Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 grudnia 2012 r., VII SA/Wa 1770/12
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 grudnia 2012 r., VII SA/Wa 1770/12
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (spr.), , Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Protokolant Sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi B. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2012 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego skargę oddala
Uzasadnienie
2 Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] na podstawie
3 art. 157 § 1 i 2 oraz art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania
4 administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej K.p.a.), po
5 ponownym rozpatrzeniu wniosku [...] w sprawie stwierdzenia nieważności
6 decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2005 r., nr [...] (znak: [...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Zakładowi
7 Energetycznemu [...] Rejon Energetyczny [...], pozwolenia na
8 przebudowę istniejącej linii elektroenergetycznej 0,4 kV wraz z wymianą słupów, budowę
9 stacji transformatorowej 15/0,4 kV w miejsce istniejących słupów, budowę nowego
10 odcinka linii elektroenergetycznej nn i linii nn ziemnej do działki nr [...], budowę linii
11 energetycznej 15 kV na wspólnych słupach z linią nn, budowę nowego słupa na
12 skrzyżowaniu linii 15 kV z linią nn, budowę nowych przyłączy kablowych do działek nr [...]
13 i nr [...] położonych we wsi [...] gm. [...], odmówił stwierdzenia
14 nieważności ww. decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2005 r., nr [...].
15 W uzasadnieniu organ pierwszej wskazał, że w postępowaniu nieważnościowym,
16 prowadzonym w stosunku do decyzji wydanej w sprawie inwestycji liniowej, mówiąc o
17 obowiązkach organu nadzorczego, należy rozróżnić granice (zakres) kontroli decyzji w
18 ramach przesłanek z art. 156 § 1 K.p.a., od granic (zakresu) kontroli tej decyzji
19 wyznaczonych trasą przebiegu tej inwestycji przez poszczególne nieruchomości,
20 należące do różnych właścicieli i tym, kto złożył wniosek o stwierdzenie nieważności
21 decyzji. Jeżeli postępowanie nieważnościowe zostało wszczęte na żądanie strony (art.
22 157 § 2 K.p.a.), to zakres wszczęcia tego postępowania musi odpowiadać interesowi
23 prawnemu wnioskodawcy (art. 28 K.p.a.), czyli decyzja wydana w tym postępowaniu
24 może dotyczyć kwestionowanej decyzji tylko w tej części, w której odnosi się ona do
25 interesu prawnego składającego wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji.
26 Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, organ pierwszej instancji
27 stwierdził, że nie ma możliwości i potrzeby kontrolowania kwestionowanej decyzji. w
28 całości ograniczył zakres kontroli do części, w której odnosi się ona do interesu prawnego
29 B. J., czyli na odcinku przedmiotowej linii elektroenergetycznej
30 zlokalizowanej w pasie drogi powiatowej wzdłuż działki o nr ew. [...].
31 Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa "Stroną postępowania w sprawie
32 stwierdzenia nieważności decyzji jest nie tylko strona postępowania zwykłego
33 zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy czyjego interesu
34 prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji (wyrok
35 NSA z dnia 12 stycznia 1994 r. II SA 2164/92 ONSA 1995, nr 1, poz. 32)".
36 Przepis art. 28 K.p.a. nie wymaga, aby postępowanie administracyjne dotyczyło
37 interesu prawnego w sposób bezpośredni. W przedmiotowej sprawie wydana decyzja
38 dotyczy interesu prawnego lub obowiązku podmiotu w sposób pośredni, bowiem decyzja
39 nie rozstrzyga o jego prawach i obowiązkach, lecz jedynie oddziaływa na jego prawa i
40 obowiązki. W omawianym przypadku lokalizacja inwestycji daje podstawę do
41 stwierdzenia, że krąg stron postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji,
42 będącego samodzielnym postępowaniem administracyjnym, jest szerszy niż
43 postępowania zwykłego.
44 Przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest
45 wyjaśnienie kwestii, czy w sprawie wystąpiły przesłanki nieważności. Nie jest natomiast
46 istotą tego postępowania rozpatrywanie kwestii merytorycznych sprawy. W
47 postępowaniu tym organ nie jest związany żądaniem strony. Zgodnie z wyrokiem
48 Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 1994 r., sygn. akt II SA 2164/92
49 ONSA 1995, nr 1, poz. 32 "organ nadzoru stwierdza nieważność decyzji lub wydanie jej z
50 naruszeniem prawa (art.. 158 § 2 K.p.a.) w takim zakresie, w jakim ustali występowanie
51 wady określonej w art. 156 § 1 K.p.a., bez względu na granice żądania zgłoszonego
52 przez stronę żądającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności
53 decyzji".
