Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 lipca 2021 r., I SAB/Sz 6/21

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 lipca 2021 r., I SAB/Sz 6/21

Sentencja

1 Sygn. [...] I SAB/Sz 6/21 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 lipca 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska Sędzia WSA Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 15 lipca 2021r. sprawy ze skargi "[...] na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2010 oddala skargę.

Uzasadnienie

2 L. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. W.. (dalej: "Strona" lub "Skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność organu – Burmistrza L. w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2010.

3 Strona podnosi w skardze, że od lat wielokrotnie i bezskutecznie wnosi

4 o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości i o zwrot tejże nadpłaty. Strona wskazała, że wydane przez organ decyzje za 2007, 2008 i 2009 r. zostały uchylone

5 i z tego powodu istnieje obecnie nienależna organowi podatkowemu błędnie wpłacona kwota [...]zł powiększona o należne odsetki. Następnie Strona wskazała, że wg m.in. decyzji [...] z [...] listopada 2016 r. wpłaty dokonywane w 2010 r. dotyczyły zaległości z lat ubiegłych, a nie roku 2010. Zatem zdaniem Strony, kwoty wpłacone w 2010 r. stanowią także nadpłatę w kontekście uchylonych decyzji za 2007, 2008 i 2009 r. Strona wskazała przy tym, że tak decyzja [...] z [...] marca 2017 r., jak i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 25 stycznia 2018 r. (sygn. akt I SA/Sz 295/17) podkreślają, ze byt nadpłaty jest niezależny od zobowiązania podatkowego

6 i w zw. z tym do nadpłaty nie ma zastosowania art. 70 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz.U.2020.1325 j.t. ze zm.; dalej: "O.p."), co wobec braku decyzji wskazuje, iż należy stwierdzić istnienie nadpłaty. W ocenie Strony, bezczynność i zaniechanie burmistrza wpłynęły na to, iż nie dokonano tej czynności 2014 r., kiedy to przedawnieniu teoretycznie uległy zobowiązania Strony za ostatni

7 z lat 2007–2009. Skarżąca wskazała przy tym, że w sprawie nie ma mowy

8 o przedawnieniu prawa do zwrotu nadpłaty. W skardze Strona wskazała, że brak dokonania zwrotu nadpłaty przez organ we wskazanym przez ustawę terminie powoduje wygaśnięcie przysługującego podatnikowi uprawnienia do otrzymania nadpłaconego podatku. Rozwiązanie to stosowane jest również w stosunku

9 do zwrotu podatku, co do którego nie znajdują jednak zastosowania przepisy dotyczące wygaśnięcia prawa do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty (art. 79 § 2 O.p.) oraz przepisy regulujące terminy zwrotu nadpłaty (art. 77 § 1 O.p.).

10 Jednocześnie Strona podnosi, że ponagleniem był każdy kolejny wniosek

11 o stwierdzenie nadpłaty, jej zwrot i ewentualne przeksięgowanie nadpłaty

12 na zaległości z 2010 r. Strona wskazała, że obecna skarga do Sądu jest oznaką niemocy wobec uporu organu w twierdzeniu, iż nadpłaty nie ma jeżeli ona jest choćby z uwagi na brak tytułów prawnych (decyzji) do pobrania podatku

13 i przetrzymywania. Pierwotne decyzje na podstawie których podatek wpłacano zostały uchylone a nowe obowiązujące - mogące obowiązywać nie zostały wydane. Nadto Strona wskazała, że również wyroki WSA w Szczecinie sygn. akt I SA/Sz 510/12 i sygn. akt I SA/Sz 1188/14 wskazały potrzebę zastosowania stawek niższych jak zadecydował burmistrz. Mimo tego – jak podnosi Strona - burmistrz nie zwrócił nadpłaconego podatku wymierzonego jego decyzją stosującą stawki wyższe. Z racji, iż ww. wyroki WSA dotyczyły tego samego podmiotu i przedmiotu (brak zmian

14 w innych latach), winny być one stosowane zdaniem Strony odpowiednio do lat 2007, 2008 i 2010. Tak się nie stało a uchylone decyzje nie doczekały się kolejnych jakichkolwiek decyzji, także zgodnych z ww. wyrokami. Tym samym Strona wskazała, że brak decyzji i zapłacenie podatku oznacza nadpłatę. Wydanie decyzji do kolejnych lat stosując stawki wskazane w ww. wyrokach WSA oznaczają także nadpłatę, choć niższą jak w przypadku obecnym braku wydania decyzji.

15 Zdaniem Strony, uporczywe bezpodstawne odmawianie w tym wypadku stwierdzenia nadpłaty i wznowienia postępowania dowodzą bezczynności zaniechania i niedopełnienia obowiązków.

