Art. 149
Tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r. poz. 334 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2024 r. poz. 1907 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 526 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 820 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1178 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1609 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1172 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 370 [PDF]. Stan prawny na
Zapowiedziane zmiany wprowadzają: ustawa z dnia (Dz. U. z 2026 r. poz. 26), która w zakresie zmian tego aktu wejdzie w życie z dniem ; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1123.
Art. 149.
§ 1. Na stanowisko referendarza sądowego może być mianowany ten, kto: #
1) posiada obywatelstwo polskie i korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich; #
2) jest nieskazitelnego charakteru; #
3) ukończył wyższe studia prawnicze w Polsce i uzyskał tytuł magistra prawa lub zagraniczne uznane w Polsce; #
4) (uchylony) #
5) zdał egzamin referendarski, sędziowski, prokuratorski, notarialny, adwokacki albo radcowski lub ukończył aplikację sędziowską albo aplikację prokuratorską, lub uzyskał wpis na listę adwokatów albo wpis na listę radców prawnych albo został powołany przez Ministra Sprawiedliwości na notariusza. #
§ 1a. Wymagania określone w § 1 pkt 5 nie dotyczą tego, kto przed mianowaniem przez okres co najmniej 5 lat był zatrudniony na stanowisku asystenta sędziego lub starszego asystenta sędziego w pełnym wymiarze czasu pracy. W przypadku zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu pracy okres ten podlega proporcjonalnemu wydłużeniu. #
§ 2. (uchylony) #
§ 3. (uchylony) #
Art. 149 Prawa o ustroju sądów powszechnych Art. 149. § 1. Na stanowisko referendarza sądowego może być mianowany ten, kto: 1) posiada obywatelstwo polskie i korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich; 2) jest nieskazitelnego charakteru; 3) ukończył wyższe studia prawnicze w Polsce i uzyskał tytuł magistra prawa lub zagraniczne uznane w Polsce; 4) (uchylony) 5) zdał egzamin referendarski, sędziowski, prokuratorski, notarialny, adwokacki albo radcowski lub ukończył aplikację sędziowską albo aplikację prokuratorską, lub uzyskał wpis na listę adwokatów albo wpis na listę radców prawnych albo został powołany przez Ministra Sprawiedliwości na notariusza. § 1a. Wymagania określone w § 1 pkt 5 nie dotyczą tego, kto przed mianowaniem przez okres co najmniej 5 lat był zatrudniony na stanowisku asystenta sędziego lub starszego asystenta sędziego w pełnym wymiarze czasu pracy. W przypadku zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu pracy okres ten podlega proporcjonalnemu wydłużeniu. § 2. (uchylony) § 3. (uchylony)
art. 149 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334 i 1907, z 2025 r. poz. 526, 820, 1172, 1178 i 1609 oraz z 2026 r. poz. 370)
art. 149 u.s.p.
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, wyrok z , III KRS 58/14
…referendarska, jako droga dojścia do zawodu referendarza sądowego. Warunki mianowania na stanowisko referendarza sądowego, określone w art. 149 u.s.p., zostały istotnie zmienione przez wprowadzenie w § 1 pkt 5 wymogu ukończenia aplikacji ogólnej prowadzonej przez Krajową Szkołę Sądownictwa i…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , III KRS 66/14
…referendarska, jako droga dojścia do zawodu referendarza sądowego. Warunki mianowania na stanowisko referendarza sądowego, określone w art. 149 u.s.p., zostały istotnie zmienione przez wprowadzenie w § 1 pkt 5 wymogu ukończenia aplikacji ogólnej prowadzonej przez Krajową Szkołę Sądownictwa i…
- Sąd Apelacyjny w Szczecinie, wyrok z , III APa 10/23
…który to zawód jest zawodem zaufania publicznego i wymaga nieskazitelności charakteru zatrudnionego, w rozumieniu art. 149 §1 pkt 2 Prawa o ustroju sądów powszechnych. Sąd Apelacyjny nie podzielił stanowiska Sądu Okręgowego, że o niesprawiedliwości ocen wystawionych powodowi świadczył brak…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 149 (5)
Historia zmian
Bez zmian od 3 kwietnia 2026 r.