54 W ocenie organu badana decyzja nie jest obarczone wadami wymienionymi w art.
55 156 § 1 K.p.a., co uzasadniałoby stwierdzenie jej nieważności - nie została bowiem wydana z naruszeniem przepisów o właściwości ani bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją
56 ostateczną, nie zostało skierowane do osoby nie będącej stroną w sprawie, była wykonalne w dniu jej wydania, jej wykonanie nie wywoła czynu zagrożonego karą i nadto nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa.
57 Organ wskazał, że z otrzymanej kopii mapy z inwentaryzacji linii eN i eS oraz kabli eN przedstawionej przez Zakład Energetyczny [...] Rejon Energetyczny [...] wyraźnie wynika, iż inwestycja zrealizowana została w pasie drogowym i nie ingeruje w granicę działki nr ew. [...]. Zgodnie z zapisem zawartym w wówczas obowiązującym art. 32 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm, zwanej dalej Prawo budowlane) pozwolenie na budowę mogło być wydane wyłącznie temu, kto spełnia dwa podstawowe kryteria, a mianowicie: złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
58 Starosta [...] w uzasadnieniu swojej decyzji z dnia [...] września 2005 r., nr
59 [...] stwierdził, iż projektowany obiekt jest zgodny z decyzją Wójta [...]
60 z dnia [...] lipca 2005 r., nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu
61 publicznego i Inwestor złożył wymagane przepisami oświadczenie o posiadanym prawie
62 do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
63 Zgodnie natomiast z treścią przepisu art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego przed
64 wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu
65 budowlanego właściwy organ sprawdza: zgodność projektu budowlanego z ustaleniami
66 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach
67 zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także
68 wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o
69 środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, o której mowa w
70 ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska; zgodność projektu
71 zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno- budowlanym;
72 kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień,
73 pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o
74 której mowa w art. 20, ust. 1 pkt. Ib, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust.
75 7; wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20
76 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia
77 budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego
78 sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust.7.
79 W przedmiotowej sprawy ww. warunki zostały przez inwestora spełnione.
80 Organ również stwierdził, że w świetle przepisów rozporządzenia Ministra
81 Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim
82 powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.)
83 przedmiotowa inwestycja nie powoduje ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości
84 o nr ew. [...], położonej w bezpośrednim sąsiedztwie omawianej inwestycji, jak równieżnie ogranicza swobodnego korzystania z tej nieruchomości. Ponadto ww. inwestycja nie
85 jest inwestycją, która może szkodliwie wpływać na nieruchomość nr [...].
86 Zgodnie z § 314 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia
87 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich
88 usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) budynek z pomieszczeniami
89 przeznaczonymi na pobyt ludzi nie może być wzniesiony na obszarach stref, w których
90 występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola
91 elektromagnetycznego, określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony
92 przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych. Przepisy dotyczące dopuszczalnych
93 poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku reguluje rozporządzenie Ministra
94 Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól
95 elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych
96 poziomów (Dz. U. Nr 192, poz. 1883). Określono w nim dopuszczalne poziomy pól
97 elektromagnetycznych w środowisku zróżnicowane dla terenów przeznaczonych pod
98 zabudowę mieszkaniową i dla miejsc dostępnych dla ludności. Zgodnie z pkt 33
99 załącznika nr 2 do ww. rozporządzenia pomiary poziomów pól elektromagnetycznych w
100 otoczeniu stacji i linii elektroenergetycznych wykonuje się, jeżeli ich napięcie
101 znamionowe jest równe bądź wyższe niż 110 kilowoltów (kV). Należy w związku z tym
102 stwierdzić, że linie elektroenergetyczne posiadające napięcie poniżej wskazanej wartości
103 nie powodują przekroczenia dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w
104 środowisku. Przedmiotowa inwestycja nie oddziaływuje na środowisko w sposób mogący
105 naruszać interesy osób trzecich w oparciu o ustawę z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo
106 ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) ani nie kwalifikuje się do
107 sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko na podstawie rozporządzenia Rady
108 Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć
109 mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań
110 związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu
111 na środowisko (Dz. U. Nr 257 poz. 2573). Na podstawie § 2 ust. 1 pkt 6 sporządzenia
112 raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wymagają przedsięwzięcia
113 mogące znacząco oddziaływać na środowisko w tym stacje elektroenergetyczne lub
114 napowietrzne linie elektroenergetyczne, o napięciu znamionowym wynoszącym nie mniej
115 niż 220 kV, o długości nie mniejszej niż 15 km. Natomiast zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 7 ww.
