Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2017 r., II OSK 1771/15

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2017 r., II OSK 1771/15

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie: sędzia NSA Robert Sawuła sędzia del. WSA Tomasz Grossmann (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 2566/14 w sprawie ze skargi B.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

2 Zaskarżonym wyrokiem z 18 marca 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 2566/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – po rozpoznaniu sprawy ze skargi B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego – oddalił skargę.

3 Wyrok ten, jak wynika z jego uzasadnienia, zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

4 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (dalej też jako "SKO" lub "organ odwoławczy") decyzją z [...] października 2014 r., po rozpatrzeniu odwołania B. S., na podstawie art.138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267; dalej w skrócie: "k.p.a."), umorzyło postępowania odwoławcze. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, iż Burmistrz R. decyzją nr [...] z [...] czerwca 2013 r., po rozpatrzeniu wniosku E. K., zezwolił na usunięcie 7 drzew rosnących na działce nr [...], obr. N., gmina R.. Odwołanie od tej decyzji złożyła B. S., podnosząc, że przed Sądem Rejonowym w Wołominie toczy się postępowanie o zasiedzenie (sygn. akt I Ns 705/13) o ustalenie właściciela przedmiotowych działek, na których jest posiadaczem samoistnym, mieszka i gospodaruje od ponad 33 lat. Geodeta nie wyznaczył granic działek i nie wiadomo, gdzie one przebiegają. Wobec tego nie jest rozstrzygnięte, czy drzewa rosną na działce zgłoszonej przez E. K..

5 SKO, umarzając postępowanie odwoławcze, stwierdziło, że zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. odwołanie od decyzji organu I instancji służy stronie, zaś wedle art. 28 k.p.a. stroną postępowania jest podmiot posiadający interes prawny. Mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić przepis prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu – strony postępowania (art. 28 k.p.a.). Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, tj. sytuację, w której dany podmiot jest zainteresowany rozstrzygnięciem, jednak tego zainteresowania nie może poprzeć przepisami prawa, mającymi stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. Zgodnie z art. 83 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r. poz. 627 z późn. zm., dalej w skrócie: "u.o.p.") zezwolenie na wycinkę drzewa uzyskać może posiadacz nieruchomości, na której ono rośnie, przy czym, gdy posiadacz nie jest właścicielem, wymagana jest jego zgoda. Wynika z tego, że stroną postępowania jest też posiadacz nieruchomości, na której rośnie drzewo lub krzew, gdyż to on jest zobowiązany do uzyskania tego zezwolenia. SKO wyjaśniło, iż zgodnie z art. 336 k.c. posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Organ odwoławczy wskazał, iż odwołującej nie przysługuje tytuł prawny do nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], obręb N., gmina R.. Wniosek odwołującej o wydanie w trybie zabezpieczenia postanowienia zakazującego E. K. czynienia przeszkód w korzystaniu przez nią z nieruchomości będącej przedmiotem wniosku o zasiedzenie, w tym zakazu wycinania drzew i krzewów znajdujących się na przedmiotowych działkach, został prawomocnie oddalony. Zdaniem SKO kierowane do sądu powszechnego wnioski o udzielenie zabezpieczenia w ww. zakresie świadczą o tym, że odwołująca nie może być obecnie uznana za posiadacza nieruchomości, na której rosną przedmiotowe drzewa. Tym samym odwołująca, jako współwłaściciel sąsiedniej nieruchomości, nie posiada przymiotu strony w niniejszym postępowaniu, gdyż rozstrzygnięcie w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew z nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] w żaden sposób nie wpływa na korzystanie z przysługujących jej praw podmiotowych z tytułu współwłasności nieruchomości sąsiedniej. SKO wskazało, że wykazanie posiadania "ekspektatywy" nabycia prawa do nieruchomości – złożenie wniosku o stwierdzenie zasiedzenia własności nieruchomości – nie stanowi wykazania interesu prawnego, albowiem z samej istoty ekspektatywa taka ma charakter przyszły i niepewny. Skarżąca może być zainteresowania rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednak jest to interes faktyczny, nieobjęty art. 28 k.p.a. Skoro skarżąca nie posiada legitymacji prawnej do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza R. z dnia [...] czerwca 2013 r., to należało postępowanie odwoławcze umorzyć.

