Art. 20

Pokaż w całym akcie

Art. 20 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości
Art. 20.
1. Do ksiąg rachunkowych okresu sprawozdawczego należy wprowadzić, w postaci zapisu, każde zdarzenie, które nastąpiło w tym okresie sprawozdawczym.
2. Podstawą zapisów w księgach rachunkowych są dowody księgowe stwierdzające dokonanie operacji gospodarczej, zwane dalej „dowodami źródłowymi”:
1) zewnętrzne obce – otrzymane od kontrahentów;
2) zewnętrzne własne – przekazywane w oryginale kontrahentom;
3) wewnętrzne – dotyczące operacji wewnątrz jednostki.
3. Podstawą zapisów mogą być również sporządzone przez jednostkę dowody księgowe:
1) zbiorcze – służące do dokonania łącznych zapisów zbioru dowodów źródłowych, które muszą być w dowodzie zbiorczym pojedynczo wymienione;
2) korygujące poprzednie zapisy;
3) zastępcze – wystawione do czasu otrzymania zewnętrznego obcego dowodu źródłowego;
4) rozliczeniowe – ujmujące już dokonane zapisy według nowych kryteriów klasyfikacyjnych.
4. W przypadku uzasadnionego braku możliwości uzyskania zewnętrznych obcych dowodów źródłowych, kierownik jednostki może zezwolić na udokumentowanie operacji gospodarczej za pomocą księgowych dowodów zastępczych, sporządzonych przez osoby dokonujące tych operacji. Nie może to jednak dotyczyć operacji gospodarczych, których przedmiotem są zakupy opodatkowane podatkiem od towarów i usług oraz skup metali nieżelaznych od ludności.
5. Przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych przy użyciu komputera za równoważne z dowodami źródłowymi uważa się zapisy w księgach rachunkowych, wprowadzane automatycznie za pośrednictwem urządzeń łączności, informatycznych nośników danych lub tworzone według algorytmu (programu) na podstawie informacji zawartych już w księgach, przy zapewnieniu, że podczas rejestrowania tych zapisów zostaną spełnione co najmniej następujące warunki:
1) uzyskają one trwale czytelną postać zgodną z treścią odpowiednich dowodów księgowych;
2) możliwe jest stwierdzenie źródła ich pochodzenia oraz ustalenie osoby odpowiedzialnej za ich wprowadzenie;
3) stosowana procedura zapewnia sprawdzenie poprawności przetworzenia odnośnych danych oraz kompletności i identyczności zapisów;
4) dane źródłowe w miejscu ich powstania są odpowiednio chronione, w sposób zapewniający ich niezmienność, przez okres wymagany do przechowywania danego rodzaju dowodów księgowych.

art. 20 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2026 r. poz. 522)

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 22 lipca 2010 r., I CSK 601/09

   …Według skarżącego, w ramach podstawy kasacji wymienionej w art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c., doszło również do naruszenia art. 20 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r., Nr 152, poz. 1223 ze zm.; wymienianej dalej jako ustawa o rachunkowości) przez…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 19 grudnia 2008 r., III SK 14/08

   …przedsiębiorcy dokonania w odpowiednim zapisie w księgach rachunkowych, odnotowania każdego zdarzenia, które nastąpiło w okresie sprawozdawczym (art. 20 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości – Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694 ze zm.). Podstawą takiego zapisu jest dowód…

3. NSA oz. w Łodzi, wyrok z 18 stycznia 2001 r., I SA/Łd 2334/98

   …źródłowych należy uznać odmowę wydania rachunku przez rolnika sprzedającego produkty zwierzęce z własnej hodowli /art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości /Dz.U. nr 121 poz. 591/. SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Krystyny i Edwarda…

4. NSA oz. w Łodzi, wyrok z 22 lutego 2002 r., I SA/Łd 659/00

   …zakupu towarów, pochodzących od fikcyjnych podmiotów. Ponieważ faktury te nie odpowiadały wymogom stawianym przez unormowania zawarte w art. 20 i art. 21 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, nie mogły stanowić podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych. O…

5. NSA oz. we Wrocławiu, wyrok z 15 października 2001 r., I SA/Wr 937/99

   TEZY Regulacja art. 20 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości /Dz.U. nr 121 poz. 591 ze zm./ w powiązaniu z art. 9 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r.…

6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 14 marca 2008 r., II FSK 1755/06

   …operacji oraz jej wartość, datę dokonania operacji, podpis wystawcy dowodu oraz osoby, której wydano lub od której przyjęto składniki majątkowe (art. 20 ust. 2 i art. 21 ust. 1 pkt 2–5 ustawy o rachunkowości). Przepisy ustawy o rachunkowości dopuszczają dokumentowanie i wpisywanie do ksiąg…

7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 6 maja 2015 r., II FSK 1071/13
8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 22 października 2020 r., II FSK 1613/18

   …od osób prawnych (t.j. - Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późn. zm., wg stanu obowiązującego na 1 stycznia 2012 r., dalej u.p.d.o.p.) w zw. z art. 20 ust. 2 -5 i art. 21 ust. 1 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. – Dz. U. z 2009 r. Nr 152 poz. 1223 z późn. zm., wg stanu…

9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 18 maja 2016 r., II FSK 888/15
10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 22 grudnia 2011 r., II FSK 1252/10

    …prawny obowiązek legitymowania nabywców i uzyskiwania odrębnych dokumentów dla rozliczeń prawno-podatkowych; c) art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2002 r., Nr 7, poz. 694, z późn. zm.) poprzez uznanie, iż w przypadku operacji gospodarczych dotyczących…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 20 (147)

Historia zmian

Bez zmian od 26 marca 2026 r.