116 rozporządzenia sporządzenia takiego raportu może wymagać stacja elektroenergetyczna
117 lub napowietrzne linie elektroenergetyczne, o napięciu znamionowym nie niższym niż
118 110 kV, niewymienione w § 2 ust. 1 pkt 6 tego rozporządzenia. Natomiast przedmiotowa inwestycja posiada napięcie znamionowe 15/0,4 kV (stacja elektroenergetyczna) oraz 15 kV i 0,4 kV (linie elektroenergetyczne). Dlatego też uznał, że funkcjonowanie inwestycji nie pogorszy warunków życia ponieważ jak wskazano powyżej nie oddziaływuje negatywnie na okoliczne nieruchomości.
119 Ponadto, jak wynika z zatwierdzonego projektu budowlanego omawianej
120 inwestycji, przebudowa linii 15 kV i linii 0,4kV oraz wymiana słupa zostały zaprojektowane
121 po istniejącej trasie zlokalizowanej w pasie drogi powiatowej w sąsiedztwie działki o nr
122 ew. [...], w odległości około 7,00 m od istniejącego budynku mieszkalnego o nr [...], zaś
123 stacja transformatorowa 15/0,4kV powstała w miejscu istniejącego słupa rozkracznego,
124 usytuowanego również w pasie drogi powiatowej, przy działce o nr ew. [...]. Ponadto przedmiotowa inwestycja została zaprojektowana zgodnie z Polską Normą PN
125 SEP-E-003 elektryczne linie napowietrzne projektowanie i budowa linii prądu przemiennego z przewodami pełnoizolowanymi oraz przewodami niepełnoizolowanymi.
126 W związku z powyższym organ stwierdził, że badana decyzja Starosty [...] z dnia [...] września 2005 r., nr [...] (znak: [...]) nie jest dotknięta żadną z wad z art. 156 § 1 K.p.a.
127 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w Warszawie decyzją z dnia [...] maja 2012 r., znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania B. J., uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] w całości i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji.
128 W uzasadnieniu decyzji wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...]
129 marca 2012 r., nr [...] odmówił stwierdzenia na wniosek B. J. nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2005 r., nr [...] (znak:
130 [...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Zakładowi
131 Energetycznemu [...], Rejon Energetyczny [...] pozwolenia na
132 przebudowę istniejącej linii elektroenergetycznej 0,4 kV wraz z wymianą słupów, budowę
133 stacji transformatorowej 15/0,4 kV w miejsce istniejących słupów, budowę nowego
134 odcinka linii elektroenergetycznej nn i linii nn ziemnej do działki nr [...], budowę linii
135 elektroenergetycznej 15 kV na wspólnych słupach z linią nn, budowę nowego słupa na
136 skrzyżowaniu linii 15 kVz linią nn, budowę nowych przyłączy kablowych do działek nr [...]
137 i nr [...] położonych wsi [...], gm. [...].
138 Organ odwoławczy stwierdził, że niniejsze postępowanie zostało wszczęte w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18
139 grudnia 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 852/08 uchylającym decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 006 r., znak: [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2006 r., nr [...] (znak: [...], odmawiającą wszczęcia na wniosek B.i F.J. S. J. U.J. postępowania w sprawie
140 stwierdzenia nieważkości decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2005 r., nr
141 [...] (znak: [...]).
142 W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał, że organ administracji nie
143 ustalił w prawidłowy sposób kręgu stron postępowania w sprawie stwierdzenia
144 nieważności w/w decyzji Starosty [...]. Stroną postępowania w sprawie o
145 stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania
146 zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego
147 interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności
148 decyzji. Jest to konsekwencją rozpatrywania przez organ nadzoru nowej sprawy w
149 stosunku do załatwionej kwestionowaną decyzją, dlatego też otwiera się dla wszystkich
150 stron tego postępowania droga weryfikacji takiej decyzji.