16 Strona wskazała, że nie skarży się nie na bezczynność w sensie braku jakiegokolwiek pisma, czy podobnej czynności ze strony burmistrza

17 ale na nieprzestrzeganie prawa poprzez przetrzymywanie nadpłaty podatku, niewłaściwe reagowanie organu, brak właściwej reakcji w tej sprawie, uporczywe twierdzenie w opozycji do wymienionych w skardze aktów WSA i Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że byt nadpłaty zależy od przedawnienia zobowiązania podatkowego.

18 Strona podkreśliła, że skargę na bezczynność można wnieść, gdy organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych przez prawo. W niniejszej sprawie,

19 jak wskazała Strona, prawo nakazuje zwrócić nienależny podatek, przetrzymywany bez właściwych tytułów prawnych. Wnoszący skargę musi wykazać związek przyczynowy między tą bezczynnością a naruszeniem jego interesu prawnego

20 lub uprawnienia. W odniesieniu do powyższego twierdzenia Strona wskazała,

21 że jej interesem w niniejszej sprawie jest odzyskanie nadpłaconego podatku, którego wymierzenie, dochodzenie i pobieranie doprowadziło normalnie funkcjonującą Spółkę do paraliżu i niemożności działania. Zwrot podatku pomoże zapewne

22 w przywróceniu Strony do wznowienia działalności.

23 Choć Strona – jak wskazano w skardze - stoi na stanowisku, że wznowienie postępowania dotyczy także nadpłaty podatku za 2010 r. z racji na wady postępowania i kończącej je decyzji z [...] lipca 2016 r., jak i postępowanie

24 o stwierdzenie nadpłaty winny być wszczęte i prowadzone z urzędu to mimo tego ponownie wnosi o stwierdzenie nadpłaty podatku za lata 2007-2010 i wznowienie postępowania dot. określenia zobowiązania podatkowego za 2010 r. poprzez wydanie prawidłowej w zakresie stawek, powierzchni i wymogów stawianych dokumentom takim jak decyzja.

25 Nadto podkreślono w skardze, że czyniąc zadość ewentualnemu wezwaniu Sądu Strona doprecyzowuje, iż organ podatkowy - Burmistrz L., uchyla

26 się od konstruktywnego stanowiska, nie odpowiada na pisma lub uchyla

27 się od zwrotu istniejącej nadpłaty, powołując się na przedawnienie i inne bezpodstawne powody. Zdaniem Strony, zaniechanie i bezczynność w tym zakresie mimo braku pisemnego (jakiegokolwiek) stanowiska organu zostało przyjęte przez Stronę jako odmowa załatwienia sprawy, odmowa zwrotu nadpłaty i stąd wniosek Strony z 26 października 2020 r. Strona wskazała, że wniosek ten co do zasady

28 jest skargą bezradnej wobec ignorującego jej wnioski i przepisy organu. Organ kreatywnie robi wszystko, aby nie zwrócić nadpłaconego podatku, powołując

29 się m.in. na to, że nadpłata nie może być zwrócona ponieważ zobowiązanie podatkowe się przedawniło, mimo że posiada wiedzę także z tej sprawy,

30 że byt nadpłaty i zobowiązania podatkowego nie są tożsame. Wie także,

31 że nie ma podstaw do odmowy zwrotu nadpłaty jeżeli nie ma ku temu tytułu prawnego a takim jest decyzja. Decyzje burmistrza zostały uchylone, a ten nie wydał kolejnych, co doprowadziło do braku podstaw przetrzymywania wpłaconych kwot.

32 Według Strony powyższe jest naruszeniem prawa i interesu prawnego i z tego powodu Strona wniosła o:

33 1) orzeczenie zwrotu błędnie wpłaconych kwot a zaliczonych na poczet podatku

34 od nieruchomości za lata 2007, 2008, 2009 i 2010 r. w sumie [...] zł;

35 ewentualnie:

36 2) orzeczenie (postanowienie) o przeksięgowaniu wpłaconych środków

37 w wysokości [...] zł na istniejące i nie przedawnione wg burmistrza zobowiązanie za 2010 r.;

38 3) wskazanie osób winnych zaniechań, bezczynności w sprawie zwrotu nienależnych burmistrzowi kwot m.in. naruszenia art. 77 O.p.

