tj. że P. S. prowadzi ustabilizowany tryb życia, nie był w przeszłości karany sądownie, można wobec niego postawić pozytywną prognozę kryminologiczną (nie popełnił on w przeszłości przestępstwa), co doprowadziło do nieuzasadnionego przyjęcia, że zachowanie oskarżonego cechowało się znikomą społeczną szkodliwością czynu i w konsekwencji wydaniem orzeczenia nieodpowiadającego prawu.
109 ☐ zasadny
110 ☐ częściowo zasadny
111 ☒ niezasadny
112 Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny.
113 Apelacja prokuratora jest niezasadna i nie zasługiwała na uwzględnienie.
114 Odnosząc się do pierwszego zarzutu, Sąd Rejonowy dokonał prawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, czyniąc to zgodnie z treścią art. 7 kpk, dokonując prawidłowych ustaleń faktycznych. W szczególności słusznie zwrócił uwagę na fakt, że oskarżony nabył broń w celach stricte prywatnych, a nie zawodowych. Zarówno w postępowaniu przygotowawczym, jak i w postępowaniu sądowym nie wykazano, żeby było inaczej. Jak słusznie podkreślił Sąd meriti, oskarżony jest osobą w podeszłym wieku i z broni korzystał incydentalnie, strzelając rekreacyjnie celem odreagowania śmierci żony. Ponadto trwało to stosunkowo krótko, albowiem broń nie działała tak jak potrzeba i byłą przez niego wykorzystywana sporadycznie, z użyciem ślepych naboi i do odstraszenia szpaków. Brak podstaw, żeby uznać wyjaśnienia oskarżonego w tym zakresie za niewiarygodne. Tym bardziej, że zarówno przed popełnieniem zarzucanego mu czynu, jak i później nie był karany, prowadząc ustabilizowany tryb życia i przestrzegając porządku prawnego. Sąd Rejonowy słusznie wziął te okoliczności pod uwagę, podejmując decyzję co do sposobu zakończenia postępowania.
115 Ponadto szczególnego podkreślenia wymaga fakt, że oskarżony posiada licencję agencji ochrony, zezwolenie na broń (gazową i wiatrówkę) i stosowne badania. W związku z czym można przypuszczać, że bez większych problemów uzyskałby także zezwolenie na przedmiotową broń. W świetle powyższego nie sposób zgodzić się ze skarżącym, że Sąd meriti nie wziął pod uwagę charakteru naruszonego dobra, to jest bezpieczeństwa publicznego i indywidualnego związanego z nielegalnym posiadaniem broni. W ocenie Sądu Okręgowego zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie, że oskarżony działał w celu naruszenia podstawowych zasad bezpieczeństwa publicznego i indywidualnego. Ponadto wskazać należy, że oskarżony nabył broń legalnie, uzyskując fakturę. Nie ulega wątpliwości, że będąc posiadaczem w/w zezwoleń na broń powinien się upewnić czy broń kupiona na Słowacji może być posiadana w innym kraju członkowskim, to jest w Polsce, bez zezwolenia. Należy mieć jednak na uwadze, że nabył ją przez zamówienie telefoniczne, z dostawą do domu i po uprzednim obejrzeniu na stronie internetowej, gdzie opisano ją w taki sposób, że mogło to wzbudzić wątpliwości. Broń wymagającą zezwolenia sprzedawano bowiem jedynie stacjonarnie, podczas gdy oskarżony otrzymał ją drogą wysyłkową.
116 Mając na uwadze wszelkie okoliczności niniejszej sprawy, a także zważywszy podeszły wiek i stan zdrowia oskarżonego, który pozostawia wiele do życzenia, nie sposób uznać, żeby jego zachowanie było społecznie szkodliwe w stopniu większym niż znikomy. Zdaniem Sądu Okręgowego, w pełni podzielającego zapatrywania Sądu Rejonowego, pociągnięcie oskarżonego do odpowiedzialności karnej byłoby rażąco niewspółmierne i przeto niesprawiedliwe. Tym bardziej, że do ujawnienia posiadania przez niego broni bez zezwolenia doszło przypadkowo, w wyniku prowadzonego przez organy ścigania postępowania dotyczącego dużo poważniejszych przestępstw, a nie w wyniku aktywności oskarżonego, w szczególności posługiwania się nią.
117 Odnosząc się do drugiego zarzutu, zgodnie z treścią art. 115 § 2 kk przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu sąd bierze pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków, jak również postać zamiaru, motywację sprawcy, rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia. Dokonując oceny stopnia społecznej szkodliwości Sąd Rejonowy wziął pod uwagę wszystkie w/w determinanty, słusznie dochodząc do przekonania, że był on znikomy, a w konsekwencji słusznie umorzył postępowanie na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 kpk.
118 Zgodnie z poglądem wyrażonym w doktrynie (vide M. Mozgwa, Kodeks karny. Komentarz aktualizowany.) z zasady nullum crimen sine periculo sociali wynika, że przestępstwem powinien być czyn społecznie szkodliwy; społeczna szkodliwość to tzw. materialna treść przestępstwa; oznacza ona społeczną rację penalizacji określonych zachowań. Wyznacznikiem domniemanego stopnia społecznej szkodliwości jest podział czynów zabronionych na przestępstwa i wykroczenia (por. art. 1 k.w. – wykroczenie może wykazywać znikomy stopień społecznej szkodliwości), podział przestępstw na zbrodnie i występki, rozróżnianie typów podstawowych, kwalifikowanych i uprzywilejowanych czy też wreszcie - samo zagrożenie karą konkretnego czynu zabronionego.