151 Sąd zobowiązał organ do ustalenia, kto jest właścicielem nieruchomości nr ew.
152 [...] położonej w miejscowości [...] i czy posiada on interes prawny w żądaniu
153 stwierdzenia nieważności, mając na względzie fakt, iż działka o nr ew. [...] położona jest
154 w bezpośrednim sąsiedztwie spornej inwestycji oraz wskazał również, że w ponownym
155 postępowaniu należy ustalić, czy funkcjonowanie inwestycji może w istotnym stopniu
156 pogorszyć warunki życia, i czy z tego faktu można wywieść interes prawny wynikający z
157 prawa do ochrony przed uciążliwościami. Szkodliwa działalność obiektu naruszać może
158 (...) prawo własności (...). Nie ulega bowiem wątpliwości, iż ewentualne naruszenie zasad
159 ochrony środowiska może negatywnie oddziaływać na nieruchomości położone w pobliżu
160 obiektu emitującego szkodliwe dla środowiska związki, lub będące w zasięgu jego
161 szkodliwego oddziaływania. Mogą one bowiem przenikać na teren sąsiednich
162 nieruchomości i utrudniać korzystanie z nich zgodnie ze społeczno-gospodarczym
163 przeznaczeniem. Posiadanie przymiotu strony przez właściciela nieruchomości
164 położonej w bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji jest uzależnione od tego czy
165 projektowany obiekt może oddziaływać ujemnie na jego nieruchomość, co jest
166 równoznaczne z naruszeniem interesu prawnego. Obiekt budowlany należy projektować i
167 budować zapewniając poszanowanie występujących w obszarze obiektu uzasadnionych
168 interesów osób trzecich".
169 Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z przepisem art. 153 ustawy Prawo o
170 postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania
171 wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie,
172 bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.
173 Stosownie do art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub
174 obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój
175 interes prawny lub obowiązek.
176 Pojęcie strony jakim posługuje się art. 28 K.p.a. może być wyprowadzone tylko z
177 administracyjnego prawa materialnego, tj. konkretnej normy prawnej, która może
178 stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku prawnego. Podmiot dla
179 którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki,
180 nie ma przymiotu strony w świetle art. 28 K.p.a. i nie jest legitymowany do żądania
181 wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu
182 rozstrzygnięć.
183 Dodał, że jak wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 kwietnia
184 2007 r., sygn. akt II OSK 598/06, sprawy o stwierdzenie nieważności pozwolenia na
185 budowę są prowadzone tylko w nadzwyczajnych trybach postępowań administracyjnych,
186 jednakże nie zmienia to ich zasadniczego przedmiotu, czyli problemu udzielenia
187 pozwolenia na budowę. Zarówno zatem w sprawie o takie pozwolenie prowadzone w
188 zwykłym trybie, jak i w trybach nadzwyczajnych krąg podmiotów uznanych za stronę
189 powinien być identycznie ustalony na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego,
190 będącego normą szczególną w stosunku do art. 28 K.p.a.
191 Zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stroną w postępowaniu w sprawie
192 pozwolenia na budowę jest inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub
193 zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania przedmiotowego
194 obiektu budowlanego. Przez obszar oddziaływania obiektu, zgodnie z przepisem art. 3
195 pkt 20 Prawa budowlanego należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu
196 budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tvm
197 obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu.
198 Pismem z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...] Wojewoda
199 [...] zawiadomił strony postępowania o wszczętym na wniosek B. i
200 F. J., S. J., U. J. postępowaniu w
201 sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2005
202 r., nr [...] (znak: [...]). Z akt sprawy wynika, że postępowanie
203 wszczęte z wniosku F. J. i U. W. (dawniej J.)
204 zostało przez Wojewodę [...] umorzone decyzją z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] (znak: [...]), natomiast postępowanie wszczęte z
205 wniosku S. J. zostało umorzone decyzją Głównego Inspektora
206 Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2012 r. znak: [...],
207 uchylającą decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...]