39 Nadto Strona wniosła w celu przyspieszenia postępowania o przeprowadzenie dowodu z akt sprawy I SAB/Sz 1/21 (nieopłaconej w terminie) i z zawartych w niej dokumentów (pełnomocnictwa, wezwania-ponaglenia burmistrza, stanowiska burmistrza itd.), w której to wykonaniu wezwania Sądu z 12 stycznia 2021 r., doręczonego 18 stycznia 2021. w sprawie I SAB/Sz 1/21 w sprawie uchylania

40 się Burmistrza L. od zwrotu nadpłaconej części podatku od nieruchomości

41 w latach 2007, 2008, 2009 i 2010 r. w załączeniu złożono:

42 - pełnomocnictwo uprawniające J. S. do reprezentowania L. Sp. z o.o. w ww. sprawie. Spółka wskazuje, iż wniosek inicjujący sprawą został podpisany przez pełnomocnika i prezesa zatem zbędny jest zał. do ww. sprawy z ostrożności pełnomocnictwo, o którego zwrot po wykorzystaniu wniosła i nadal wnosi;

43 - aktualny odpis KRS;

44 - NIP i Regon zawarty w zał. aktualnym odpisie KRS zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325 j.t. ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") - REGON: 080154471, NIP: 5992996659;

45 - ponaglenie na niezałatwienie sprawy.

46 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

47 Ustosunkowując się do podniesionych przez Skarżącą zarzutów, w opinii organu podatkowego nie można zgodzić się z żadną z podniesionych tez. Organ podatkowy wskazał, że rozpatrywał kierowane do niego pisma w sprawie stwierdzenia nadpłaty i wydawał w tym zakresie stosowne decyzje

48 czy postanowienia. Organ podkreślił również, iż zagadnienie wskazane we wniosku było już rozpatrywane także przez WSA. Dokonana analiza konta podatkowego L. Spółki z o.o. wykazała, iż na koncie podatkowym prowadzonym w celu ewidencjonowania wpłat z tytułu podatku od nieruchomości nie figuruje żadna nadpłata w podatku. W ocenie organu podatkowego, porównując kwotę podatku wynikającego z decyzji z dnia [...] lipca 2016 r. z kwotą wpłaconą

49 na poczet 2010 r. (czyli "[...] zł"), okoliczności nadpłaty podatku od nieruchomości

50 nie zaistniały.

51 Pismem procesowym z 2 kwietnia 2021 r. Strona ustosunkowała

52 się do odpowiedzi na skargę.

53 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

54 Kognicję sądu administracyjnego wyznaczają przepisy art. 1 § 1 i § 2 ustawy

55 z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2021.137 j.t.) stanowiąc, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z kolei zgodnie

56 z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

57 Sąd na wstępie wskazuje ponadto, że zarządzeniem z 21 kwietni 2021 r. akta administracyjne sprawy I SAB/Sz 1/21 załączono do akt sprawy, uwzględniając

58 w tym zakresie wniosek Skarżącej zawarty w skardze.

59 Rozstrzygając w granicach rozpatrywanej sprawy i nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną należało przyjąć,

60 że sprawa sądowoadministracyjna wszczęta skargą dotyczy bezczynności Burmistrza L. w przedmiocie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku

61 od nieruchomości za lata 2007-2010. Jak bowiem wskazała Skarżąca w treści skargi: "czyniąc zadość ewentualnemu wezwaniu Sądu Strona doprecyzowuje, iż organ podatkowy - Burmistrz L., uchyla się od konstruktywnego stanowiska,

62 nie odpowiada na pisma lub uchyla się od zwrotu istniejącej nadpłaty, powołując

63 się na przedawnienie i inne bezpodstawne powody. Zdaniem Strony, zaniechanie

64 i bezczynność w tym zakresie mimo braku pisemnego (jakiegokolwiek) stanowiska organu zostało przyjęte przez Stronę jako odmowa załatwienia sprawy, odmowa zwrotu nadpłaty... Organ kreatywnie robi wszystko, aby nie zwrócić nadpłaconego podatku, powołując się m.in. na to, że nadpłata nie może być zwrócona ponieważ zobowiązanie podatkowe się przedawniło, mimo że posiada wiedzę także

65 z tej sprawy, że byt nadpłaty i zobowiązania podatkowego nie są tożsame.

66 Wie także, że nie ma podstaw do odmowy zwrotu nadpłaty jeżeli nie ma ku temu tytułu prawnego a takim jest decyzja".

67 W skardze złożonej w rozpoznawanej sprawie Skarżąca nie wskazała innych wniosków, odnoszących się do działań organu przyjmujących formę decyzji administracyjnej, postanowienia, bądź innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków Skarżącej wynikających z przepisów prawa. Na wagę jednoznacznego określenia przedmiotu skargi na bezczynność organu wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku

68 z dnia 20 grudnia 2017 r. w sprawie II GSK 3377/17, gdzie wskazano, że w sprawach ze skarg na bezczynność organu administracji publicznej, w celu ustalenia istnienia/nieistnienia stanu bezczynności organu istotne znaczenie

69 ma zidentyfikowanie przedmiotu żądania zawartego w skardze na bezczynność

70 i skonfrontowanie tego żądania oraz jego zasadności z istnieniem po stronie organu administracji prawnego obowiązku działania polegającego na załatwieniu (rozstrzygnięciu)m konkretnej sprawy administracyjnej.

