Art. 102
Tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r. poz. 334 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2024 r. poz. 1907 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 526 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 820 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1178 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1609 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1172 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 370 [PDF]. Stan prawny na
Zapowiedziane zmiany wprowadzają: ustawa z dnia (Dz. U. z 2026 r. poz. 26), która w zakresie zmian tego aktu wejdzie w życie z dniem ; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1123.
Art. 102.
§ 1. W razie śmierci sędziego albo sędziego w stanie spoczynku, członkom jego rodziny, spełniającym warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, przysługuje uposażenie rodzinne w wysokości: #
1) dla jednej osoby uprawnionej – 85 %, #
2) dla dwóch osób uprawnionych – 90 %, #
3) dla trzech lub więcej osób uprawnionych – 95 % #
podstawy wymiaru.
§ 2. Podstawę wymiaru uposażenia rodzinnego przysługującego rodzinie stanowi: #
1) w przypadku rodziny zmarłego sędziego w stanie spoczynku – uposażenie, jakie przysługiwało w chwili śmierci zmarłemu sędziemu w stanie spoczynku, z zastrzeżeniem pkt 2; #
2) w przypadku rodziny zmarłego sędziego albo zmarłego sędziego w stanie spoczynku przeniesionego na podstawie art. 100 § 1 – uposażenie, jakie przysługiwałoby mu w chwili śmierci zgodnie z art. 100 § 2. #
§ 3. Do uposażenia, o którym mowa w § 1, stosuje się odpowiednio art. 100 § 3. #
§ 4. W razie zbiegu prawa do uposażenia rodzinnego z prawem do emerytury lub renty, na wniosek uprawnionego, przysługuje albo uposażenie rodzinne, albo emerytura lub renta. #
§ 5. Do uposażenia rodzinnego przysługuje dodatek dla sierot zupełnych w wysokości i na zasadach określonych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. #
Art. 102 Prawa o ustroju sądów powszechnych Art. 102. § 1. W razie śmierci sędziego albo sędziego w stanie spoczynku, członkom jego rodziny, spełniającym warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, przysługuje uposażenie rodzinne w wysokości: 1) dla jednej osoby uprawnionej – 85 %, 2) dla dwóch osób uprawnionych – 90 %, 3) dla trzech lub więcej osób uprawnionych – 95 % podstawy wymiaru. § 2. Podstawę wymiaru uposażenia rodzinnego przysługującego rodzinie stanowi: 1) w przypadku rodziny zmarłego sędziego w stanie spoczynku – uposażenie, jakie przysługiwało w chwili śmierci zmarłemu sędziemu w stanie spoczynku, z zastrzeżeniem pkt 2; 2) w przypadku rodziny zmarłego sędziego albo zmarłego sędziego w stanie spoczynku przeniesionego na podstawie art. 100 § 1 – uposażenie, jakie przysługiwałoby mu w chwili śmierci zgodnie z art. 100 § 2. § 3. Do uposażenia, o którym mowa w § 1, stosuje się odpowiednio art. 100 § 3. § 4. W razie zbiegu prawa do uposażenia rodzinnego z prawem do emerytury lub renty, na wniosek uprawnionego, przysługuje albo uposażenie rodzinne, albo emerytura lub renta. § 5. Do uposażenia rodzinnego przysługuje dodatek dla sierot zupełnych w wysokości i na zasadach określonych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
art. 102 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334 i 1907, z 2025 r. poz. 526, 820, 1172, 1178 i 1609 oraz z 2026 r. poz. 370)
art. 102 u.s.p.
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, wyrok z , I UK 239/07
…powszechnych - ani, tym bardziej, art. 102 § 1 ustawy z 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych. Obydwa te przepisy - art. 782 i art. 102 § 1 - dotyczyły lub dotyczą sytuacji członków rodziny zmarłego sędziego (odpowiednio prokuratora) lub sędziego w stanie spoczynku (odpowiednio…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , SNO 59/03
…bez jego zgody, gdy wymaga tego wzgląd na powagę stanowiska. Historycznie rzecz ujmując wskazać należy, że na gruncie art. 102 § 2 pkt c Prawa o ustroju sądów powszechnych z 1928 r. (według tekstu pierwotnego, ze zmianą wynikającą z rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 23 sierpnia 1932 r. w…
- Sąd Apelacyjny w Gdańsku, wyrok z , III APa 11/20
…za własny stan faktyczny ustalony przez Sąd Okręgowy. Dokonana przez Sąd I instancji wykładnia przepisów prawa materialnego, zwłaszcza art. 102 § 1 u.s.p. jest prawidłowa. Apelacja pozwanego opiera się na zarzutach naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie…
- Sąd Okręgowy w Białymstoku, wyrok z , V P 2/13
…kwestii o charakterze prawnym. I. P. wniosek o przyznanie uposażenia rodzinnego złożyła 9 listopada 2011 r. Zgodnie z treścią art.102 Prawa o ustroju sądów powszechnych w razie śmierci sędziego albo sędziego w stanie spoczynku, członkom jego rodziny, spełniającym warunki wymagane do uzyskania…
- Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu, wyrok z , IV P 899/25
…unijnymi i ustalił uposażenie rodzinne powódki po zmarłym mężu będącym sędzią w stanie spoczynku w oparciu o art. 91 § 1c p.u.s.p. w zw. z art. 102 § 1-3 p.u.s.p. Jednocześnie jednak, Sąd nie mógł uwzględnić żądania powódki w całości, wobec braku oświadczenia powódki o cofnięciu pozwu w…
- Sąd Apelacyjny w Szczecinie, wyrok z , III AUa 213/24
- Sąd Okręgowy w Łodzi, uzasadnienie z , VIII Pa 199/24
- Sąd Rejonowy w Grudziądzu, wyrok z , IV P 27/24
…z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Sąd uznał za celowe odstąpienie od obciążenia pracodawcy kosztami opłaty od pozwu (art. 102 kpc).
- Sąd Apelacyjny w Katowicach, uzasadnienie z , III AUa 204/23
- Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu, wyrok z , IV P 528/18
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 102 (15)
Historia zmian
Bez zmian od 3 kwietnia 2026 r.