Art. 43

Pokaż w całym akcie

Art. 43 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Art. 43.
1. Wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję o wstrzymaniu wykonywanych bez jego pozwolenia lub w sposób odbiegający od zakresu i warunków określonych w pozwoleniu:
1) prac konserwatorskich, restauratorskich, badań konserwatorskich lub architektonicznych przy zabytku wpisanym do rejestru;
2) robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru;
2a) robót górniczych;
2b) działań, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 1b;
3) badań archeologicznych;
4) działań, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 6 i 8, przy zabytku wpisanym do rejestru;
1a. Wojewódzki konserwator zabytków wydaje decyzję o wstrzymaniu działań, o których mowa w art. 36aa ust. 1, prowadzonych:
1) bez wymaganego zgłoszenia albo
2) pomimo wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia, albo
3) w sposób niezgodny z dokonanym zgłoszeniem.
2. Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego wydaje decyzję o wstrzymaniu wykonywanych bez jego pozwolenia lub w sposób odbiegający od zakresu i warunków określonych w pozwoleniu prac konserwatorskich, restauratorskich lub badań konserwatorskich przy zabytku wpisanym na Listę Skarbów Dziedzictwa.
3. Minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego wydaje decyzję o wstrzymaniu wykonywanych przy zabytku wpisanym na Listę Skarbów Dziedzictwa działań polegających na:
1) trwałym przeniesieniu tego zabytku z naruszeniem ustalonego tradycją wystroju wnętrza, w którym zabytek ten się znajduje;
2) zmianie przeznaczenia tego zabytku lub sposobu korzystania z niego;
3) podejmowaniu innych, niż określone w ust. 2, działań, które mogłyby prowadzić do zmiany wyglądu tego zabytku.

art. 43 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2024 r. poz. 1292)

Orzecznictwo

1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 25 maja 2011 r., II OSK 2325/10

   …w rozumieniu art. 28 K.p.a., w postępowaniu o wstrzymanie badań archeologicznych, o których mowa w art. 43 pkt 3 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.), wykonywanych w sposób odbiegający od zakresu i warunków określonych w…

2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 25 maja 2023 r., II OSK 1832/20

   …6-8, 10 i 11, przy zabytku wpisanym do rejestru. Powołany w skardze kasacyjnej przepis art. 44 ust. 1 stanowi zaś, że decyzja, o której mowa w art. 43 ust. 1, wygasa po upływie 2 miesięcy od dnia jej doręczenia, jeżeli w tym terminie wojewódzki konserwator zabytków nie wyda decyzji o treści…

3. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 27 kwietnia 2022 r., II OSK 888/19

   …ze względów technicznych nie można przeprowadzić wszystkich rozpraw na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem. 4.3. Zarzut naruszenia art 43 ust. 1 w zw. z art. 36 ust. 1 pkt 1 uozoz jest nieusprawiedliwiony. Zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 1 uozoz pozwolenia wojewódzkiego konserwatora…

4. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 10 października 2018 r., II OSK 2291/16

   …1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. przez oddalenie skargi w sytuacji, gdy decyzja została wydana z naruszeniem art. 43 pkt 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2014 r. poz 1446), dalej: "ustawa o ochronie", przez nakazanie wstrzymania robót budowlanych…

5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 25 maja 2011 r., II OSK 2326/10

   …badań ratowniczych, co stanowi przesłankę wstrzymania wykonywania tych badań na podstawie art. 43 ust. 3 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalając skargę, L. G.,…

6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 16 grudnia 2021 r., II OSK 261/19

   …podstaw. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 44 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2014 r. poz. 1446 ze zm.), dalej: "ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami". Wbrew…

7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 8 sierpnia 2006 r., II OSK 1232/05

   …wykonane są bez jego pozwolenia lub w sposób odbiegający od zakresu i warunków określonych w pozwoleniu (art. 43 pkt 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami; Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.). Przepis art. 43 pkt 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad…

8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 11 czerwca 2024 r., II OSK 2252/21

   …wyrokiem przepisów art. 2 i 7 Konstytucji RP. 6.12. W następstwie wszystkich uprzednich ustaleń i stwierdzeń, nie jest trafny zarzut naruszenia art. 43 ust. 1 pkt 2 Uoz, skoro do przedsięwziętych przez Spółkę robót należało stosować przepisy cyt. ustawy. 6.13. Nie mógł także odnieść skutku zarzut…

9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 24 maja 2023 r., II OSK 388/22

   …prace przy zabytku bez wymaganej zgody, skutkowało to koniecznością niezwłocznego zastosowania przez organ konserwatorski uregulowanego w art. 43 ust. 1 uozoz czasowego środka jakim jest wstrzymanie prac w zabytku. Organ zawiadomił skarżącego o kontroli, jednak skarżący nie skorzystał z…

10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 27 czerwca 2022 r., II OSK 1258/19

    …NSA z dnia 27 kwietnia 2022 r. II OSK 888/19. Naczelny Sąd Administracyjny jednoznacznie w opisanym wyroku podkreślił cytat: "Zarzut naruszenia art 43 ust. 1 w zw. z art. 36 ust. 1 pkt 1 uozoz jest nieusprawiedliwiony. Zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 1 uozoz pozwolenia wojewódzkiego konserwatora…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 43 (38)

Historia zmian

Bez zmian od 3 czerwca 2026 r.