71 Sąd wskazuje jednakże, że Skarżąca wniosła o orzeczenie zwrotu błędnie wpłaconych kwot a zaliczonych na poczet podatku od nieruchomości za lata 2007, 2008, 2009 i 2010 r. w sumie [...] zł ewentualnie orzeczenie (postanowienie)

72 o przeksięgowaniu wpłaconych środków w wysokości [...] zł na istniejące

73 i nie przedawnione wg burmistrza zobowiązanie za 2010 r. oraz o wskazanie osób winnych zaniechań, bezczynności w sprawie zwrotu nienależnych burmistrzowi kwot m.in. naruszenia art. 77 O.p.

74 W powyższy zakresie sąd wskazuje, że nie mógł uwzględnić ww. wniosków Skarżącej jako, że orzeczenie w tym zakresie wykraczałoby poza granice uprawnień sądu administracyjnego, który jak już powyżej wskazano zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności

75 z prawem, w tym też zakresie Sąd bada czy w sprawie zaistniała bezczynność Burmistrza L. w stwierdzeniu oraz zwrocie na rzecz Skarżącej nadpłaty

76 w podatku od nieruchomości za ww. okres.

77 Należy również wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie

78 z art. 119 pkt 4 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie tego przepisu, jest przy tym niezależne od woli stron (por. wyrok NSA z 11 czerwca 2019 r., II OSK 1867/17).

79 Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach ze skarg

80 na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 (decyzje, postanowienia, inne akty lub czynności)

81 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

82 Zaskarżalna zatem do sądu opieszałość organu administracji w procedowaniu może przybrać dwie postaci bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Skarżąca w rozpoznawanej skardze zarzuciła organowi bezczynność polegającą na "zaniechaniu i bezczynności" w zakresie odmowy zwrotu nadpłaty

83 w podatku od nieruchomości za lata 2007-2010. W istocie zatem zdaniem Skarżącej przedmiotem bezczynności jest brak wszczęcia postępowania nadpłatowego za lata 2007-2010 i w efekcie zwrot nadpłaty w ww. podatku na rzecz Skarżącej.

84 Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody,

85 dla jakich akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również to, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu.

86 Stosownie jednak do treści art. 53 § 2b P.p.s.a. skargę na bezczynność można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Skarżąca wniosła pismem z dnia 15 lutego 2021 r. skargę do tutejszego Sądu w ww. zakresie. Z kolei pismem z dnia 19 stycznia 2021 r. Skarżąca, w ocenie Sądu, wniosła do organu ponaglenie w przedmiocie zwrotu nadpłaconego podatku wykazując jednocześnie, że błędne jest nieuwzględnianie wniosków Skarżącej, które organ uzasadnia upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

87 Tym samym uznać należało, że skarga jest dopuszczalna.

88 Zaznaczyć należy, że w przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie

89 w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Pojęcie bezczynności

90 jest rozumiane zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie jako stan, który zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności (tak T. Woś (w:) T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2010,

91 s. 70). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 lipca 1999 r., I SAB 60/99, OSP 2000 z. 6., poz. 87 uznał, że organ administracji publicznej pozostaje

92 w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 K.p.a.

93 lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających

94 na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Takie rozumienie bezczynności

95 jest przyjęte w orzecznictwie również na gruncie art. 139 Ordynacji podatkowej

96 (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, z dnia 1 października 2013 r.

97 II FSK 1370/13, LEX nr 1377329). Tak więc dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu administracji konieczne jest łączne spełnienie następujących przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami prawa oraz ewentualnie stwierdzenia, czy zaistniały jakieś okoliczności, które wyłączałyby stan bezczynności.

98 Wniesienie skargi na "bezczynność władzy" jest przy tym uzasadnione

99 nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także

100 w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania danego aktu (por. wyrok NSA z dnia 14 czerwca 1983 r., SA/Wr 6/83, GP 1983,

101 nr 24; wyrok NSA z dnia 20 lipca 1999 r., I SAB 60/99, OSP 2000, nr 6, poz. 87). Prowadzi to do wniosku, że z bezczynnością organu mamy do czynienia

102 nie tylko w przypadku, gdy mimo upływu terminu sprawa nie jest załatwiona,

103 ale również w przypadkach, gdy organ odmawia jej rozpoznania lub załatwienia,

104 bo mylnie sądzi, że zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej, innego aktu lub podjęcia określonej prawem czynności.

