Art. 20
Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 1315 [PDF]. Stan prawny na
Art. 20.
1. Plan ochrony dla parku narodowego, rezerwatu przyrody oraz parku krajobrazowego sporządza się na okres 20 lat, z uwzględnieniem: #
1) charakterystyki i oceny stanu przyrody; #
2) identyfikacji i oceny istniejących oraz potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych; #
3) charakterystyki i oceny uwarunkowań społecznych i gospodarczych; #
4) analizy skuteczności dotychczasowych sposobów ochrony; #
5) charakterystyki i oceny stanu zagospodarowania przestrzennego; #
6) wyników audytu krajobrazowego, o którym mowa w art. 38a ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. #
2. Prace przy sporządzaniu planów ochrony, o których mowa w ust. 1, polegają na: #
1) ocenie stanu zasobów, tworów i składników przyrody, walorów krajobrazowych, wartości kulturowych oraz istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych, która może być wykonana w formie szczegółowych opisów; #
2) opracowaniu koncepcji ochrony zasobów, tworów i składników przyrody oraz wartości kulturowych, a także eliminacji lub ograniczania istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych; #
3) wskazaniu zadań ochronnych, z podaniem rodzaju, zakresu i lokalizacji. #
3. Plan ochrony dla parku narodowego oraz rezerwatu przyrody zawiera: #
1) cele ochrony przyrody oraz wskazanie przyrodniczych i społecznych uwarunkowań ich realizacji; #
2) identyfikację oraz określenie sposobów eliminacji lub ograniczania istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych oraz ich skutków; #
3) wskazanie obszarów ochrony ścisłej, czynnej i krajobrazowej; #
4) określenie działań ochronnych na obszarach ochrony ścisłej, czynnej i krajobrazowej, z podaniem rodzaju, zakresu i lokalizacji tych działań; #
5) wskazanie obszarów i miejsc udostępnianych dla celów naukowych, edukacyjnych, turystycznych, rekreacyjnych, sportowych, amatorskiego połowu ryb i rybactwa oraz określenie sposobów ich udostępniania; #
6) wskazanie miejsc, w których może być prowadzona działalność wytwórcza, handlowa i rolnicza; #
7) wskazanie wymagań ochrony przyrody koniecznych do uwzględnienia w ustaleniach planów ogólnych gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej dotyczących eliminacji lub ograniczenia zagrożeń wewnętrznych lub zewnętrznych. #
4. Plan ochrony dla parku krajobrazowego zawiera: #
1) cele ochrony przyrody oraz przyrodnicze, społeczne i gospodarcze uwarunkowania ich realizacji; #
2) identyfikację oraz określenie sposobów eliminacji lub ograniczania istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych oraz ich skutków; #
3) wskazanie obszarów realizacji działań ochronnych; #
4) określenie zakresu prac związanych z ochroną przyrody i kształtowaniem krajobrazu; #
5) wskazanie obszarów udostępnianych dla celów naukowych, edukacyjnych, turystycznych, rekreacyjnych, amatorskiego połowu ryb i dla innych form gospodarowania oraz określenie sposobów korzystania z tych obszarów; #
6) wskazanie wymagań ochrony przyrody koniecznych do uwzględnienia w ustaleniach planów ogólnych gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej dotyczące eliminacji lub ograniczenia zagrożeń wewnętrznych lub zewnętrznych; #
7) określenie granic stref ochrony krajobrazów stanowiących w szczególności przedpola ekspozycji, osie widokowe, punkty widokowe oraz obszary zabudowane wyróżniające się lokalną formą architektoniczną, wyznaczonych w obrębie krajobrazów priorytetowych, zidentyfikowanych w ramach audytu krajobrazowego, o którym mowa w art. 38a ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, istotnych dla zachowania walorów krajobrazowych parku krajobrazowego, wraz ze wskazaniem które z zakazów, wymienionych w art. 17 ust. 1a, obowiązują w danej strefie; #
8) wykaz obiektów o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym. #
4a. Plan ochrony dla parku krajobrazowego, w części dotyczącej: #
1) określenia granic stref, o których mowa w ust. 4 pkt 7, #
2) wykazu obiektów o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym, o których mowa w ust. 4 pkt 8, #
3) wprowadzenia zakazów, o których mowa w art. 17 ust. 1a #
jest aktem prawa miejscowego.