208 (znak: [...]) i umarzającą postępowanie organu pierwszej instancji.
209 Na podstawie znajdującego się w aktach sprawy wydruku aktualnej treści księgi wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...] ustalono,
210 że właścicielką działki nr [...] położonej w miejscowości [...] jest od dnia [...]
211 października 2007 r. B. J.
212 Z projektu zagospodarowania terenu spornej inwestycji oraz jego części opisowej
213 wynika, że w sąsiedztwie działki nr [...], stanowiącej własność B. J.
214 przewidziano przebudowę istniejącej linii niskiego napięcia, budowę linii średniego
215 napięcia na slupach wspólnych z Linią niskiego napięcia, budowę słupowej stacji
216 transformatorowej 15/04 kV w miejscu istniejącego słupa niskiego napięcia oraz
217 przebudowę przyłączy do budynków. Organ podkreślił, że projekt budowlany nie
218 przewiduje wykonywania jakichkolwiek robót na działce nr [...].
219 Organ odwoławczy stwierdził, że powyższe elementy kwestionowanej inwestycji
220 mimo, że znajdują się przy granicy nieruchomości wnioskodawczyni, nie powodują
221 objęcia jej swoim obszarem oddziaływania, podobnie jak pozostałe elementy inwestycji
222 objętej ww. decyzją Starosty [...]. Nie istnieją bowiem przepisy prawa
223 materialnego, jakie w związku z budową ww. elementów inwestycji wprowadzałyby
224 ograniczenia w zagospodarowaniu sąsiednich terenów.
225 Organ wskazał, że linie elektroenergetyczne średniego napięcia 15 kV, stacje
226 transformatorowe 15/0,4 kV i linie niskiego napięcia nie należą do przedsięwzięć
227 mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Rozporządzeniem Rady Ministrów z
228 dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących
229 znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z
230 kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na
231 środowisko (Dz. U. z 2004 r., Nr 257, poz. 2573 ze zm., wg stanu na dzień 7 września
232 2005 r.) do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko zaliczono
233 jedynie stacje elektroenergetyczne lub napowietrzne linie elektroenergetyczne, o
234 napięciu znamionowym nie mniejszym niż 110 kV (§ 3 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia).
235 Obecnie obowiązujące rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 5 listopada 2010 r. w
236 sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213,
237 poz. 1397) do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko zalicza również jedynie stacje elektroenergetyczne lub napowietrzne linie elektroenergetyczne, o
238 napięciu znamionowym nie mniejszym niż 110 kV (§ 3 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia).
239 Analogicznie w załączniku nr 2 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30
240 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w
241 środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. z 2003 r. Nr
242 192, poz. 1883) określono, że pomiary poziomów pól elektromagnetycznych w otoczeniu
243 stacji i linii elektroenergetycznych wykonuje się, jeżeli ich napięcie znamionowe jest
244 równe bądź wyższe niż 110 kV (pkt 33 załącznika nr 2).
245 Jak wskazuje Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 5
246 listopada 2008 r., sygn. akt II SA/G1 533/08. "przedmiotowa inwestycja obejmuje stację
247 transformatorową średniego napięcia, w przypadku której, tak jak w przypadku sieci
248 niskiego napięcia, brak wprowadzonych przez prawo ograniczeń w zagospodarowaniu
249 terenu, które wskazywać mogłyby na istnienie wykraczającego poza teren inwestycji
250 oddziaływania obiektu. Tym samym jak się wydaje pola elektromagnetyczne wokół linii
251 średnich napięć oraz niskich napięć zostały potraktowane jako nieistotne źródła pola
252 elektromagnetycznego z punktu widzenia wpływu na środowisko i zdrowie ludzi, a w
253 konsekwencji uznać należy, iż oddziaływanie obiektu nie wykracza poza teren działki, na
254 której został on usytuowany".
255 Powyższe stanowisko potwierdza również zamieszczone na stronie internetowej
256 Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska (www.izios.gov.pl) opracowanie Przemysława Białaszewskiego p.t. "Pola elektromagnetyczne w środowisku - opis źródeł i wyniki badań", gdzie na stronie nr 47 autor stwierdza, że "Linie o średnich napięciach
257 (SN) wytwarzają pola elektromagnetyczne o pomijalnie małym natężeniu".