105 W konsekwencji zakres sądowej kontroli skargi na bezczynność sprowadza się do ustalenia, czy organ był zobowiązany do wydania aktu lub podjęcia czynności oraz czy w zakreślonym przepisami terminie dokonał powyższych działań.

106 W postępowaniu zainicjowanym skargą na bezczynność nie jest możliwe badanie innych kwestii, aniżeli obiektywny fakt pozostawania organu podatkowego w zwłoce.

107 Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy

108 po pierwsze Sąd zauważa, że prawomocnym wyrokiem WSA w Szczecinie

109 z 12 kwietnia 2018 r., I SAB/Sz 16/17 tutejszy Sąd oddalił skargę na bezczynność Burmistrza L. w przedmiocie rozpatrzenia wniosków Skarżącej o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007,2008 i 2009 oraz

110 o rozstrzygnięcie sprawy korekty deklaracji na podatek od nieruchomości na 2010 r.

111 W uzasadnieniu ww. wyroku Sąd wskazał, że organ nie pozostawał

112 w bezczynności skoro dopiero z treści pisma Skarżącej spółki z dnia 17 marca

113 2017 r. wynikało, że wnioski zawarte we wcześniej wnoszonych pismach dotyczyły stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2009. Wnioski

114 te zostały załatwione w dniu [...] kwietnia 2017 r. postanowieniami o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty za poszczególne lata. Zatem zostały załatwione niezwłocznie po wyjaśnieniu czego w istocie dotyczą.

115 Tym samym nie można twierdzić, że mamy do czynienia z bezczynnością organu

116 w tej kwestii. Natomiast odnosząc się do kwestii korekty deklaracji za 2010 r. złożonej w miejsce poprzedniej korekty Sąd wskazał, że również i w tym zakresie

117 nie sposób jest uznać, że organ pozostawał w bezczynności. Bowiem od momentu złożenia kolejnej korekty deklaracji, czyli od 22 listopada 2016 r. organ podejmował czynności mające na celu ustalenie czy została ona złożona przez osobę to tego właściwie umocowaną, a po bezskutecznych ustaleniach w tym przedmiocie postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. odmówił wszczęcia postępowania

118 w sprawie korekty w podatku od nieruchomości za 2010 r.

119 Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie prawomocnym wyrokiem z 25 stycznia 2018 r., I SA/Sz 295/17 oddalił skargę Skarżącej

120 w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 r.

121 Ponadto prawomocnym wyrokiem z 2 września 2020 r., I SA/SZ 232/20 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej

122 w sprawie podatku od nieruchomości za 2010 r., po wznowieniu postępowania

123 oraz decyzję ją poprzedzającą, tj. utrzymującą decyzję Burmistrza L. z dnia

124 [...] października 2019 r. znak [...] W uzasadnieniu powołał

125 się wyłącznie na uchybienia formalne. Sąd wskazał, że organ winien rozważyć

126 czy A. D.-T. podlegała wyłączeniu w postępowaniu wznowionym.

127 Aby to uczynić zgromadzi materiał dowodowy pozwalający ustalić jakie dokładnie czynności wykonywała w postepowaniu zakończonym decyzją ostateczną z dnia

128 [...] lipca 2016 r., jakie czynności wykonywała w postępowaniu wznowionym zakończonym w I instancji decyzją Burmistrza L. z dnia [...] października

129 2019 roku, jakie relacje łączą ją z udziałowcem Spółki – A. J. D.,

130 tj. czy jest to stopień pokrewieństwa bądź powinowactwa o którym mowa

131 w art. 130 § 1 pkt 3 O.p. oraz jakie były przyczyny wyłączenia A. D.-T.

132 w postępowaniu dotyczącym wymiaru podatku za rok 2008, w tym uzyska postanowienie o jej wyłączeniu. Po dokonaniu powyższego organ oceni

133 czy postępowanie wznowione może się toczyć z udziałem A. D.-T.

134 czy też podlega ona wyłączeniu ze sprawy wznowionej. W przypadku uznania,

135 że A. D. – T. może brać udział w postępowaniu wznowionym wszystkie powyższe dowody winny znaleźć się w aktach sprawy, a stanowisko organu w tym względzie winno być wszechstronnie uzasadnione. W przeciwnym razie organ

136 I instancji rozpozna sprawę bez udziału A. D.-T.. Jak dalej wskazał Sąd dopiero wyjaśnienie powyższej kwestii formalnej pozwoli organowi na merytoryczne rozpoznanie wniosku o wznowienie postępowania i wydanie decyzji.