6 Na opisaną decyzję SKO skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła B. S., zarzucając naruszenie:

7 1) art. 7, art. 8 i art. 11 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz poprzez prowadzenie postępowania wbrew zasadzie budzenia zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej poprzez wydanie decyzji niezgodnej prawem, kolejno poprzez nie podjęcie kroków zmierzających do zebrania całego materiału dowodowego;

8 2) art. 28 k.p.a. w zw. z art. 83 ustawy o ochronie przyrody poprzez błędne ustalenie, że skarżąca nie jest posiadaczem nieruchomości w dniu wydania zezwolenia na dokonanie wycinki drzew, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że skarżąca nie ma interesu prawnego w sprawie i z tego względu nie może mieć statusu strony;

9 3) art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez brak przyjęcia, że zachodzą przesłanki do zawieszenia postępowania przed organem I instancji.

10 Z powołaniem się na te zarzuty Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak i decyzji organu I instancji, i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

11 W motywach skargi Skarżąca podniosła, że przedmiotowe drzewa znajdują się na spornym terenie, w stosunku do którego toczy się postępowanie sądowe w sprawie zasiedzenia z wniosku Skarżącej, która jest posiadaczem samoistnym działki ewid. nr [...] i jednocześnie właścicielem nieruchomości sąsiedniej. Wobec tego, że wobec ww. nieruchomości, z której mają być usunięte drzewa, toczy się postępowanie w przedmiocie zasiedzenia, to – zdaniem skarżącej – ma ona interes prawny w sprawie o udzielenie zezwolenia na wycinkę drzew.

12 W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie.

13 Oddalając skargę opisanym na wstępie wyrokiem o sygn. akt IV SA/Wa 2566/14, WSA w Warszawie stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Wskazał, że zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 1 u.o.p. usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości – za zgodą właściciela tej nieruchomości. Z przepisu tego wynika, że jeżeli posiadacz nie jest właścicielem nieruchomości, to do wniosku musi dołączyć zgodę właściciela. Jak wynika z ustaleń organu odwoławczego, Skarżąca nie jest żadną z osób wymienionych w art. 83 ust. 1 pkt 1 u.o.p., a jest jedynie współwłaścicielem nieruchomości sąsiedniej. Sąd I instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego, że powoływanie się przez Skarżącą na złożenie w sądzie powszechnym wniosku o stwierdzenie zasiedzenia własności przedmiotowej nieruchomości, nie można uznać, że w związku z tym posiada ona interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. W orzecznictwie, jak i w doktrynie ugruntowany jest pogląd, że stroną postępowania w przedmiocie usunięcia drzew i krzewów jest posiadacz nieruchomości, a jeżeli nie jest on jednocześnie właścicielem – to także jej właściciel, gdyż oboje mają interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. w toczącym się postępowaniu. Nie jest natomiast stroną postępowania prowadzonego na podstawie wyżej wskazanego przepisu właściciel nieruchomości sąsiedniej, bowiem nie można przypisać mu interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a.

14 W skardze kasacyjnej B. S., zastępowana przez pełnomocnika, adw. I. O.-G., wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku WSA w Warszawie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, według norm przepisanych. Skarga kasacyjna została oparta na zarzutach:

15 I. naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię: art. 28 k.p.a. w zw. z art. 83 u.o.p., polegającą na nietrafnym przyjęciu, że B. S. nie jest posiadaczem nieruchomości w dniu wydania zezwolenia na dokonanie wycinki drzew, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że B. S. nie ma interesu prawnego w sprawie i z tego też względu nie może mieć statusu strony,

16 II. naruszenia przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi: art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.u.s.a.") oraz art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") poprzez zupełne zaniechanie wyjaśnienia, także w motywach pisemnych wyroku, przyczyny braku uznania B. S. jako posiadacza przedmiotowej nieruchomości.

17 W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocniczka podkreśliła, że Skarżąca jest posiadaczem samoistnym działki nr ewid. [...] i jednocześnie współwłaścicielem nieruchomości sąsiedniej. Kwestią niezwykle istotną jest fakt, iż obie te nieruchomości zostały ogrodzone przez B. S., a wstęp na działkę ewid. nr [...] jest możliwy przez furtkę i bramę należącą do B. S., położonej częściowo na jej nieruchomości. Wyłącznie Skarżąca udostępniała wstęp na nieruchomość.

