Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 31 lipca 2026 r., I CSK 1204/26

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 31 lipca 2026 r., I CSK 1204/26

Sentencja

POSTANOWIENIE

1 31 lipca 2026 r.

2 Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:

3 SSN Krzysztof Wesołowski

4 na posiedzeniu niejawnym 31 lipca 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa Gminy K. przeciwko A.K. o rozwiązanie umowy użytkowania wieczystego, na skutek skargi kasacyjnej Gminy K. od wyroku Sądu Okręgowego w Opolu z 25 listopada 2025 r., II Ca 173/25,

1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. zasądza od powódki na rzecz pozwanej tytułem kosztów postępowania kasacyjnego 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia orzeczenia pozwanemu do dnia zapłaty.

7 M.L.

Uzasadnienie

8 W związku ze skargą kasacyjną powoda Gminy K. od wyroku Sądu Okręgowego w Opolu z 25 listopada 2025 r.

9 Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

10 Zgodnie z art. 398⁹ § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 398⁴ § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie.

11 Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca oparła na przesłance uregulowanej w art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c. Przesłanka ta nie została spełniona.

12 Powołanie się na istotne zagadnienie prawne wymaga sformułowania problemu prawnego i wykazania, że ma on precedensowy charakter oraz znaczenie dla rozwoju prawa. Problem ten powinien odnosić się do konkretnych przepisów prawa i zostać ujęty w sposób abstrakcyjny, a zarazem jego rozstrzygnięcie powinno mieć znaczenie dla rozpoznawanej sprawy (zob. m.in. postanowienia SN: z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 10 kwietnia 2014 r., IV CSK 623/13; z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14; z 9 kwietnia 2015 r., V CSK 547/14, i z 6 lutego 2026 r., I CSK 719/25). Zagadnienia sformułowane przez skarżącego nie spełniają tych kryteriów.

13 Wskazał on bowiem, że powodem przyjęcia jego skargi kasacyjnej jest „występowanie istotnego zagadnienia prawnego wymagającego wykładni art. 240 k.c. oraz art. 33 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami w relacji do art. 65 k.c., a mianowicie: czy wieloletni brak realizacji celu inwestycyjnego, dla którego ustanowiono użytkowanie wieczyste, może stanowić korzystanie z gruntu w sposób oczywiście sprzeczny z jego przeznaczeniem w rozumieniu art. 240 k.c., również wówczas, gdy umowa nie zawiera wyraźnego terminu realizacji zabudowy, lecz cel ten został ustalony w drodze wykładni zgodnej z art. 65 k.c.”

14 Należy przypomnieć, że sformułowanie istotnego zagadnienia prawnego, w rozumieniu art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c., powinno przybrać postać porównywalną z formułowaniem zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości, o którym stanowi na przykład art. 390 § 1 k.p.c. Chodzi więc o przedstawienie wyraźnych wątpliwości, co do określonego przepisu lub zespołu przepisów, albo szerzej i bardziej ogólnie - wątpliwości co do pewnego uregulowania prawnego.

15 Z przedstawionych przez stronę wnoszącą skargę argumentów w odniesieniu do istotnego zagadnienia prawnego musi jednak wynikać, jakie są konkretne problemy prawne, na czym polegają istotne wątpliwości (na przykład interpretacyjne). Sformułowane zagadnienie powinno zatem odwoływać się w sposób generalny i abstrakcyjny do treści przepisu, który nie podlega jednoznacznej wykładni, a którego wyjaśnienie przez Sąd Najwyższy przyczyni się do rozwoju jurysprudencji i prawa pozytywnego (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 18 czerwca 2026 r., I PSK 363/26).

16 Tym wymaganiom strona skarżąca nie sprostała, a zagadnienie prawne skonstruowane przez skarżącego nie ma waloru abstrakcyjnego, tylko w rzeczywistości odnosi się do tej, konkretnej sprawy, co nie może mieć wpływu na rozwój judykatury w tym zakresie. Jednocześnie w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przedstawiono przekonującej argumentacji, która mogłaby uzasadniać stwierdzenie, że w sprawie występuje jakiekolwiek zagadnienie prawne. Przekonanie Sądu Najwyższego do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne polega wszak na przedstawieniu tego zagadnienia przez jego sformułowanie z przytoczeniem argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych. Skarżący winien zatem nie tylko wskazać przepis prawa (materialnego lub procesowego), którego zagadnienie to dotyczy, ale także przedstawić pogłębioną argumentację prawną w celu wykazania, że zagadnienie jest istotne, a jego rozstrzygnięcie ma znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania należy uzasadnić, jakie zagadnienie prawne występuje w sprawie i dlaczego jest ono istotne, a ponadto wskazać, na czym polegają związane z tym poważne wątpliwości oraz przedstawić propozycję ich rozstrzygnięcia. Takiego wywodu w skardze zabrakło.

17 W konkluzji należy uznać, że postawione przez skarżącego pytanie nie stanowi przedstawienia istotnego zagadnienia prawnego in abstracto w rozumieniu art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c., lecz jest pytaniem o prawidłowość rozstrzygnięcia Sądu drugiej instancji in concreto.

18 Wobec powyższego, na podstawie art. 398⁹ § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c.

19 M.L.