258 Wobec powyższego, w związku z wytycznymi zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 852/08, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że funkcjonowanie spornej inwestycji nie wpływa na pogorszenie warunków życia w sposób sprzeczny z przepisami prawa, w związku z czym z okoliczności emitowania przez linię elektroenergetyczną pola elektromagnetycznego B. J. nie może wywodzić interesu prawnego.
259 Na marginesie dodał, że na działce nr [...], wzdłuż jej granicy z działką nr [...]
260 (droga powiatowa) istnieją ograniczenia w zagospodarowaniu terenu wynikające z art. 43
261 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz.
262 115 ze zm.). zgodnie z którym obiekty budowlane przy drogach powiatowych powinny
263 być usytuowane w odległości co najmniej 8 m od zewnętrznej krawędzi jezdni. Podkreślił, że decyzja Starosty [...] z dnia [...] września 2005 r., nr [...] (znak: [...]) nie obejmuje robót budowlanych na działce nr [...], o czym
264 świadczy treść wniosku o pozwolenie na budowę, jak i projekt zagospodarowania terenu,
265 a tym samym ewentualne wykonanie przebudowy przyłączy do budynków na działce nr
266 [...] pozostaje bez wpływu na ocenę przymiotu strony wnioskodawczym. Wyjaśnił
267 również, że organy administracji architektoniczno - budowlanej nie są powołane do
268 wykonywania pomiarów geodezyjnych działek, czy też kwestionowania ich granic. Z
269 projektu zagospodarowania terenu sporządzonego na kopii mapy zasadniczej wynika, że
270 wbrew twierdzeniom odwołującej się hipotetyczne słupy linii elektroenergetycznej
271 znajdują się na działce nr [...]. Powstały, w ocenie odwołującej się, spadek wartości
272 nieruchomości pozostaje bez wpływu na ocenę przymiotu strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę - okoliczność ta nie wpływa na możliwość zagospodarowania nieruchomości.
273 Ewentualne wybudowanie inwestycji na działce nr [...], niezgodnie z
274 zatwierdzonym projektem budowlanym, może uzasadniać jedynie reakcję organów nadzoru budowlanego (w tym przypadku Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]). Kwestia ta nie podlega ocenie w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę.
275 Wskazał, że merytoryczne zarzuty podnoszone [...] B. J., z uwagi na brak posiadania przez nią przymiotu strony, pozostają bez wpływu na podjęte w
276 sprawie i rozstrzygnięcie. Również długotrwałe prowadzenie postępowania przez Wojewodę [...] pozostaje bez wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie.
277 Na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja
278 2012 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła B.
279 J.
280 W uzasadnieniu skargi wskazała, że organ błędnie ocenił, że jest właścicielem
281 terenu sąsiadującego z inwestycją. W rzeczywistości wszystkie trzy słupy zaznaczone w
282 dokumentacji architektonicznej bok działki [...], usytuowane są w jej granicach.
283 Zaznaczyła, że słupy zostały wybudowane w miejscu wcześniej istniejących słupów
284 (wynika z dokumentacji budowy), które to bezspornie znajdowały się na działce [...]. Ich
285 położenie wyznaczał geodeta, w oparciu o dokumentację z decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., nr [...]. Aktualne słupy zostały jedynie wybudowane w miejsce poprzednich, czyli na terenie jej działki. Wskazała, ze według decyzji o ustaleniu lokalizacji spornej inwestycji, słupy należało zaprojektować w miejscu istniejących, a więc na jej działce. Usilne przeciągnięcie słupów na drugą stronę granicy(tylko i wyłączne obok jej działki), ma jedynie na celu próbę wyłączenia jej z postępowania i uniemożliwienie jej złożenia sprzeciwu wobec lokalizacji stacji transformatorowej.
286 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
287 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
288 Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
289 Podstawową kwestią, jaką należało w niniejszej sprawie rozpatrzyć, to kwestia
290 legitymacji skarżącej, jako strony postępowania administracyjnego. Organ nadzoru
291 drugiej instancji odmówił skarżącej przymiotu strony i w konsekwencji uchylił decyzję i
292 umorzył postępowanie przed organem pierwszej instancji w sprawie stwierdzenia
293 nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2005 r., nr [...] (znak:
294 [...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Zakładowi
295 Energetycznemu [...] Rejon Energetyczny [...], pozwolenia na
296 przebudowę istniejącej linii elektroenergetycznej 0,4 kV wraz z wymianą słupów, budowę stacji transformatorowej 15/0,4 kV w miejsce istniejących słupów, budowę nowego
297 odcinka linii elektroenergetycznej nn i linii nn ziemnej do działki nr [...], budowę linii
298 energetycznej 15 kV na wspólnych słupach z linią nn, budowę nowego słupa na
299 skrzyżowaniu linii 15 kVz linią nn, budowę nowych przyłączy kablowych do działek nr [...]