5. Plany ochrony dla parku narodowego, rezerwatu przyrody lub parku krajobrazowego w części pokrywającej się z obszarem Natura 2000 powinny uwzględniać zakres planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000, o którym mowa w art. 28, albo zakres planu ochrony dla obszaru Natura 2000, o którym mowa w art. 29. #
6. Przepisu ust. 5 nie stosuje się względem planów ochrony dla parku narodowego, rezerwatu przyrody lub parku krajobrazowego pokrywających się w całości lub w części z obszarem Natura 2000, dla którego ustanowiono plan zadań ochronnych, o którym mowa w art. 28, albo plan ochrony, o którym mowa w art. 29, obejmujące obszar parku narodowego, rezerwatu przyrody lub parku krajobrazowego. #
Art. 20 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody Art. 20. 1. Plan ochrony dla parku narodowego, rezerwatu przyrody oraz parku krajobrazowego sporządza się na okres 20 lat, z uwzględnieniem: 1) charakterystyki i oceny stanu przyrody; 2) identyfikacji i oceny istniejących oraz potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych; 3) charakterystyki i oceny uwarunkowań społecznych i gospodarczych; 4) analizy skuteczności dotychczasowych sposobów ochrony; 5) charakterystyki i oceny stanu zagospodarowania przestrzennego; 6) wyników audytu krajobrazowego, o którym mowa w art. 38a ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. 2. Prace przy sporządzaniu planów ochrony, o których mowa w ust. 1, polegają na: 1) ocenie stanu zasobów, tworów i składników przyrody, walorów krajobrazowych, wartości kulturowych oraz istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych, która może być wykonana w formie szczegółowych opisów; 2) opracowaniu koncepcji ochrony zasobów, tworów i składników przyrody oraz wartości kulturowych, a także eliminacji lub ograniczania istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych; 3) wskazaniu zadań ochronnych, z podaniem rodzaju, zakresu i lokalizacji. 3. Plan ochrony dla parku narodowego oraz rezerwatu przyrody zawiera: 1) cele ochrony przyrody oraz wskazanie przyrodniczych i społecznych uwarunkowań ich realizacji; 2) identyfikację oraz określenie sposobów eliminacji lub ograniczania istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych oraz ich skutków; 3) wskazanie obszarów ochrony ścisłej, czynnej i krajobrazowej; 4) określenie działań ochronnych na obszarach ochrony ścisłej, czynnej i krajobrazowej, z podaniem rodzaju, zakresu i lokalizacji tych działań; 5) wskazanie obszarów i miejsc udostępnianych dla celów naukowych, edukacyjnych, turystycznych, rekreacyjnych, sportowych, amatorskiego połowu ryb i rybactwa oraz określenie sposobów ich udostępniania; 6) wskazanie miejsc, w których może być prowadzona działalność wytwórcza, handlowa i rolnicza; 7) wskazanie wymagań ochrony przyrody koniecznych do uwzględnienia w ustaleniach planów ogólnych gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej dotyczących eliminacji lub ograniczenia zagrożeń wewnętrznych lub zewnętrznych. 4. Plan ochrony dla parku krajobrazowego zawiera: 1) cele ochrony przyrody oraz przyrodnicze, społeczne i gospodarcze uwarunkowania ich realizacji; 2) identyfikację oraz określenie sposobów eliminacji lub ograniczania istniejących i potencjalnych zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych oraz ich skutków; 3) wskazanie obszarów realizacji działań ochronnych; 4) określenie zakresu prac związanych z ochroną przyrody i kształtowaniem krajobrazu; 5) wskazanie obszarów udostępnianych dla celów naukowych, edukacyjnych, turystycznych, rekreacyjnych, amatorskiego połowu ryb i dla innych form gospodarowania oraz określenie sposobów korzystania z tych obszarów; 6) wskazanie wymagań ochrony przyrody koniecznych do uwzględnienia w ustaleniach planów ogólnych gmin, miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, planów zagospodarowania przestrzennego województw oraz planów zagospodarowania przestrzennego morskich wód wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej dotyczące eliminacji lub ograniczenia zagrożeń wewnętrznych lub zewnętrznych; 7) określenie granic stref ochrony krajobrazów stanowiących w szczególności przedpola ekspozycji, osie widokowe, punkty widokowe oraz obszary zabudowane wyróżniające się lokalną formą architektoniczną, wyznaczonych w obrębie krajobrazów priorytetowych, zidentyfikowanych w ramach audytu krajobrazowego, o którym mowa w art. 38a ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, istotnych dla zachowania walorów krajobrazowych parku krajobrazowego, wraz ze wskazaniem które z zakazów, wymienionych w art. 17 ust. 1a, obowiązują w danej strefie; 8) wykaz obiektów o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym. 4a. Plan ochrony dla parku krajobrazowego, w części dotyczącej: 1) określenia granic stref, o których mowa w ust. 4 pkt 7, 2) wykazu obiektów o istotnym znaczeniu historycznym i kulturowym, o których mowa w ust. 4 pkt 8, 3) wprowadzenia zakazów, o których mowa w art. 17 ust. 1a jest aktem prawa miejscowego. 