18 Zdaniem autora skargi kasacyjnej przepis art. 83 ust. 1 u.o.p. określa zarówno krąg podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów i zainicjowania postępowania administracyjnego w takiej sprawie, jak również krąg stron tego postępowania. Podmiotami są posiadacz nieruchomości oraz właściciel. W przepisach ustawy o ochronie przyrody nie zdefiniowano na jej potrzeby pojęcia posiadacza, a zatem należy posiłkować się w tym zakresie kodeksem cywilnym. W art. 336 k.c. ustawodawca określił, że posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Sąd zaś zaniechał tego typu oceny, co nastąpiło wbrew wymogom art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a.

19 Dalej autor skargi kasacyjnej ocenił, że Skarżąca, jako posiadacz samoistny, celem uzyskania tytułu własności złożyła wniosek o stwierdzenie nabycia nieruchomości przez zasiedzenie, spełniając przesłanki posiadania i czasu tego posiadania przedmiotowej nieruchomości. W świetle powyższego posiada ona interes prawny w sprawie udzielenia zezwolenia na usunięcie przedmiotowych drzew z uwagi na okoliczność, że wobec nieruchomości, z której mają być usunięte drzewa (działka nr [...]), toczy się obecnie postępowanie w przedmiocie zasiedzenia. Niezależnie od złożonego wniosku do sądu cywilnego, okolicznością istotną jest samoistne posiadanie B. S. przedmiotowej nieruchomości. Faktem jest, iż skarżąca włada rzeczą jak właściciel (animus rem sibi habendi), co w dość oczywisty sposób wynika z akt sprawy.

20 W piśmie procesowym z 22 czerwca 2015 r. uczestnik postępowania E. K., zastępowana przez pełnomocnika, r.pr. D. Z., wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej, podkreślając w uzasadnieniu, że Skarżąca nie jest żadną z osób wymienionych w art. 83 u.o.p., nie przysługuje jej tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości i nie może być w sposób bezsporny uznana za jej posiadacza, nie posiada więc interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a., a jej zainteresowanie rozstrzygnięciem sprawy może mieć jedynie charakter faktyczny.

21 Postanowieniem z 06 lipca 2016 r., sygn. akt II OSK 1771/15, Naczelny Sąd Administracyjny odmówił zawieszenia postępowania przed tym Sądem.

22 Na rozprawie w dniu 14 marca 2014 r. pełnomocnik uczestniczki postępowania E. K. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości.

23 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

24 Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

25 W niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a.

26 Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej, które są wyznaczone każdorazowo wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być: (1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub (2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające z przywołanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować.

27 Rozpoznawszy w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie przez B.S., należy stwierdzić, że zaskarżony wyrok oddalający skargę na decyzję SKO z [...] października 2014 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego odpowiada prawu, pomimo nie w pełni prawidłowego uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny zasadniczo zgadza się bowiem zarówno z samym rozstrzygnięciem Sądu pierwszej instancji, jak i z uzasadniającym je stanowiskiem tego Sądu, że Skarżącej nie przysługiwał przymiot strony w rozumieniu przepisu art. 28 k.p.a. (prawidłowo przez Sąd pierwszej instancji wyłożonego) we wszczętym na wniosek E. K., jako właściciela działki nr ewid. [...] (obr. N., gm. R.), postępowaniu w sprawie usunięcia drzew z tej nieruchomości oraz że w szczególności podstawy do przypisania Skarżącej interesu prawnego w tym postępowaniu nie mógł stanowić przepis art. 83 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r. poz. 627 z późn. zm.). Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela już jednak interpretacji tego ostatniego przepisu zaprezentowanej przez Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, w myśl której z art. 83 ust. 1 pkt 1 u.o.p. wynika, że stroną postępowania w przedmiocie usunięcia drzew i krzewów jest posiadacz nieruchomości, a jeżeli nie jest on jednocześnie właścicielem – to także właściciel nieruchomości, gdyż oboje mają interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. w toczącym się postępowaniu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowa wykładnia przepisu art. 83 ust. 1 u.o.p. – który w wersji obowiązującej w dacie orzekania przez organ odwoławczy stanowił, że: "Usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek: 1) posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości; 2) właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego - jeżeli drzewa lub krzewy zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń." – w kontekście regulacji art. 28 k.p.a. prowadzi do wniosku raczej odwrotnego: że mianowicie, co do zasady, stroną postępowania w sprawie usunięcia drzew lub krzewów jest właściciel danej nieruchomości, którego zgoda na wycinkę jest wymagana, a niebędący jej właścicielem posiadacz nieruchomości (nie dysponujący innym prawnorzeczowym tytułem do nieruchomości) tylko wówczas, jeżeli jest on wnioskodawcą w tej sprawie.

