Wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 21 lipca 2023 r., VI Ka 374/23

wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 21 lipca 2023 r., VI Ka 374/23

Tekst

1 Sygn. akt VI Ka 374/23

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

2 Dnia 21 lipca 2023 r.

3 Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

4 Przewodniczący – Sędzia Robert Bednarczyk (spr.)

5 Sędzia Waldemar Masłowski

6 Sędzia Andrzej Żuk

7 Protokolant Agnieszka Telega

8 przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w Jeleniej Górze Andrzeja Jasieckiego

9 po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2023r.

10 sprawy

11 1. I. B. ur. (...) w K.

12 c. W., W.

13 2. R. B. ur. (...) w K.

14 s. J. i I.

15 3. W. C. ur. (...) w K.

16 s. M. i N.

17 oskarżonych z art. 233 § 1 kk

18 z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonych

19 od wyroku Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze

20 z dnia 23 marca 2023 r. sygn. akt II K 499/21

21 zmienia zaskarżony wyrok wobec oskarżonych I. B., R. B. i W. C. w ten sposób, że uniewinnia oskarżonych I. B., R. B. i W. C. od zarzutów popełnienia czynów opisanych w pkt. 1, 2, 3, 4, 5 i 6 części wstępnej wyroku a kosztami sądowymi w sprawie obciąża Skarb Państwa.

Uzasadnienie

22 Formularz UK 2

23 Sygnatura akt

24 VI Ka 374/23

25 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

26 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA

27 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

28 Wyrok Sądu Rejonowego w Kamiennej Górze z dnia 23 marca 2023r. w sprawie II K 499/21

29 1.2. Podmiot wnoszący apelację

30 ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

31 ☐ oskarżyciel posiłkowy

32 ☐ oskarżyciel prywatny

33 ☒ obrońca

34 ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

35 ☐ inny

36 1.3. Granice zaskarżenia

37 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

38 ☒ na korzyść

39 ☐ na niekorzyść

40 ☒ w całości

41 ☐ w części

42 ☐

43 co do winy

44 ☐

45 co do kary

46 ☐

47 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

48 1.3.2. Podniesione zarzuty

49 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

50 ☐

51 art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

52 ☐

53 art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

54 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

55 ☒

56 art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

57 ☒

58 art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

59 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

60 ☐

61 art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

62 ☐

63 art. 439 k.p.k.

64 ☐

65 brak zarzutów

66 1.4. Wnioski

67 ☒

68 uchylenie

69 ☒

70 zmiana

71 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

72 2.1. Ustalenie faktów

73 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

74 Lp.

75 Oskarżony

76 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

77 Dowód

78 Numer karty

79 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

80 Lp.

81 Oskarżony

82 Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

83 Dowód

84 Numer karty

85 2.2. Ocena dowodów

86 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

87 Lp. faktu z pkt 2.1.1

88 Dowód

89 Zwięźle o powodach uznania dowodu

90 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

91 (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

92 Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

93 Dowód

94 Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

95 . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

96 Lp.

97 Zarzut

98 I. obraza przepisów postępowania która miała wpływ na treść wyroku, w szczególności: art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. poprzez dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności poprzez uznanie winy oskarżonych w zakresie zarzucanych im czynów głównie na dowodach z monitoringu, ekspertyzy wykonanej na jego podstawie, a także z zeznań J. B., gdy tymczasem zeznania te stoją w zupełnej sprzeczności z wyjaśnieniami oskarżonych, ponadto zeznania te były niespójne na poszczególnych etapach postępowania, a także nieuwzględnienie przy ocenie zeznań świadka konfliktu występującego pomiędzy I. B. a świadkiem, a ponadto gdy z zapisu monitoringu wcale nie wynika, że R. B. wysiadając zabrał klucze od pojazdu, że klucze, które przekazał R. B. W. C. to klucze od pojazdu, a nie jak wskazywali oskarżeni klucze od nieruchomości koła (...), że W. C. przekazuje klucze I. B., gdy przechodzi obok niej, a także, że R. B. i W. C. szarpiąc się z J. B. uderzali go.

