Art. 126

Pokaż w całym akcie

Art. 126 Prawa o ustroju sądów powszechnych
Art. 126.
§ 1. Wznowienie postępowania dyscyplinarnego na niekorzyść obwinionego może nastąpić, jeżeli umorzenie postępowania lub wydanie wyroku nastąpiło wskutek przestępstwa albo jeżeli w ciągu pięciu lat od umorzenia lub od wydania wyroku wyjdą na jaw nowe okoliczności lub dowody, które mogły uzasadniać skazanie lub wymierzenie kary surowszej.
§ 2. Wznowienie postępowania na korzyść skazanego może nastąpić także po jego śmierci, jeżeli wyjdą na jaw nowe okoliczności lub dowody, które mogłyby uzasadniać uniewinnienie lub wymierzenie kary łagodniejszej.
§ 3. W razie śmierci skazanego, wniosek o wznowienie postępowania mogą złożyć jego małżonek, krewni w linii prostej, rodzeństwo, przysposabiający lub przysposobiony oraz rzecznik dyscyplinarny.

art. 126 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334 i 1907, z 2025 r. poz. 526, 820, 1172, 1178 i 1609 oraz z 2026 r. poz. 370)

art. 126 u.s.p.

Orzecznictwo

1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 8 sierpnia 2019 r., I GSK 1318/18
2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 29 października 2008 r., SNO 61/08

   …co następuje: Wniosek o wznowienie postępowania należy pozostawić bez rozpoznania, jako niedopuszczalny z mocy ustawy. Stosownie do treści art. 126 § 2 u.s.p. wznowienie postępowania dyscyplinarnego na korzyść skazanego może nastąpić, jeśli wyjdą na jaw nowe okoliczności lub dowody, które mogłyby…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 18 lutego 2009 r., SNO 8/09

   …wznowienia postępowania art. 540 § 1 pkt 2 lit. a w zw. z art. 542 § 1 k.p.k. i w zw. z art. 128 u.s.p. Nie powołał natomiast przepisów art. 126 u.s.p., w których zostały określone przesłanki wznowienia postępowania dyscyplinarnego. Zgodnie z paragrafem 2 tego artykułu, wznowienie…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 22 stycznia 2010 r., SNO 98/09

   …kontroli prawomocnych wyroków zapadłych w toku tego postępowania, przy czym z 3 wnioskiem o wznowienie może wystąpić także skazany sędzia (art. 126 § 3 u.s.p.). Wznowienie postępowania na korzyść skazanego może nastąpić wówczas, jeżeli „wyjdą na jaw nowe okoliczności lub dowody, które mogłyby…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 17 września 2009 r., SNO 64/09

   …postępowania karnego. W sposób wystarczająco szczegółowy i nie budzący wątpliwości w zakresie wykładni prawa uregulowana została natomiast w art. 126 u.s.p. kwestia dopuszczalności wznowienia postępowania dyscyplinarnego ze względu na sposób jego zakończenia. Wchodzi ono w rachubę jedynie w razie…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 8 września 2009 r., SNO 58/09

   …postępowania karnego stosuje się odpowiednio jedynie „w sprawach nieuregulowanych w 4 niniejszym rozdziale”. Zamieszczony w tym rozdziale art. 126 § 2 u.s.p. reguluje natomiast podstawy wznowienia postępowania dyscyplinarnego na korzyść skazanego. Powołany przepis stanowi, że wznowienie…

7. Sąd Najwyższy, postanowienie z 30 czerwca 2009 r., SNO 16/09

   …w zw. z art. 128 u.s.p.). Instytucja wznowienia postępowania dyscyplinarnego została uregulowana w rozdziale III powołanej wyżej ustawy, w art. 126 u.s.p. Z treści tego przepisu wynika, że wznowienie postępowania dyscyplinarnego może nastąpić w dwóch sytuacjach. W pierwszej z nich istnieje…

8. Sąd Najwyższy, postanowienie z 7 kwietnia 2004 r., SNO 12/04

   …możliwość sięgnięcia w postępowaniu dyscyplinarnym po instytucję wznowienia postępowania, której podstawy ujęte zostały bardzo szeroko (art. 126 u.s.p.), znacznie szerzej niż przyczyny wznowienia postępowania karnego, określone w art. 540 i 540a k.p.k. Dlatego orzeczono jak w dyspozytywnej…

9. Sąd Najwyższy, postanowienie z 12 stycznia 2009 r., SNO 90/08

   …Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje: Wniosek o wznowienie postępowania dyscyplinarnego okazał się bezzasadny. W świetle art. 126 § 2 u.s.p. nie ulega wątpliwości, że podstawą wznowienia postępowania dyscyplinarnego na korzyść skazanego sędziego jest „wyjście na jaw nowych…

10. Sąd Najwyższy, postanowienie z 26 lutego 2010 r., SNO 2/10

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 126 (24)

Historia zmian

Bez zmian od 3 kwietnia 2026 r.