Art. 506

Pokaż w całym akcie

Art. 506 Kodeksu cywilnego
Art. 506.
§ 1. Jeżeli w celu umorzenia zobowiązania dłużnik zobowiązuje się za zgodą wierzyciela spełnić inne świadczenie albo nawet to samo świadczenie, lecz z innej podstawy prawnej, zobowiązanie dotychczasowe wygasa (odnowienie).
§ 2. W razie wątpliwości poczytuje się, że zmiana treści dotychczasowego zobowiązania nie stanowi odnowienia. Dotyczy to w szczególności wypadku, gdy wierzyciel otrzymuje od dłużnika weksel lub czek.

art. 506 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 506 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 13 października 2011 r., V CSK 483/10

   …stosunek podstawowy względem zobowiązań wekslowych wygasłby z chwilą wręczenia weksli, a zobowiązania te wstąpiłyby w jego miejsce (art. 506 §1 k.c.). Mogłoby się tak stać jednak tylko w razie niewątpliwego wyrażenia przez Gminę i Spółdzielnię woli umorzenia tego długu z chwilą wręczenia…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 9 stycznia 2008 r., II CSK 407/07

   …dniu 15 września 2004 r. zobowiązanie, za które pozwana poręczała, wygasło. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Trafny jest zarzut naruszenia art. 506 k.c. Z przepisu tego wynika, że do umorzenia istniejącego zobowiązania przez odnowienie spełnione muszą być określone w nim przesłanki, tj. musi…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 20 sierpnia 2009 r., II CSK 97/09

   …w związku z art. 47918 § 3 k.p.c. należało więc uznać za uzasadniony. Nieuzasadniony jest natomiast zarzut skarżącej, że Sąd z naruszeniem art. 506 k.c. w związku z art. 65 § 2, 917, 89 i 94 k.c. uznał, że czynność prawna stron nazwana Protokołem uzgodnień i Uzupełnieniem do protokołu uzgodnień…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 27 lutego 2004 r., V CK 293/03

   …ma odpowiedź na pytanie, czy w dniu 19 kwietnia 2001 r. doszło do zawarcia umowy odnowienia na zasadach powoływanych przez spółkę. W świetle art. 506 k.c. przedmiotem odnowienia może być także, powstające ex lege, zobowiązanie do zwrotu nienależnego świadczenia. Choć nie wynika to wyraźnie z art.…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 20 września 2007 r., II CSK 242/07

   …uczynił na tym etapie postępowania, to zarzut przedawnienia uległ procesowemu sprekludowaniu. Nie można podzielić także zarzutu naruszenia art. 506 § 1 k.c. przez jego niezastosowanie oraz art. 506 § 2 k.c. przez jego zastosowanie. O kwalifikacji umowy jako odnowienia decyduje zamiar umorzenia…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 1 grudnia 2017 r., I CSK 101/17

   …zobowiązanie pieniężne dłużnika, wynikające z innego tytułu prawnego, będą traktować jako zobowiązanie z tytułu umowy pożyczki (art. 506 § 1 k.c.). Konieczność uwzględnienia tej specyfiki miała swoje źródło w tym, że wyrok Sądu pierwszej instancji opierał się na założeniu, iż w świetle…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 20 lutego 2008 r., II CSK 458/07

   …zawartych w dniu 23 października 1998 r. winny być zakwalifikowane jako odnowienie wynikających z nich zobowiązań. Zgodnie z treścią art. 506 § 1 k.c., do odnowienia skutkującego wygaśnięcie zobowiązania dotychczasowego dochodzi wtedy, gdy dłużnik w celu umorzenia zobowiązania zobowiązuje…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 7 lutego 2013 r., II CSK 230/12

   …iż fraudacyjna umowa najmu, jest umową odpłatną, a zmiana umowy stron dokonana 25 sierpnia 2010 r. nie stanowiła odnowienia w rozumieniu art. 506 § 1 k.c. Przekonująca jest argumentacja Sądu Apelacyjnego, iż twierdzeniom skarżącej o nieodpłatności umowy najmu przeczą ustalone w umowie zasady…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 9 lutego 2011 r., V CSK 213/10

   …do zwrotu powodowi nakładów wygasło. W szczególności treść ugody nie dawała podstawy do przyjęcia, że jej strony zawarły umowę odnowienia (art. 506 § 1 k.c.), zwłaszcza że stosownie do art. 506 § 2 k.c. w razie wątpliwości poczytuje się, że zmiana treści dotychczasowego zobowiązania nie stanowi…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 21 stycznia 2009 r., III CSK 195/08

    …ratach, 9 albo w przedłużonym terminie, albo w inny jeszcze sposób, nie są zmianą pierwotnie zawartej umowy. Także odnowienie, o jakim mowa w art. 506 k.c., nie stanowi zmiany pierwotnej umowy, ale zaciągnięcie nowego zobowiązania w celu umorzenia poprzedniego i nie dochodzi w wyniku takich zmian…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 506 (554)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.