Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Art. 12

Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 522 [PDF]. Stan prawny na

Tekst odtworzony z nowelizacji może zawierać rozbieżności. Aktualny tekst: ISAP (Internetowy System Aktów Prawnych).

Art. 12.

1. Księgi rachunkowe otwiera się, z zastrzeżeniem ust. 3: #

1) na dzień rozpoczęcia działalności, którym jest dzień pierwszego zdarzenia wywołującego skutki o charakterze majątkowym lub finansowym, #

2) na początek każdego następnego roku obrotowego, #

3) na dzień zmiany formy prawnej, #

4) na dzień wpisu do rejestru połączenia jednostek lub podziału jednostki, powodujących powstanie nowej jednostki (jednostek), #

5) na dzień rozpoczęcia likwidacji lub ogłoszenia upadłości #

w ciągu 15 dni od dnia zaistnienia tych zdarzeń.

2. Księgi rachunkowe zamyka się, z zastrzeżeniem ust. 3–3d: #

1) na dzień kończący rok obrotowy, #

2) na dzień zakończenia działalności jednostki, w tym również jej sprzedaży, zakończenia likwidacji lub postępowania upadłościowego, o ile nie nastąpiło jego umorzenie, #

3) na dzień poprzedzający zmianę formy prawnej, #

4) w jednostce przejmowanej na dzień połączenia związanego z przejęciem jednostki przez inną jednostkę, to jest na dzień wpisu do rejestru tego połączenia, #

5) na dzień poprzedzający dzień podziału lub połączenia jednostek, jeżeli w wyniku podziału lub połączenia powstaje nowa jednostka, to jest na dzień poprzedzający dzień wpisu do rejestru połączenia lub podziału, #

6) na dzień poprzedzający dzień postawienia jednostki w stan likwidacji lub ogłoszenia upadłości, #

7) na inny dzień bilansowy określony odrębnymi przepisami #

niepóźniej niż w ciągu 3 miesięcy od dnia zaistnienia tych zdarzeń.

3. Można nie zamykać i nie otwierać ksiąg rachunkowych w przypadku: #

1) przekształcenia spółki osobowej oraz spółki cywilnej w inną spółkę osobową, a także spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową; #

2) połączenia jednostek, gdy w myśl ustawy rozliczenie połączenia następuje metodą łączenia udziałów i nie powoduje powstania nowej jednostki. #

3) (uchylony) #

3a. Można nie zamykać ksiąg rachunkowych, jeżeli podział jednostki następuje przez wydzielenie albo wyodrębnienie. #

3b. Można nie zamykać ksiąg rachunkowych za rok obrotowy, w którym działalność jednostki przez cały czas pozostawała zawieszona, chyba że jednostka dokonuje odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych lub występują inne zdarzenia wywołujące skutki o charakterze majątkowym lub finansowym. #

3c. Przepisu ust. 3b nie stosuje się do emitentów papierów wartościowych zamierzających ubiegać się o dopuszczenie lub ubiegających się o dopuszczenie do obrotu na rynku regulowanym w państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz emitentów papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na tym rynku. #

3d. Można nie zamykać ksiąg rachunkowych na dzień poprzedzający dzień otwarcia spadku w przypadku śmierci przedsiębiorcy przy założeniu, że działalność gospodarcza będzie kontynuowana przez przedsiębiorstwo w spadku. #

4. Ostateczne zamknięcie i otwarcie ksiąg rachunkowych jednostki kontynuującej działalność powinno nastąpić najpóźniej w ciągu 15 dni od dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok obrotowy. #

5. Zamknięcie ksiąg rachunkowych polega na nieodwracalnym wyłączeniu możliwości dokonywania zapisów księgowych w zbiorach tworzących zamknięte księgi rachunkowe, z uwzględnieniem art. 13 ust. 2 i 3. #

Pokaż w całym akcie

Otwórz w aplikacji

Orzecznictwo

  1. Sąd Najwyższy, wyrok z , IV CSK 452/14

    …stanowiące wymagany przez ustawę jedyny miarodajny dokument księgowy dający podstawę do rozliczenia jednostki w danym roku rozliczeniowym (art. 12 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 45 ust. 1 oraz art. 3 ust. 1 pkt 9 u.r.), ujawni niekorzystne skutki operacji podjętych wcześniej przez ustępującego…

  2. Sąd Najwyższy, wyrok z , II BP 8/11

    …podstawowych obowiązków pracowniczych. Ponadto wskazano na naruszenie: 1) art. 4 ust. 1, art. 4 ust. 3 pkt 2, pkt 4, pkt 5, art. 5 ust. 1, art. 12 ust. 2 pkt 1, art. 14 ust. 1, ust. 2, art. 16 ust. 1, art. 18 ust. 1 pkt 2, pkt 3, art. 18 ust. 2, art. 23 ust. 2 pkt 1, pkt 4, art. 23 ust. 4,…

  3. Sąd Najwyższy, wyrok z , IV CSK 22/05

    …w M. lub § 30 pkt 2 statutu pozwanej spółdzielni, art. 90 w związku z art. 38 § 1 pkt 4 prawa spółdzielczego a także art. 45 ust. 1 w związku z art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz.U. nr 121, poz. 591) oraz art. 97 pkt 2 prawa spółdzielczego. 4 Na tej podstawie…

  4. NSA w Warszawie (przed reformą), wyrok z , III SA 1330/01

    …formie. Już powyższe sformułowanie wskazuje na trudności, jakie miały organy obu instancji z określeniem, która z sytuacji objętych dyspozycją art. 12 ust. 2 cyt. ustawy mogła mieć zastosowanie w ustalonym stanie faktycznym. Zauważyć należy, że przepis ten nie wiązał nakazu zamknięcia ksiąg ani…

  5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 2164/16

    …z możliwością nie zamknięcia ksiąg na dzień przekształcenia, jaką dają przepisy prawa bilansowego, a wynikające z art. 12 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2013, poz. 330 ze zm.; zwana dalej : "ustawa o rachunkowości"). W sprawie sporne były zatem prawne…

  6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 1096/10

    …odpowiedzialnością w spółkę akcyjną wiąże się ustanie bytu prawnego podmiotu przekształcanego. Stąd też - zgodnie z art. 12 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2000 r., Nr 76, poz. 694, z późn. zm.) - spółka z ograniczoną odpowiedzialnością powinna w dniu 28 maja 2008…

  7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 2055/10

    …w G. w dniu 29 maja 2008 r. wpisał I. S.A. do Krajowego Rejestru Sądowego. W tym też dniu spółka I. S.A. zgodnie z art. 12 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694 ze zm.) powinna była otworzyć księgi rachunkowe, po ich uprzednim…

  8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 588/15
  9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 2263/10

    …zauważył Sąd pierwszej instancji przedstawione wyżej stanowisko znajduje również oparcie w treści przepisów ustawy o rachunkowości, która w art. 12 ust. 2 pkt 3 przewiduje, że na dzień poprzedzający zmianę formy prawnej zamyka się księgi rachunkowe. Zamknięcie ksiąg pociąga za sobą pewne…

  10. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, postanowienie z , I SA/Po 499/13

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 12 (57)

Historia zmian

Bez zmian od 26 marca 2026 r.