137 Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania

138 co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sady, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Wskazać jednocześnie należy, że zagadnieniem odrębnym jest to, czy strona

139 się z takimi rozstrzygnięciami zgadza, czy też nie. W razie bowiem braku akceptacji rozstrzygnięć organu stronie przysługiwało prawo zaskarżenie ww. wyroków skargą kasacyjną, z którego to uprawnienia Skarżąca jednak nie skorzystała. Powyższe wyroki są zatem prawomocne i wiążą organ jak i tutejszy sąd.

140 Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że obecnie Sąd jest uprawniony do badania bezczynności organów w zakresie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty na rzecz Skarżącej podatku od nieruchomości za ww. lata jedynie zakresie nieobjętym ww. prawomocnymi wyrokami.

141 Zważywszy, że przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest bezczynności

142 w zakresie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w ww. zakresie Sąd wskazuje, że zasadne jest odwołanie do przepisów prawa regulujących kwestię nadpłaty na gruncie prawa podatkowego (Rozdział 9. Nadpłata art. 72 i nast. O.p.).

143 Stosownie do art. 72 § 1 pkt 1) O.p. za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Ordynacja podatkowa

144 nie formułuje w tym zakresie żadnych dodatkowych warunków. Istota nadpłaty sprowadza się do tego, że podatnik płaci wówczas, gdy nie musi tego robić

145 (nie istnieje obowiązek podatkowy), albo płaci za dużo (kwota podatku zapłaconego przewyższa kwotę należną). W obu przypadkach świadczenie podatnika dokonane na rzecz wierzyciela podatkowego przewyższa to, czego wymaga od niego przepis prawa. Ta nadwyżka świadczenia ponad obowiązkowe jest nadpłatą. Nie jest to na pewno "podatek" w rozumieniu art. 6 O.p. Kwota ta nie ma bowiem podstawy prawnej, nie wynika z zawartego w ustawie obowiązku świadczenia, co jest charakterystyczne dla podatku. Podatnik płaci więcej niż powinien nie dlatego,

146 że jest taki obowiązek ustawowy, ale z innych przyczyn. Przyczyną powstania nadpłaty musi być zawsze przekonanie podatnika, że to, co płaci, jest realizacją ciążącego na nim obowiązku podatkowego. Jest to jedna z cech charakterystycznych nadpłaty. Kwota uiszczona nienależnie lub wyższa od należnej może być traktowana jako nadpłata podatkowa jedynie wówczas, gdy powodem jej zapłacenia

147 było przekonanie podatnika, że wpłacając ją, realizuje ciążące na nim zobowiązanie do zapłacenia podatku (por. wyrok NSA z dnia 9 maja 2019 r., I GSK 36/17).

148 Zgodnie z art. 75 § 1 O.p. jeżeli podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku, może złożyć wniosek

149 o stwierdzenie nadpłaty podatku. Przy czym, w myśl art. 75 § 3 O.p., jeżeli

150 z przepisów prawa podatkowego wynika obowiązek złożenia zeznania (deklaracji),

151 to podatnik, płatnik lub inkasent równocześnie z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty jest obowiązany złożyć skorygowane zeznanie (deklarację). Jak wskazuje

152 się w orzecznictwie (por. uchwały NSA z 27 stycznia 2014 r., II FPS 5/13

153 oraz z 29 września 2014 r., II FPS 4/13), wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku,

154 o którym mowa w art. 75 § 1 O.p., wszczyna postępowanie w przedmiocie

155 jej stwierdzenia, zgodnie z art. 165 § 1 i 3 O.p. Zakwestionowanie skorygowanego zeznania (deklaracji) sprowadza się do oceny, że budzi ono uzasadnione wątpliwości, które polegać mogą na nieprawidłowościach formalnych sporządzenia dokumentu, czy też błędach w przedstawionych w nim obliczeniach, a także

156 na niepotwierdzeniu się określonych jednostkowych zdarzeń i subsumcji prawnych, na których wnioskujący o stwierdzenie nadpłaty opiera swoje żądanie. Stosownie

157 zaś do art. 75 § 4 O.p., jeżeli prawidłowość skorygowanego zeznania (deklaracji)

158 nie budzi wątpliwości, organ podatkowy zwraca nadpłatę bez wydawania decyzji stwierdzającej nadpłatę. W takim przypadku korekta wywołuje skutki prawne.

159 Na podstawie art. 75 § 4a O.p., w decyzji stwierdzającej nadpłatę organ podatkowy określa wysokość zobowiązania podatkowego w prawidłowej wysokości

160 w takim zakresie, w jakim powstanie nadpłaty jest związane ze zmianą wysokości zobowiązania podatkowego. W zakresie, w jakim wniosek jest niezasadny, organ odmawia stwierdzenia nadpłaty.

