Art. 129
Tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r. poz. 334 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2024 r. poz. 1907 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 526 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 820 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1178 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1609 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1172 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 370 [PDF]. Stan prawny na
Zapowiedziane zmiany wprowadzają: ustawa z dnia (Dz. U. z 2026 r. poz. 26), która w zakresie zmian tego aktu wejdzie w życie z dniem ; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1123.
Art. 129.
§ 1. Sąd dyscyplinarny może zawiesić w czynnościach służbowych sędziego, przeciwko któremu wszczęto postępowanie dyscyplinarne lub o ubezwłasnowolnienie, a także jeżeli wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej. #
§ 2. Jeżeli sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, z urzędu zawiesza sędziego w czynnościach służbowych. #
§ 3. Sąd dyscyplinarny, zawieszając sędziego w czynnościach służbowych, obniża w granicach od 25 % do 50 % wysokość jego wynagrodzenia na czas trwania tego zawieszenia; nie dotyczy to osób, w stosunku do których wszczęto postępowanie o ubezwłasnowolnienie. #
§ 3a. Jeżeli sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego w stanie spoczynku do odpowiedzialności karnej za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, z urzędu obniża w granicach od 25 % do 50 % wysokość jego uposażenia na czas trwania postępowania dyscyplinarnego. #
§ 4. Jeżeli postępowanie dyscyplinarne zostało umorzone lub zakończyło się uniewinnieniem, dokonuje się wyrównania wszystkich składników wynagrodzenia albo uposażenia do pełnej wysokości. #
Art. 129 Prawa o ustroju sądów powszechnych Art. 129. § 1. Sąd dyscyplinarny może zawiesić w czynnościach służbowych sędziego, przeciwko któremu wszczęto postępowanie dyscyplinarne lub o ubezwłasnowolnienie, a także jeżeli wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej. § 2. Jeżeli sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, z urzędu zawiesza sędziego w czynnościach służbowych. § 3. Sąd dyscyplinarny, zawieszając sędziego w czynnościach służbowych, obniża w granicach od 25 % do 50 % wysokość jego wynagrodzenia na czas trwania tego zawieszenia; nie dotyczy to osób, w stosunku do których wszczęto postępowanie o ubezwłasnowolnienie. § 3a. Jeżeli sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego w stanie spoczynku do odpowiedzialności karnej za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, z urzędu obniża w granicach od 25 % do 50 % wysokość jego uposażenia na czas trwania postępowania dyscyplinarnego. § 4. Jeżeli postępowanie dyscyplinarne zostało umorzone lub zakończyło się uniewinnieniem, dokonuje się wyrównania wszystkich składników wynagrodzenia albo uposażenia do pełnej wysokości.
art. 129 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334 i 1907, z 2025 r. poz. 526, 820, 1172, 1178 i 1609 oraz z 2026 r. poz. 370)
art. 129 u.s.p.
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, uchwała z , I KZP 35/09
…zaliczyć zawieszenie w czynnościach służbowych sędziego, przeciwko któremu wszczęto postępowanie dyscyplinarne lub o ubezwłasnowolnienie (art. 129 § 1 u.s.p.) oraz zawieszenie sędziego po zarządzeniu natychmiastowej przerwy w czynnościach służbowych sędziego (art. 130 u.s.p.). Do drugiej grupy…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I PK 263/10
…co następuje: 6 Skarga kasacyjna okazała się nie mieć uzasadnionych podstaw. Wstępnie należy stwierdzić, że nie zostały naruszone przepisy art. 129 § 2 i 3 u.s.p. oraz art. 178 ust. 2 Konstytucji RP. Przepisy te stanowią bowiem o wynagrodzeniu, które zostało obniżone w okresie trwania okresu…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , SNO 19/12
…wskazując jedynie na to, iż wynagrodzenie to powinno zostać obniżone o 25 %, a więc w najniższym przedziale przewidzianym w przepisie art. 129 § 3 u.s.p. Podkreślić należy, że określona w art. 129 § 3 u.s.p. granica 50 % obniżenia wynagrodzenia, to maksymalne obniżenie wynagrodzenia sędziego…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , SNO 79/08
…zaliczyć zawieszenie w czynnościach służbowych sędziego, przeciwko któremu wszczęto postępowanie dyscyplinarne lub o ubezwłasnowolnienie (art. 129 § 1 u.s.p.), 2 oraz zawieszenie sędziego po zarządzeniu natychmiastowej przerwy w czynnościach służbowych sędziego (art. 130 u.s.p.). Do drugiej grupy…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , SNO 59/08
…sędziego. Skorygowano 3 także treść rozstrzygnięcia o zawieszeniu sędziego w czynnościach służbowych poprzez przyjęcie, że na podstawie art. 129 § 1 u.s.p. doszło do zawieszenia sędziego w czynnościach służbowych, nie zaś do przedłużenia okresu zawieszenia. Jako podstawę rozstrzygnięcia Sądu…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , SNO 29/08
…określić termin, do którego zawieszenie to ma trwać. W przeciwieństwie bowiem do zawieszenia w czynnościach służbowych na podstawie art. 129 § 1 u.s.p., następującego w związku z wszczęciem przeciwko sędziemu postępowania dyscyplinarnego, brak jest przepisu, który określałby termin, w…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , SNO 15/04
…jego wynagrodzenia na czas trwania tego zawieszenia. 7 Zważyć bowiem należy, że obowiązek zawieszenia w czynnościach przewidziany w art. 129 § 2 u.s.p. dotyczy tylko przypadków, gdy występują przesłanki przewidziane w art. 129 § 1 u.s.p, a więc gdy postępowanie dyscyplinarne już wszczęto.…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , SNO 16/12
…z dnia 14 lutego 2011 r. Bezprzedmiotowe i niedopuszczalne jest bowiem zawieszenie sędziego w czynnościach służbowych na podstawie art. 129 § 2 u.s.p. w odniesieniu do czynu, co do którego nastąpiło prawomocne zakończenie postępowania dyscyplinarnego. Co do czynu prawomocnie osądzonego w…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , SNO 2/04
…Zważywszy jednak na treść uzasadnienia wnosić należy, że autor zażalenia wytyka Sądowi Dyscyplinarnemu pierwszej instancji obrazę art. 129 § 3 u.s.p., tj. przepisu normującego przesłanki obniżenia wynagrodzenia sędziego w postępowaniu dyscyplinarnym, skalę obniżenia oraz czasokres, na…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , SNO 20/07
…(art. 80 § 1 i 2c u.s.p). Konsekwencją podjęcia uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej jest zaś – zgodnie z art. 129 § 2 i 3 u.s.p. – zawieszenie sędziego z urzędu w czynnościach służbowych i obniżenie wynagrodzenia na czas trwania zawieszenia. W zażaleniu…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 129 (79)
Historia zmian
Bez zmian od 3 kwietnia 2026 r.