119 „Szczególnym zadaniem sędziów jest ocena społecznej szkodliwości przestępstwa w ramach przyjmowanej kwalifikacji prawnej, by czyny błahe zostały odróżnione od poważnych, a każdy z nich został odpowiednio ukarany” (wyrok SN z 20.03.2019 r., VI KA 3/19). Społeczna szkodliwość jest kategorią stopniowalną; jej znikomość prowadzi do zniesienia przestępności czynu i obliguje do umorzenia wszczętego postępowania (art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k). Ocena stopnia społecznej szkodliwości jest wypadkową przesłanek przedmiotowych i podmiotowych, wymienionych w art. 115 § 2 k.k. „Ocena stopnia społecznej szkodliwości konkretnego zachowania powinna być oceną całościową, uwzględniającą okoliczności wymienione w art. 115 § 2 k.k., nie zaś sumą, czy pochodną ocen cząstkowych takiej czy innej «ujemności» tkwiącej w poszczególnych okolicznościach i dlatego też, jeżeli w art. 1 § 2 k.k. mówi się o znikomej społecznej szkodliwości czynu, to wymóg znikomości dotyczy społecznej szkodliwości ocenianej kompleksowo, nie zaś jej poszczególnych faktorów” (wyrok SN z 10.02.2009 r., WA 1/09, OSNwSK 2009/1, poz. 343). „Warunkiem badania społecznej szkodliwości czynu jest stwierdzenie jego bezprawności, a zatem argument, że zachowanie to jest bezprawne, w żaden sposób nie może świadczyć o naruszeniu art. 115 § 2 k.k.” (postanowienie SN z 9.07.2013 r., II KK 155/13, LEX nr 1331276).
120 Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, wbrew twierdzeniom skarżącego Sąd Rejonowy dokonał prawidłowej wykładni art. 115 § 2 kk, co wynika wprost z uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Sąd meriti szczegółowo wymienił okoliczności, które wziął pod uwagę zgodnie z w/w przepisem, a tylko dodatkowo nadmienił, że nie tracił z pola widzenia właściwości i warunków osobistych oskarżonego, jak również celów zapobiegawczych i wychowawczych, które kara ma osiągnąć. Niezaprzeczalnymi faktami są przecież prowadzenie przez oskarżonego ustabilizowanego trybu życia, dotychczasowa niekaralność i incydentalność naruszenia porządku prawnego.
121 Wniosek
122 Uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.
123 ☐ zasadny
124 ☐ częściowo zasadny
125 ☒ niezasadny
126 Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny lub niezasadny.
127 Z opisanych wyżej względów brak było podstaw do wydania wnioskowanego rozstrzygnięcia.
128 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
129 Wskazać wszystkie okoliczności, które sąd uwzględnił z urzędu, niezależnie od granic zaskarżenia
130 i podniesionych zarzutów (art. 439 k.p.k., art. 440 k.p.k.).
131 Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności.
132 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO
133 0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
134 1.3
135 Przedmiot utrzymania w mocy
136 Wyrok Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie o sygn. akt II K 981/19.
137 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy.
138 Wszystkie podniesione zarzuty, a co za tym idzie wniosek okazały się niezasadne. Z tych względów brak było podstaw do odmiennego rozstrzygnięcia niż utrzymującego zaskarżony wyrok w mocy.
139 0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
140 Przedmiot i zakres zmiany
141 Zwięźle o powodach zmiany.
142 0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji
143 0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia
145 Zwięźle o powodach uchylenia.
146 Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości
148 Zwięźle o powodach uchylenia.
149 Konieczność umorzenia postępowania
151 Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia.
152 Konieczność warunkowego umorzenia postępowania
154 Zwięźle o powodach uchylenia i warunkowego umorzenia ze wskazaniem podstawy prawnej warunkowego umorzenia postępowania.
156 Zwięźle o powodach uchylenia.
157 0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania
158 0.15.4. Inne rozstrzygnięcia z wyroku
159 Lp.
160 Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku.
161 Przytoczyć okoliczności.
162 6. Koszty Procesu
163 Wskazać oskarżonego.
164 Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku.
165 Przytoczyć okoliczności.
166 P. S.
167 II
168 Z uwagi na nieuwzględnienie apelacji prokuratora i utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku orzeczono, że koszty postępowania odwoławczego ponosi Skarb Państwa.
169 7. PODPIS
170 0.11.3 Granice zaskarżenia
171 Wpisać kolejny numer załącznika 1
172 Podmiot wnoszący apelację
173 Prokurator
174 Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja
175 Całość wyroku
176 0.11.3.1 Kierunek i zakres zaskarżenia
177 ☐ na korzyść
178 ☒ na niekorzyść
179 ☒ w całości
180 ☐ w części
181 ☐
182 co do winy
183 ☐
184 co do kary
185 ☐
186 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
187 0.11.3.2 Podniesione zarzuty
188 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji.
189 ☐
190 art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
191 ☒
192 art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
193 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
194 ☐
195 art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
196 ☒
197 art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
198 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
199 ☐
200 art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
201 ☐
203 ☐
204 brak zarzutów
205 0.11.4. Wnioski
206 ☒
207 Uchylenie
208 ☐
209 zmiana
Powołane przepisy
- Kodeks karny, art. 1 (§ 2)
- Kodeks karny, art. 115 (§ 2)
- Kodeks karny, art. 263 (§ 2)
- Kodeks postępowania karnego, art. 7
- Kodeks postępowania karnego, art. 17 (§ 1)
- Kodeks postępowania karnego, art. 437 (§ 2)
- Kodeks postępowania karnego, art. 438
- Kodeks postępowania karnego, art. 439
- Kodeks postępowania karnego, art. 440
- Kodeks postępowania karnego, art. 454 (§ 1)
- Kodeks wykroczeń, art. 1