Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 sierpnia 2008 r., VI SAB/Wa 54/08

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 sierpnia 2008 r., VI SAB/Wa 54/08

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Asesor WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant Anna Fabiańczuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi T. S.A. z siedzibą w W. na bezczynność Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej w sprawie ustalenia, że na krajowym rynku świadczenia usługi dzierżawy odcinków zakończeń łączy nie występuje skuteczna konkurencja, wyznaczenia T. S.A. z siedzibą w W. jako przedsiębiorcy komunikacyjnego zajmującego znaczącą pozycję na tym rynku i nałożenia na tego przedsiębiorcę obowiązków regulacyjnych bądź wydania postanowienia w sprawie ustalenia, że na krajowym rynku świadczenia usługi dzierżawy odcinków zakończeń łączy występuje skuteczna konkurencja 1. zobowiązuje Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej do wydania rozstrzygnięcia w sprawie ustalenia, że na krajowym rynku świadczenia usługi dzierżawy odcinków zakończeń łączy nie występuje skuteczna konkurencja, wyznaczenia T. S.A. z siedzibą w W. jako przedsiębiorcy komunikacyjnego zajmującego znaczącą pozycję na tym rynku i nałożenia na tego przedsiębiorcę obowiązków regulacyjnych bądź wydania postanowienia w sprawie ustalenia, że na krajowym rynku świadczenia usługi dzierżawy odcinków zakończeń łączy występuje skuteczna konkurencja w terminie 90 dni od dnia doręczenia organowi akt sprawy; 2. zasądza od Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na rzecz T. S.A. z siedzibą w W. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

2 VI SAB/Wa 54/08

UZASADNIENIE

3 W dniu [...] kwietnia 2008 roku T. S.A. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej, domagając się zobowiązania organu do wydania w terminie 30 dni od dnia doręczenia wyroku organowi, decyzji w sprawie ustalenia, że na krajowym rynku świadczenia usługi dzierżawy odcinków zakończeń łączy nie występuje skuteczna konkurencja, wyznaczenia T. S.A. jako przedsiębiorcy telekomunikacyjnego zajmującego znaczącą pozycję na tym rynku i nałożenia na tego przedsiębiorcę obowiązków regulacyjnych bądź wydania postanowienia, że na krajowym rynku świadczenia usługi dzierżawy odcinków zakończeń łączy występuje skuteczna konkurencja.

4 W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła zarys stanu faktycznego sprawy. Podkreśliła, iż postępowanie w sprawie ustalenia czy na krajowym rynku świadczenia usługi dzierżawy odcinków zakończeń łączy występuje skuteczna konkurencja zostało wszczęte przez Prezesa UKE z urzędu w dniu [...] grudnia 2004 roku i pomimo zakończenia postępowania konsultacyjnego oraz konsolidacyjnego ponad 7 miesięcy temu Prezes nie wydał w sprawie rozstrzygnięcia.

5 Zdaniem skarżącej organ naruszył art. 12 § 1, art. 35 § 3 i art. 36 § 1 k.p.a. Spółka powołała się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 sierpnia 2002 roku (I SAB 131/02 LEX nr 137829) w uzasadnieniu którego Sąd stwierdził, że z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w ustawowo określonym terminie organ nie podjął czynności zmierzających do rozpoznania sprawy albo wprawdzie prowadził postępowanie, ale nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub nie podjął stosownej czynności.

6 Skarżąca wywodziła, że bezczynność organu narusza istotne dla niej interesy prawne i interes faktyczny podkreślając jednocześnie, iż organ dysponuje materiałem dowodowym w sprawie wystarczającym do podjęcia rozstrzygnięcia.

7 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Przedstawiając stan faktyczny sprawy podniósł, iż skarżąca pomija szereg istotnych okoliczności takich jak przykładowo-trudności związane z uzyskaniem od operatorów właściwych danych. Szczegółowo wymienił podejmowane w prowadzonym postępowaniu czynności podkreślając, iż postępowanie w niniejszej sprawie ma szczególny charakter, albowiem istnieje konieczność przeprowadzenia szczegółowego rozważenia wszelkich okoliczności sprawy, której zakres, jak również objętość materiału dowodowego są bardzo rozległe. W ocenie Prezesa podejmowane czynności świadczą, iż bez jakiejkolwiek zwłoki dążył do wyjaśnienia wszelkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności a fakt niezakończenia postępowania wynika z przyczyn obiektywnych.

8 Przywołując treść art. 21-25 ustawy Prawo telekomunikacyjne wskazała na procedurę analizy rynków właściwych oraz ustalania i znoszenia obowiązków regulacyjnych zwracając uwagę na szczególny charakter tych postępowań, których odmienność powoduje niemożność dotrzymania terminów określonych w art. 35 § 3 k.p.a.

9 W ocenie Prezesa UKE prowadzenie przy dołożeniu należytej staranności szeregu działań zmierzających do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, nie pozwala na przyjęcie, iż organ regulacyjny pozostaje w bezczynności.