5. Plany ochrony dla parku narodowego, rezerwatu przyrody lub parku krajobrazowego w części pokrywającej się z obszarem Natura 2000 powinny uwzględniać zakres planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000, o którym mowa w art. 28, albo zakres planu ochrony dla obszaru Natura 2000, o którym mowa w art. 29. 6. Przepisu ust. 5 nie stosuje się względem planów ochrony dla parku narodowego, rezerwatu przyrody lub parku krajobrazowego pokrywających się w całości lub w części z obszarem Natura 2000, dla którego ustanowiono plan zadań ochronnych, o którym mowa w art. 28, albo plan ochrony, o którym mowa w art. 29, obejmujące obszar parku narodowego, rezerwatu przyrody lub parku krajobrazowego.
art. 20 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2026 r. poz. 1315)Otwórz w aplikacji
Orzecznictwo
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II OSK 2035/09
…treść planu ochrony parku krajobrazowego. Trafnie odwołuje się Sąd pierwszej instancji do unormowania zawartego w art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Stosownie do powołanego przepisu, plan ochrony dla parku krajobrazowego zawiera: 1) cele ochrony przyrody oraz…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II OSK 3865/19
…ograniczenia zagrożeń. Ma rację strona wnosząca skargę kasacyjną, że w tym zakresie ww. uchwała nie stanowi aktu prawa miejscowego, co wynika z art. 20 ust. 4a w zw. art. 20 ust. 4 pkt 7 i 8 w zw. z art. 17 ust. 1a. Artykuł 20 ust. 4 pkt 6 ustawy o ochronie przyrody, zgodnie z którym "Plan…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II OSK 1443/11
…treść planu ochrony parku krajobrazowego. Trafnie odwołuje się Sąd pierwszej instancji do unormowania zawartego w art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Stosownie do powołanego przepisu, plan ochrony dla parku krajobrazowego zawiera: 1) cele ochrony przyrody oraz…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , III OSK 2376/22
…województwa (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 547, z późń. zm.) - dalej: "u.s.w." oraz art. 19 ust. 6a i art. 20 ust. 4a pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 916 z późn zm.) - dalej: "u.o.p.", ustanowił na okres 20 lat plan ochrony…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II OSK 2687/19
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , III OSK 7732/21
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I GSK 3372/18
…ustanowione wyłącznie dla parków narodowych i rezerwatów przyrody. Dokumentem, w którym wskazuje się tego rodzaju obszary są plany ochrony (art. 20 ust. 3 pkt 3), bądź też do czasu ich ustanowienia zadania ochronne (art. 22 ust. 3 pkt 4). Przy czym zauważyć należy, że formy ochrony przyrody…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I GSK 1763/18
…ustanowione wyłącznie dla parków narodowych i rezerwatów przyrody. Dokumentem, w którym wskazuje się tego rodzaju obszary są plany ochrony (art. 20 ust. 3 pkt 3), bądź też do czasu ich ustanowienia zadania ochronne (art. 22 ust. 3 pkt 4). Przy czym zauważyć należy, że formy ochrony przyrody…
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I GSK 624/18
…ustanowione wyłącznie dla parków narodowych i rezerwatów przyrody. Dokumentem, w którym wskazuje się tego rodzaju obszary są plany ochrony (art. 20 ust. 3 pkt 3), bądź też do czasu ich ustanowienia zadania ochronne (art. 22 ust. 3 pkt 4). Przy czym zauważyć należy, że formy ochrony przyrody…
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, wyrok z , IV SA/Po 86/12
…i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin oraz planów zagospodarowania przestrzennego - o których mowa w art. 20 ust. 4 pkt 6 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151 poz. 1220 z późn. zm., dalej jako u.o.p.) - adresowane są do organów uchwalających…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 20 (34)
Historia zmian
Bez zmian od 14 kwietnia 2026 r.