Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Art. 173

Tekst jednolity: Dz. U. z 2025 r. poz. 1749 [PDF]. Stan prawny na

Tekst odtworzony z nowelizacji może zawierać rozbieżności. Aktualny tekst: ISAP (Internetowy System Aktów Prawnych).

Art. 173.

1. Dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., którzy przed dniem wejścia w życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek, ustala się kapitał początkowy. #

1a. Kapitał początkowy ustala się także dla zwolnionych ze służby: żołnierzy zawodowych i funkcjonariuszy Policji, Urzędu Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Biura Ochrony Rządu, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służby Więziennej, urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., jeżeli przed dniem 1 stycznia 1999 r. pozostawali oni w służbie i nie mają ustalonego prawa do świadczeń określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym tych osób. #

1b. Przepis ust. 1a stosuje się również do funkcjonariuszy, o których mowa w ust. 1a, którzy po zwolnieniu ze służby nabyli prawo do policyjnego zaopatrzenia emerytalnego, a następnie utracili to prawo w związku ze skazaniem prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne lub przestępstwo skarbowe umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego, popełnione w związku z wykonywaniem czynności służbowych i w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, albo za przestępstwo określone w art. 258 Kodeksu karnego lub wobec którego orzeczono prawomocnie środek karny pozbawienia praw publicznych za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe popełnione przed zwolnieniem ze służby. #

2. Kapitał początkowy stanowi równowartość kwoty obliczonej według zasad określonych w art. 174 pomnożonej przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone zgodnie z art. 26 ust. 3 dla osób w wieku 62 lat. #

3. Wartość kapitału początkowego ustala się na dzień wejścia w życie ustawy. #

4. Pierwszej waloryzacji kapitału początkowego dokonuje się od dnia 1 czerwca 2000 r. przez pomnożenie tego kapitału wskaźnikiem wzrostu przeciętnego wynagrodzenia z 1999 r., pomniejszonego o naliczone i potrącone od ubezpieczonego składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i chorobowe, w stosunku do przeciętnego wynagrodzenia za 1998 r. #

5. Drugiej waloryzacji przeprowadzanej od dnia 1 czerwca 2001 r. dokonuje się na zasadach określonych w art. 25 ust. 3–5, 9 i 10 oraz w art. 25a. #

5a. Trzeciej waloryzacji przeprowadzanej od dnia 1 czerwca 2002 r. oraz kolejnych dokonuje się na zasadach określonych w art. 25 ust. 3–8 i 10 oraz w art. 25a. #

6. Kapitał początkowy ewidencjonowany jest na koncie ubezpieczonego. #

6a. W wyniku przeprowadzonej waloryzacji kapitał początkowy nie może ulec obniżeniu. #

Pokaż w całym akcie

Orzecznictwo

  1. Sąd Najwyższy, wyrok z , II UK 143/13
  2. Sąd Najwyższy, wyrok z , II PK 1/09

    …1996 r. do 31 sierpnia 1997 r. jest jej niezbędne do ustalenia kapitału początkowego w myśl art. 173 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity: Dz.U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.). Nietrafnie natomiast zarzucono w…

  3. Sąd Najwyższy, wyrok z , I UK 135/04

    …okresie ubezpieczenia (art. 25 ust. 1). Dotychczasowe zasady obowiązują w stosunku do osób urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 r. Zgodnie z art. 173 ust. 1 dla osób objętych nowymi zasadami obliczania emerytur, które podlegały ubezpieczeniu przed wejściem w życie ustawy, kiedy nie było jeszcze…

  4. Sąd Najwyższy, uchwała z , II UZP 7/13

    …je do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że zgodnie z art. 173 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (zwanej dalej ustawą emerytalną), dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r.,…

  5. Sąd Najwyższy, wyrok z , II UK 30/09

    …zatrudnienia podlega uwzględnieniu przy ustalaniu wartości kapitału początkowego zgodnie z art. 173 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r., Nr 39, poz. 353 ze zm., dalej ustawa o emeryturach lub…

  6. Sąd Najwyższy, wyrok z , II UK 180/05
  7. Sąd Najwyższy, wyrok z , III UK 21/06

    …traktować jak okresy, za które zostały opłacone składki na dzień wejścia w życie tej ustawy przy ustaleniu wartości kapitału początkowego (art. 173 ust. 3 w związku z art. 174 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach). Oznacza to, że w stosunku do duchownych ustawowo zwolnionych z obowiązku…

  8. Sąd Najwyższy, postanowienie z , II UZ 40/13

    …Ubezpieczeń Społecznych i zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego, było zastosowanie art. 173 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst – Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) i ustalenie kapitału początkowego.…

  9. Sąd Najwyższy, wyrok z , II UK 31/08

    …nie jest objęte przedmiotem rozpoznania w sprawie wynikłej z odwołania od decyzji odmawiającej ustalenia kapitału początkowego na podstawie art. 173 ust. 1 i ust. 1a ustawy emerytalnej. Niemniej aktualny stan prawny jest taki, że emerytury z systemu powszechnego nie przysługują byłym…

  10. Sąd Najwyższy, wyrok z , III UK 44/08

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 173 (1346)

Historia zmian

Bez zmian od 22 października 2025 r.