99 II błąd w ustaleniach faktycznych przyjęty za podstawę orzeczenia, który mógł mieć wpływ na treść orzeczenia polegający na przyjęciu, iż zachowanie oskarżonych zrealizowało znamiona zarzucanego im czynu określonego w art. 233 § 1 k.k. podczas gdy oskarżeni zeznali nieprawdę z obawy przed odpowiedzialnością kamą grożąca im samym w związku z oskarżeniem J. B. o dokonanie rozboju, tym samym zarzucane im zachowanie mogło co najwyżej zrealizować znamiona typu czynu zabronionego określonego w art. 233 § 1a k.k.

100 ☐ zasadny

101 ☐ częściowo zasadny

102 ☐ niezasadny

103 ☐ zasadny

104 x częściowo zasadny

105 ☐ niezasadny

106 Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

107 Za częściowo zasadny uznać należy drugi w kolejności, zawarty w apelacji zarzut, co skutkuje powinnością zmiany zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie wszystkich oskarżonych od popełnienia wszystkich zarzucanych im czynów. Uszło bowiem uwadze Sądu Rejonowego to, że postępowania przygotowawcze, prowadzone przez Prokuratora Rejonowego w Kamiennej Górze pod sygnaturami PR 1 Ds. 307.2017, PR 1 Ds. 895.2018 i PR 1 Ds. 747.2020 dotyczyły tego samego zdarzenia faktycznego, mającego miejsce w dniu 13 kwietnia 2017r.Zainicjowane zostały one przez J. B. ( k. 29, 71-75, 228) a dotyczyły przestępstw rozboju, przywłaszczenia, pobicia i lekkiego uszkodzenia ciała, jakich wedle zawiadamiającego dopuścić się mieli na jego szkodę oskarżeni. W dacie składania przez tychże oskarżonych opisanych w zarzutach zeznań a zatem w dniach 15 kwietnia 2017r. i 25 października 2018r.postępowanie to nie zostało jeszcze prawomocnie zakończone (por. k. 30, 157, 229-237, 249-252) co oznacza, że I. B., R. B. i W. C. byli osobami podejrzewanymi o popełnienie wskazanych wyżej przestępstw. Faktem jest, że nie zostały im przedstawione zarzuty a co za tym idzie nie byli oni podejrzanymi, niemniej jednak treść ich zeznań mogła się przyczynić do przedstawienia takich zarzutów. Zważyć przy tym należy, że I. B. jest matką R. B. a córką W. C., zaś czynu, o jaki byli oni podejrzewani dokonać mieli wspólnie i w porozumieniu. Wszyscy oni składali zatem w dniach 15 kwietnia 2017r. i 25 października 2018r zeznania w zakresie zarówno własnej odpowiedzialności, jak i odpowiedzialności osób najbliższych. Jak trafnie stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 marca 2023 r. (I KK 505/22, LEX nr 3571647) nie jest możliwe pociągnięcie do odpowiedzialności karnej osoby, która składając zeznania zeznaje nieprawdę albo zataja prawdę ze względu na obawę narażenia się na odpowiedzialność karną. W zakresie podmiotów mogących podlegać odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 k.k. nie mieścił się i nie mieści sprawca czynu zabronionego przesłuchiwany w charakterze świadka i zeznający w zakresie własnej odpowiedzialności. Sam fakt wprowadzenia nowego art. 233 § 1a k.k. nie zmienił aktualności oraz trafności tego stanowiska. Nie jest bowiem możliwe odczytywanie normy z art. 233 § 1a k.k. abstrahując od konstytucyjnego standardu prawa do obrony. Taka sytuacja miała miejsce w realiach przedmiotowej sprawy. Nawet gdyby zatem zeznania, o jakich mowa były rzeczywiście fałszywe, to oskarżeni z tego tytułu nie mogą podlegać odpowiedzialności karnej. Podnieść przy tym należy, że w zeznaniach tych nie został zawarty element pomówienia innej osoby, nie zostały również podane nieprawdziwe okoliczności, niezwiązane ze sprawstwem czynu. Całość omawianych relacji dotyczyła bowiem wyłącznie potencjalnej własnej odpowiedzialności karnej przesłuchiwanych w charakterze świadków oskarżonych, co wyłącza ich odpowiedzialność także z art. 233 § 1 a kk. Stanowisko takie jest ugruntowane w judykaturze (por.post. SN z dnia 7 kwietnia 2022 r. IV KK 264/21, LEX nr 3419481, uchwała SN z dnia 9 listopada 2021 r. I KZP 5/21, OSNK 2022/1/1, wyrok SA w Poznaniu z dnia 26 października 2021 r. II AKa 161/21 LEX nr 3402289, wyrok SN z dnia 17 lutego 2021 r. IV KK 287/20, LEX nr 3268018). Jego aktualności i trafności nie zmienia możliwość skorzystania z oskarżonych z instytucji, przewidzianej w art. 183 § 1 kpk. Wszak osoba podejrzewana o dokonanie przestępstwa, jeśli skorzysta z przewidzianego w tym przepisie prawa do odmowy udzielenia odpowiedzi, wskaże w ten sposób pośrednio na swoje sprawstwo. Skoro zatem przyjmuje się w sposób powszechny, że konstytucyjne gwarancje prawa do obrony przysługują osobie od chwili podjęcia wobec niej pierwszych czynności procesowych, zmierzających do pociągnięcia do odpowiedzialności karnej, to na gruncie przedmiotowej sprawy nie jest prawnie dopuszczalne pociągnięcie oskarżonych do odpowiedzialności karnej nawet w sytuacji, gdyby opisane w zarzutach zeznania były w istocie fałszywe. Powinność uniewinnienia I. B., R. B. i W. C. na tej podstawie zwalnia – zgodnie z art. 436 kpk- od rozważań w zakresie zasadności pierwszego z podniesionych w apelacji zarzutu.