161 Ponadto Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 79 § 2 O.p. prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Jak z kolei stanowi art. 70 § 1 O.p., co do zasady, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, m.in. z dniem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję dotyczącą tego zobowiązania ( § 6). Bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się,

162 a po zawieszeniu biegnie dalej, m.in. od dnia następującego po dniu doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego,

163 ze stwierdzeniem jego prawomocności.

164 Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd wskazuje, że Skarżąca

165 złożyła wniosek z 2 marca 2018 r. uzupełniony pismem z 13 marca 2018 r.,

166 o stwierdzenie i zwrot nadpłaty za lata 2007-2009 i wydania rozstrzygnięcia

167 o przeksięgowaniu wpłaconych środków na istniejące i nie przedawnione

168 wg Burmistrza zobowiązanie za 2010 r., uzupełniony pismem z 13 marca 2018 r., który to wniosek nie był objęty ww. wyrokiem WSA w Szczecinie z 12 kwietnia

169 2018 r., I SAB/Sz 16/17 (oddalającym skargę na bezczynność Burmistrza L.

170 w przedmiocie rozpatrzenia wniosków Skarżącej o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007,2008,2009 oraz o rozstrzygnięcie sprawy korekty deklaracji na podatek od nieruchomości na 2010 r.).

171 W odpowiedzi na ww. wniosek organ wezwaniami z dnia 15 marca 2018 r. zobowiązał Skarżącą do uzupełnienia braków formalnych pełnomocnictwa złożonego wraz z wnioskiem. Pismem z dnia 20 marca 2018 r. Skarżąca złożyła wyjaśnienia. Następnie postanowieniem z [...] marca 2018 r. Burmistrz L. postanowił pozostawić ww. wniosek Skarżącej bez rozpoznania. Skarżąca wniosła

172 na ww. postanowienie zażalenie z dnia 29 marca 2018 r., które zostało przekazane przez Burmistrza organowi odwoławczemu wraz z aktami i stanowiskiem Burmistrza zawartym w piśmie z 11 kwietnia 2018 r. zaś Samorządowe Kolegium Odwoławcze

173 w S. postanowieniem z [...] maja 2018 r. [...] stwierdziło nieporuszalność ww. zażalenia. Skarżąca zaskarżyła postanowienie organu odwoławczego skargą wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

174 w Szczecinie, który to Sąd wyrokiem z 18 października 2018 r., I SA/Sz 549/18 uchylił ww. postanowienie organu odwoławczego z [...] maja 2018 r. Organ odwoławczy zaskarżył ww. wyrok skargą kasacyjną zaś Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 7 maja 2019 r., II FSK 8/19 oddalił skargę kasacyjną Kolegium.

175 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., rozpoznając sprawę ponownie, postanowieniem z [...] sierpnia 2019 r., [...] r., wykonując wskazania Sądu zawarte w ww. wyrokach, uchyliło powyższe postanowienie Burmistrza L. z [...] marca 2018 r. i przekazało sprawę

176 do ponownego rozpatrzenia.

177 Rozpoznając sprawę ponownie Burmistrz L. ostatecznymi postanowieniami z [...] września 2019 r., wydanymi po przekazaniu akt sprawy przez SKO w S. i stosując się do wskazań zawartych w ww. wyrokach sądowych, orzekł o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty

178 w podatku od nieruchomości. Burmistrz wskazał, że nie jest możliwe merytoryczne rozpatrzenie wniosku Skarżącej, gdyż zgodnie z art. 79 § 2 O.p. prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, który to termin wynika z art. 70 O.p. i upłynął

179 w rozpoznawanej sprawie. Burmistrz wskazał również na zawieszenie biegu terminu przedawnienia, które uwzględnił wydając ww. orzeczenia.

180 Tym samym Sąd uznał, że organ nie dopuścił się zarzucanej

181 mu bezczynności, skoro podejmował niezwłocznie działania mające na celu rozpoznanie wniosku Skarżącej spółki z 12 marca 2018 r. Sąd podkreśla również,

182 że zwrot nadpłaty wskazywanej przez Skarżącą nie był możliwy skoro organ ostatecznymi postanowieniami orzekł o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości i nie uznawał twierdzeń Skarżącej w tym zakresie.

183 Sąd wskazuje dodatkowo, odnosząc się do roku 2010, że po pierwsze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie prawomocnym wyrokiem

184 z 25 stycznia 2018 r., I SA/Sz 295/17 – którym to wyrokiem i zawartymi w nim ocenami związany jest organ jak i tutejszy Sąd - oddalił skargę Skarżącej

185 w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 r.