28 Należy podkreślić, że zgodnie z poglądem obecnie dominującym w nauce prawa cywilnego – znajdującym oparcie w odnośnych regulacjach Kodeksu cywilnego, akcentujących odrębność posiadania od stanu prawnego (zob. np. art. 153, art. 341 i art. 344 § 1 k.c.) – posiadanie (łac. possessio), będąc formą władztwa faktycznego nad rzeczą, nie jest prawem podmiotowym, lecz stanem faktycznym, który ewentualnie może powodować następstwa prawne przewidziane w ustawie (por. J. Gołaczyński [w:] System Prawa Prywatnego. Tom 3. Prawo rzeczowe, pod red. E. Gniewka, Warszawa 2013, s. 93–95). Posiadanie może wiązać się i być wynikiem wykonywania przez posiadacza, określonego prawa podmiotowego (rzeczowego albo obligacyjnego, np. prawa własności, dzierżawy, itd.), ale też może nie opierać się na żadnym tytule prawnym (posiadanie niezgodne ze stanem prawnym).

29 W konsekwencji należy przyjąć, że w sprawach administracyjnych dotyczących nieruchomości sam fakt jej posiadania – oderwany od ewentualnie leżącego u jego podstaw tytułu prawnego – co do zasady może być źródłem wyłącznie interesu faktycznego posiadacza, a nie jego interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. Chyba że w konkretnym przypadku możliwe będzie zidentyfikowanie szczególnego przepisu prawnego (normy prawnej), z których wynikać będzie materialnoprawne powiązanie pomiędzy rozstrzygnięciem zapadającym w danej kategorii spraw administracyjnych, a sytuacją prawną (prawami lub obowiązkami) posiadacza nieruchomości.

30 W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego takim przepisem szczególnym nie jest jednak art. 83 ust. 1 pkt 1 u.o.p. Z samego faktu, że w świetle tego przepisu posiadacz nieruchomości jest legitymowany do złożenia wniosku o zezwolenie na usunięcie drzew lub krzewów z terenu tej nieruchomości nie sposób bowiem logicznie wywieść legitymacji posiadacza do udziału w takim postępowaniu, wszczętym na wniosek innego podmiotu, a zwłaszcza właściciela nieruchomości (podobnie jak z faktu, iż "każdy" może złożyć wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla określonej nieruchomości wcale nie wynika, że "każdy" może być też stroną postępowania o ustalenie warunków zabudowy wszczętego z wniosku innego podmiotu). W szczególności bowiem art. 83 ust. 1 pkt 1 u.o.p. – inaczej niż w przypadku właściciela nieruchomości – nie uzależnia udzielenia zezwolenia na wycinkę od zgody posiadacza nieruchomości. Samo zaś wydanie takiego zezwolenia na rzecz innego podmiotu (tu: właściciela nieruchomości), a nawet jego późniejsze wykonanie (tj. fizyczne usunięcie drzew lub krzewów), nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę sytuacji prawnej posiadacza nieruchomości, skoro, jak to już wyżej wskazano, samo posiadanie nie sytuuje się w sferze prawa, lecz faktu.

31 Okoliczność, że Naczelny Sąd Administracyjny uznał za prawidłową wykładnię art. 83 ust. 1 pkt 1 u.o.p. w zw. z art. 28 k.p.a. odmienną od przyjętej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, nie mogła mieć jednak wpływu na wynik postępowania kasacyjnego. Zgodnie bowiem z treścią art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma ona usprawiedliwionych podstaw, albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. W orzecznictwie przyjmuje się, że w rozumieniu art. 184 in fine p.p.s.a. orzeczenie odpowiada prawu mimo błędnego uzasadnienia, jeżeli nie ulega wątpliwości, że po usunięciu błędów zawartych w uzasadnieniu, rozstrzygnięcie nie uległoby zmianie (zob. wyrok NSA z 21.06.2016 r., II OSK 1236/16, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej w skrócie: "CBOSA"; por. też wyrok NSA z 18.08.2004 r., FSK 207/04, ONSAiWSA 2005, Nr 5, poz. 101). Zdaniem składu orzekającego taka sytuacja zachodzi w przedmiotowej sprawie.