300 i nr [...] położonych we wsi [...] gm. [...].
301 Przede wszystkim należy wskazać, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2012 r. uchylająca decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012 r. i umarzająca postępowanie organu pierwszej
302 instancji została wydana po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 8
303 grudnia 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 852/08. W uzasadnieniu wskazanego wyroku Sąd
304 stwierdził, "(...) Jak wynika z treści kontrolowanych orzeczeń w ocenie organów
305 administracji orzekających w niniejszej sprawie S. J. nie posiada
306 legitymacji procesowej do skutecznego złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności
307 decyzji o pozwoleniu na budowę, gdyż nieruchomość o nr ewid. [...], której jest
308 właścicielem nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Przymiotu strony nie
309 posiadają również pozostali wnioskodawcy B. J., F. .Ji,
310 Urszula Jaworska, jako osoby jedynie zamieszkujące w budynku położonym na
311 przedmiotowej nieruchomości. Powyższe przesądziło o orzeczeniu na podstawie art. 157
312 § 3 kpa o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
313 Należy mieć na względzie, iż zgodnie z przepisem art. 157 § 2 kpa postępowanie w
314 sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Przy czym organ zobligowany jest w pierwszej kolejności zbadać czy wniosek w
315 przedmiocie wszczęcia postępowania nieważnościowego pochodzi od podmiotu, który
316 legitymuje się przymiotem strony tj. od osoby, która ma legitymację procesową w
317 rozumieniu art. 28 kpa. Natomiast stosownie zaś do art. 61 § 4 kpa o wszczęciu każdego
318 postępowania administracyjnego z urzędu lub na żądanie strony organ obowiązany jest
319 zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w sprawie. W niniejszej sprawie organ
320 administracji nie ustalił w prawidłowy sposób kręgu stron postępowania o stwierdzenie
321 nieważności powołanej decyzji. Stroną postępowania w sprawie o stwierdzenie
322 nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania zwykłego
323 zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu
324 prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji. Jest to
325 konsekwencją rozpatrywania przez organ nadzoru nowej sprawy w stosunku do
326 załatwionej kwestionowaną decyzją, dlatego też otwiera się dla wszystkich stron tego
327 postępowania droga weryfikacji takiej decyzji. Organ winien w szczególności prawidłowo
328 ustalić, kto jest właścicielem nieruchomości nr ewid. [...] położonej w miejscowości
329 [...] i czy posiada interes prawny w żądaniu stwierdzenia nieważności.