108 Wniosek

109 zmiana zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uniewinnienie oskarżonych od zarzucanych im czynów

110 ☒ zasadny

111 ☐ częściowo zasadny

112 ☐ niezasadny

113 Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

114 Przyczyny zasadności wniosku zostały przedstawione wyżej..

115 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

116 1.

117 Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

118 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

119 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

120 1.

121 Przedmiot utrzymania w mocy

122 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

123 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

124 1.

125 Przedmiot i zakres zmiany

126 Zaskarżony wyrok został zmieniony w ten sposób, że wszyscy oskarżeni zostali uniewinnieni od popełnienia wszystkich zarzucanych im czynów.

127 Zwięźle o powodach zmiany

128 Przyczyny uniewinnienia zostały opisane wyżej.

129 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

130 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

131 1.1.

132 ☐ art. 439 k.p.k.

133 Zwięźle o powodach uchylenia

134 2.1.

135 Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

136 ☐ art. 437 § 2 k.p.k.

137 Zwięźle o powodach uchylenia

138 3.1.

139 Konieczność umorzenia postępowania

140 ☐ art. 437 § 2 k.p.k.

141 Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

142 4.1.

143 ☐ art. 454 § 1 k.p.k.

144 Zwięźle o powodach uchylenia

145 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

146 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

147 Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

148 Przytoczyć okoliczności

149 6. Koszty Procesu

150 P unkt rozstrzygnięcia z wyroku

151 Przytoczyć okoliczności

152 Podstawę prawna rozstrzygnięcia w zakresie kosztów sądowych stanowi art. 632 pkt 2 kpk.

153 7. PODPIS

154 1.3. Granice zaskarżenia

155 Kolejny numer załącznika

156 1

157 Podmiot wnoszący apelację

158 obrońca

159 Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

160 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

161 ☒ na korzyść

162 ☐ na niekorzyść

163 ☒ w całości

164 ☐ w części

165 ☐

166 co do winy

167 ☐

168 co do kary

169 ☐

170 co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

171 1.3.2. Podniesione zarzuty

172 Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

173 ☐

174 art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

175 ☐

176 art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

177 w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

178 ☒

179 art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

180 ☒

181 art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

182 jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

183 ☐

184 art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

185 ☐

186 art. 439 k.p.k.

187 ☐

188 brak zarzutów

189 1.4. Wnioski

190 ☐

191 uchylenie

192 ☒

193 zmiana