32 Przechodząc do oceny zarzutów skargi kasacyjnej, należy wskazać, że nawiązują one do obu podstaw kasacyjnych przewidzianych w art. 174 p.p.s.a. Nakazuje to w pierwszej kolejności rozpoznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania, a następnie (w przypadku stwierdzenia bezzasadności podnoszonego uchybienia proceduralnego) zarzuty naruszenia prawa materialnego (por. np. wyrok NSA z 09.03.2005 r., FSK 618/04, ONSAiWSA 2005, Nr 6, poz. 120).

33 W ramach podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła naruszenie przepisów postępowania: art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zupełne zaniechanie wyjaśnienia, także w motywach pisemnych wyroku, przyczyny braku uznania B. S. jako posiadacza przedmiotowej nieruchomości.

34 Zarzut ten nie mógł podważyć prawidłowości zaskarżonego wyroku Sądu pierwszej instancji już z tego względu, że okoliczność, czy B. S. mogła być, czy też nie, uznana za posiadacza przedmiotowej nieruchomości pozostawała bez istotnego wpływu na wynik sprawy. Jak bowiem to już wyżej wyjaśniono, w sytuacji, gdy o zezwolenie na usunięcie drzew z nieruchomości ubiega się jej właściciel, sam fakt, iż posiadaczem tej nieruchomości może być jeszcze inny podmiot, nie dysponujący prawnorzeczowym tytułem do nieruchomości, nie wystarcza dla uznania owego posiadacza za stronę postępowania w sprawie ww. zezwolenia.

35 Z analogicznych przyczyn nie mógł odnieść zamierzonego skutku również zarzut skargi kasacyjnej oparty na podstawie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a., który dotyczył naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 28 k.p.a. w zw. z art. 83 u.o.p., polegającą na nietrafnym przyjęciu, że B. S. nie była posiadaczem nieruchomości w dniu wydania zezwolenia na dokonanie wycinki drzew, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że B. S. nie miała interesu prawnego w sprawie i z tego też względu nie mogła mieć statusu strony. Nawet bowiem ewentualne uznanie Skarżącej za posiadacza przedmiotowej nieruchomości w dniu wydania skarżonego zezwolenia na usunięcie drzew (a ściślej: w dniu wniesienia odwołania od tego zezwolenia) nie wystarczałoby do przyjęcia, iż ma ona interes prawny w tym postępowaniu, wszczętym na wniosek E. K. jako właściciela tej nieruchomości.

36 Niezależnie od tego należy zauważyć, że analizowany zarzut naruszenia prawa materialnego nie został w petitum skargi kasacyjnej sformułowany w sposób prawidłowy. Pełnomocnik Skarżącej kasacyjnie ograniczył się bowiem do przywołania w tym zarzucie ogólnie: "art. 83 ustawy o ochronie przyrody". Tymczasem ówcześnie artykuł ten dzielił się na trzynaście ustępów, a w obrębie niektórych z nich wydzielone były jeszcze punkty. W skardze kasacyjnej nie wskazano zaś, który konkretnie ustęp (i ewentualnie punkt) w art. 83 u.o.p. został, zdaniem strony skarżącej, naruszony przez Sąd pierwszej instancji, a Naczelny Sąd Administracyjny nie jest władny dokonywać za autora skargi kasacyjnej jakiejkolwiek konkretyzacji w tym zakresie. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem tego Sądu, w odniesieniu do przepisu, który składa się z ustępów, punktów czy jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (zob. wyrok NSA z 19.10.2016 r., II OSK 39/15; por też wyroki NSA: z 18.10.2016 r., II OSK 3381/14; z 08.11.2016 r., I FSK 581/15 – wszystkie orzeczenia dostępne w CBOSA).

37 Mając wszystko to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 in fine p.p.s.a., skargę kasacyjną oddalił.