330 Dopiero gdy organ ustali w sposób niewadliwy strony postępowania winien rozważyć i
331 wykazać bezspornie czy osoby składające wniosek o stwierdzenie nieważności
332 posiadają interes prawny. Przede wszystkim organ winien mieć na względzie fakt, iż
333 działka o nr ewid. [...] położona jest w bezpośrednim sąsiedztwie spornej inwestycji. W
334 ponownym postępowaniu należy ustalić czy funkcjonowanie inwestycji może w istotnym
335 stopniu pogorszyć warunki życia, i czy z tego faktu można wywieść interes prawny
336 wynikający z prawa do ochrony przed uciążliwościami. Szkodliwa działalność obiektu
337 naruszać może ich podstawowe prawo jakim jest prawo własności. Nie ulega bowiem
338 wątpliwości, iż ewentualne naruszenie zasad ochrony środowiska może negatywnie
339 oddziaływać na nieruchomości położone w pobliżu obiektu emitującego szkodliwe dla
340 środowiska związki, lub będące w zasięgu jego szkodliwego oddziaływania. Mogą one
341 bowiem przenikać na teren sąsiednich nieruchomości i utrudniać korzystanie z nich
342 zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem. Posiadanie przymiotu strony
343 przez właściciela nieruchomości położonej w bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji jest
344 uzależnione od tego czy projektowany obiekt może oddziaływać ujemnie na jego
345 nieruchomość, co jest równoznaczne z naruszeniem interesu prawnego. Obiekt
346 budowlany należy projektować i budować zapewniając poszanowanie występujących w
347 obszarze obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich". Znajdowanie się w sferze oddziaływania obiektu, w rozumieniu art. 28 ust.2 w związku z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, należy rozumieć jako położenie nieruchomości w takim otoczeniu planowanego obiektu, w którym w związku z realizacją planowanego obiektu, z przepisów odrębnych wynikać będą ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości (por. wyrok NSA z dnia 3 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 479/09, niepublikowany, treść [w:] System Informacji Prawnej LEX nr 597626). Tylko te normy prawa materialnego, np. przepisy techniczno-budowlane, przepisy z zakresu zagospodarowania przestrzennego, czy też przepisy z zakresu ochrony środowiska, świadczą o interesie prawnym dającym osobie mającej tytuł prawny do nieruchomości przymiot strony w rozumieniu art. 28 ust.2 Prawa budowlanego (por. uzasadnienie w/w wyroku NSA z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 208/06, ONSA i wsa 2008/1/12 s. 131; wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2006 r., sygn. akt II OSK 75/C6, niepublikowany, treść [w:] System Informacji Prawnej LEX nr 318183). Ten wymóg wykazania istnienia interesu prawnego strony domagającej się wszczęcia postępowania dotyczy nie tylko postępowania zwykłego, ale i postępowań nadzwyczajnych, takich jak np. o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 2049/10, Lex 996656; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2010 r., sygn. akt II OSK 431/09; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 1540/08, Lex 530045; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 czerwca 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 470/08, Lex 508421). W konsekwencji przeprowadzonego postępowania organ ustalił w zaskarżonej decyzji, że skarżąca nie posiada legitymacji do żądania stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2005 r., nr [...] (znak: [...]).
348 W niniejszej sprawie, jak ustalił organ nadzoru drugiej instancji, skarżąca B.
349 J. od dnia [...] października 2007 r. jest właścicielką działki nr [...] położonej w miejscowości [...]. Z projektu zagospodarowania terenu spornej inwestycji oraz jego części opisowej wynika, że w sąsiedztwie działki nr [...] przewidziano
350 przebudowę istniejącej linii niskiego napięcia, budowę linii średniego napięcia na slupach
351 wspólnych z Linią niskiego napięcia, budowę słupowej stacji transformatorowej 15/04 kV
352 w miejscu istniejącego słupa niskiego napięcia oraz przebudowę przyłączy do budynków.
353 Projekt budowlany nie przewiduje wykonywania jakichkolwiek robót na działce nr [...].
354 Sąd aprobuje stanowisko organu nadzoru drugiej instancji, wywiedzione z przepisów Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397) i załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. z 2003 r. Nr 192, poz. 1883), że funkcjonowanie przedmiotowej inwestycji nie wpływa na pogorszenie warunków życia w sposób sprzeczny z przepisami prawa, w związku z czym z okoliczności emitowania przez linię elektroenergetyczną pola elektromagnetycznego B. J. nie może wywodzić interesu prawnego.
355 Z powyższego jednoznacznie wynika, że nieruchomość skarżącej, tj. działka o nr ew. [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji objętej badaną decyzją.
356 Trafnie zatem organ w zaskarżonej decyzji stwierdził, że w sprawie nie nastąpiło naruszenie przepis prawa materialnego, z których skarżąca mogłaby wywodzić swój
357 interes prawny i prawidłowo zastosować art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., to jest uchylił i umorzył
358 postępowanie organu pierwszej instancji wszczęte wnioskiem skarżącej, bowiem
359 zobligowany był w pierwszej kolejności zbadać, czy postępowanie zostało wszczęte
360 przez uprawniony podmiot, zgodnie z treścią art. 157 § 1 K.p.a.
361 Mając powyższe na uwadze, skoro zaskarżona decyzja odpowiada prawu, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Wojewódzki Sąd
362 Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 28
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 61 (§ 4)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 138 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 156 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 157 (§ 1, § 2)
- Prawo budowlane, art. 3
- Prawo budowlane, art. 28
- Prawo budowlane, art. 35