10 Na rozprawie w dniu [...] sierpnia 2008 roku T. S.A. popierając nadal skargę w przedmiocie bezczynności organu, wniosła o zobowiązanie go do wydania stosownego rozstrzygnięcia w terminie 90 dni od otrzymania akt.

11 Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej podtrzymując wszelkie wnioski i twierdzenia zawarte w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że po dniu wniesienia skargi prowadzone są w sprawie dalsze czynności i postępowanie jest bardzo zaawnsowane.

12 W tym stanie rzeczy, zdaniem organu nie można mu zarzucić bezczynności.

13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

14 Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. zakres przedmiotowy skargi na bezczynność, wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 1-4 tej ustawy, wśród których wymienione są m. in. decyzje administracyjne i postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 1 i 2).

15 W myśl art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Oznacza to sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W przypadku gdy mamy do czynienia z bezczynnością organu właściwym trybem postępowania jest uprzednie złożenie zażalenia do organu wyższego stopnia na podstawie art. 37 § 1 k.p.a. Wyczerpanie tego środka będzie stanowiło o dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie rozstrzygnięcie sprawy należało do Prezesa UKE, który zgodnie z art. 190 ust. 3 Pt. jest centralnym organem administracji rządowej, znajdującym się w kręgu wskazanych w art. 5 § 2 pkt 3) k.p.a. organów administracji publicznej, z zastrzeżeniem wynikającym z pkt 4) tego artykułu stanowiącego, że ilekroć jest mowa w przepisach k.p.a. o ministrach rozumie się przez to również m.in. kierowników centralnych urzędów administracji rządowej. Przepis art. 17 k.p.a. nie ustanawia nad ministrami, a więc również kierownikami centralnych urzędów administracji rządowej organu wyższego stopnia, tak więc dyspozycja art. 37 § 1 k.p.a. złożenia zażalenia na niezałatwienie przez dany organ sprawy w terminie do organu wyższego stopnia, w przypadku centralnego organu administracji rządowej nie ma zastosowania. Konsekwentnie do powyższych wywodów, T. SA była uprawniona do złożenia skargi na bezczynność Prezesa UKE bez zachowania rygorów art. 52 § 1, a także bez konieczności wzywania organu do usunięcia naruszenia prawa, o której mowa w § 3 i § 4 cyt. artykułu, bowiem obowiązek ten odnosi się do skarg na inne akty i czynności, niż wskazane w pkt 1 - 3 art. 3 p.p.s.a. (art. 3 § 2 pkt 4) p.p.s.a.) lub dotyczy kontrolowanych przez sąd z mocy ustaw szczególnych aktów i działań administracji publicznej oraz aktów i działań podmiotów spoza tego kręgu poddanych kontroli sądowej. Tak więc uznać należy, iż w niniejszej sprawie skarga na bezczynność organu złożona została w przewidziany prawem sposób.

16 Z mocy art. 206 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego "postępowanie przed Prezesem UKE toczy się na podstawie kodeksu postępowania administracyjnego ze zmianami wynikającymi z niniejszej ustawy". Te odmienności dotyczą m. in. organu i trybu rozpoznania odwołania i zażalenia od decyzji i postanowienia wydanego w postępowaniu przed Prezesem UKE (art. 206 ust. 2b i ust. 3 Prawa telekomunikacyjnego). Samo zaś postępowanie przed Prezesem UKE, skoro toczy się w trybie administracyjnym to stosuje się do niego wobec braku odmiennych uregulowań Prawa telekomunikacyjnego przepisy dotyczące terminów załatwiania spraw, przewidziane w art. 35 § 2, art. 36 k.p.a.

17 Rozpatrując niniejszą skargę Sąd miał na uwadze to, że w przypadku uznania zasadności skargi może orzec jedynie o obowiązku wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, nie może natomiast nakazywać organowi sposobu tego rozstrzygnięcia ani też bezpośrednio orzekać o prawach lub obowiązkach skarżącego (wyrok NSA z 10 kwietnia 2001 r., I SAB 37/00 (niepubl.).

18 Sąd uznał, iż skarga T. S.A. na bezczynność Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej jest zasadna. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte w dniu [...] grudnia 2004 roku i do chwili obecnej nie zostało zakończone. Organ nie może skutecznie bronić się twierdzeniem, że nie pozostaje w bezczynności, gdyż podejmuje systematyczne działania w sprawie. Zgodnie bowiem z poglądem utrwalonym w doktrynie i orzecznictwie z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w określonym przepisami terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub innego aktu albo nie podjął stosownej czynności.

19 Poza tym dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia to, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie, inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana.

20 Z tych względów organ nie może skutecznie bronić się tym, iż postępowanie w niniejszej sprawie jest skomplikowane i z przyczyn obiektywnych nie może być zakończone w terminach przewidzianych w k.p.a.

21 Skoro postępowanie w niniejszej sprawie mimo upływu ponad 3 lat od jego wszczęcia nie zostało do chwili obecnej zakończone organ pozostaje w ewidentnej bezczynności, dlatego też Sąd na mocy art. 149 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku.

22 O kosztach Sąd postanowił w myśl art. 200 p.p.s.a.