186 W wyroku tym Sąd wskazał, że nie budzi wątpliwości Sądu, iż w ustalonych okolicznościach faktycznych i prawnych decyzja dotycząca odmowy stwierdzenia nadpłaty stanowiła wyłącznie konsekwencję decyzji wymiarowej. Ustawodawca

187 w przepisie art. 72 § 1 pkt 1 O.p., który był materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji, zapisał, iż za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku,

188 a co znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych, skoro organ I instancji decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. znak: [...] w przedmiocie określenia spółce wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 r. w kwocie [...]zł a postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji w wyniku powyższego wymieniona decyzja stała się ostateczna. W sytuacji ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii określenia spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości bezprzedmiotowe są zarzuty dotyczące kwestii merytorycznych związanych

189 z obowiązkiem podatkowym spółki w podatku od nieruchomości za 2010 r.,

190 jak również zarzuty dotyczące innych lat podatkowych, bowiem niniejsza sprawa dotyczy nadpłaty w podatku za 2010 r. Co prawda wskazać należy, że w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku od nieruchomości za 2010 r. toczy się postępowanie wznowieniowe, lecz okoliczność ta nie ma wpływu na wynik rozpoznawanej sprawy, albowiem nadal w obrocie prawnym pozostaje ostateczna

191 i prawomocna decyzja organu z dnia [...] lipca 2016 r. znak: [...]

192 w przedmiocie określenia Skarżącej wysokości zobowiązania w podatku

193 od nieruchomości za 2010 r. jak i ww. prawomocny wyrok WSA w Szczecinie

194 z 25 stycznia 2018 r., I SA/Sz 295/17.

195 Sąd wskazuje również, że Skarżąca również pismem z 18 lipca 2018 r. ponownie wniosła o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata

196 2007-2010 i wznowienie postępowania podatkowego za 2010 r. Burmistrz pismem

197 z 1 sierpnia 2018 r. wezwał Skarżącą do uzupełnia ww. wniosku poprzez złożenie prawidłowego pełnomocnictwa terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Wobec braku wykonania ww. zobowiązania przez Skarżącą organ postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. znak: [...] pozostawił

198 ww. wniosek Skarżącej z 18 lipca 2018 r. bez rozpatrzenia. Skarżąca, pismem

199 z 3 września 2018 r. zaskarżyła ww. postanowienie zażaleniem zaś Burmistrz przekazał je wraz z pismem z 17 września 2018 r. organowi odwoławczemu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. ostatecznym postanowieniem

200 z [...] grudnia 2018 r. uchyliło postanowienie organu I instancji i umorzyło postepowanie w sprawie.

201 Dodatkowo Sąd wskazuje, że pismem z 19 stycznia 2021 r. Skarżąca

202 po raz kolejny wezwała ww. Burmistrza do zwrotu nadpłaconego podatku zaś w tym zakresie Burmistrz L. dnia [...] marca 2021 r. wydał decyzję znak [...] o odmowie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości

203 za 2010 r.

204 Tym samym, w ocenie Sądu, mając na uwadze powyżej wskazane okoliczności, nie można twierdzić, że mamy do czynienia z bezczynnością organu

205 w spornym zakresie. Sąd wskazuje jednocześnie, odnosząc się do twierdzeń zawartych w skardze, że bez wpływu na rozpoznawaną sprawę pozostają

206 wnioski i twierdzenia Skarżącego w zakresie prawidłowości stawek podatku

207 od nieruchomości skoro niniejsza sprawa dotyczyła bezczynności organu

208 nie zaś kontroli merytorycznych rozstrzygnięć w tym zakresie.

209 W tej sytuacji, wobec tego, że sąd nie stwierdził bezczynności organu

210 w sprawie, a kontrola sądowa nie ograniczyła się tylko do ustalenia, czy do czasu wniesienia skargi stan bezczynności w sprawie ustał (co uzasadniałoby odrzucenie skargi w związku z uchwałą NSA z 22 czerwca 2020 r., II OPS 5/19,

211 w której wyrażono tezę, iż: "Wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi

212 przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie

213 art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), bowiem konieczne w sprawie było przeprowadzenie analizy chronologii czynności organu i innych organów a także analiza wyroków sądowych i orzeczeń organu odwoławczego w zakresie mogącym pokrywać

214 się z niniejszą sprawą, to podstawę orzeczenia w sprawie stanowił przepis art. 151 P.p.s.a., zgodnie z którym w razie nieuwzględnienia skargi w całości

215 albo w części, sąd oddala skargę, odpowiednio: w całości albo w części.

216 Wszystkie ww. orzeczenia sądów administracyjnych dostępne

217 są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.