Art. 59

Brzmienie zmienione z dniem 1 października 2026 r. (Dz. U. z 2026 r. poz. 846).

Pokaż w całym akcie

Art. 59 Ordynacji podatkowej
Art. 59.
§ 1. Zobowiązanie podatkowe wygasa w całości lub w części wskutek:
1) zapłaty;
2) pobrania podatku przez płatnika lub inkasenta;
3) potrącenia;
4) zaliczenia nadpłaty lub zaliczenia zwrotu podatku;
5) zaniechania poboru;
6) przeniesienia własności rzeczy lub praw majątkowych;
7) przejęcia własności nieruchomości lub prawa majątkowego w postępowaniu egzekucyjnym;
8) umorzenia podatku albo zaległości;
9) przedawnienia;
10) zwolnienia z obowiązku zapłaty na podstawie art. 14m lub art. 14zl;
11) nabycia spadku w całości przez Skarb Państwa albo jednostkę samorządu terytorialnego stwierdzonego przez prawomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku – ze skutkiem na dzień otwarcia spadku.
§ 2. Zobowiązanie płatnika lub inkasenta wygasa w całości lub w części wskutek:
1) wpłaty;
2) zaliczenia nadpłaty lub zaliczenia zwrotu podatku;
3) umorzenia, w przypadkach przewidzianych w art. 67d § 3;
4) przejęcia własności nieruchomości lub przejęcia prawa majątkowego w postępowaniu egzekucyjnym;
5) przedawnienia;
6) zwolnienia z obowiązku zapłaty na podstawie art. 14m;
7) nabycia spadku w całości przez Skarb Państwa albo jednostkę samorządu terytorialnego stwierdzonego przez prawomocne postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku – ze skutkiem na dzień otwarcia spadku.

art. 59 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2026 r. poz. 622, 825, 846 i 1154)

art. 59 o.p.

Orzecznictwo

1. Naczelny Sąd Administracyjny, uchwała z 3 grudnia 2012 r., I FPS 1/12

   …się na twierdzeniu, iż zapłata podatku przed upływem przedawnienia powoduje wygaśnięcie zobowiązania podatkowego na podstawie art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej i zobowiązanie, które wygasło na skutek zapłaty, nie może wygasnąć po raz drugi na skutek przedawnienia. Oznacza to, że po…

2. Naczelny Sąd Administracyjny, uchwała z 29 września 2014 r., II FPS 4/13

   …nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (art.59 § 1 pkt 1 O.p.). W ocenie składu pytającego, nawet gdyby przyjąć za prawidłowy pogląd wyrażony w uchwale co do skutku procesowego wygaśnięcia…

3. Naczelny Sąd Administracyjny, uchwała z 8 października 2007 r., I FPS 4/07

   …sądów administracyjnych, wynika związek zagadnienia z rozpoznawaną skargą kasacyjną oraz to, że wątpliwości dotyczące wykładni art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej są poważne. Zagadnienie skutków wygaśnięcia zobowiązań podatkowych przez zapłatę nadal wzbudza kontrowersje i doprowadza do…

4. NSA w Warszawie (przed reformą), uchwała z 6 października 2003 r., FPS 8/03

   …wypadku chwila doręczenia jakiejkolwiek decyzji nie ma żadnego znaczenia, gdyż zobowiązanie podatkowe wygasa na skutek samego upływu czasu /art. 59 par. 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej w stanie prawnym obowiązującym w 2002 r./. Upływ czasu spowoduje wygaśnięcie zobowiązania bez względu na to,…

5. Naczelny Sąd Administracyjny, uchwała z 26 maja 2008 r., I FPS 8/07

   …zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego rozbieżność w interpretowaniu art. 59 § 1 Ordynacji podatkowej występująca zarówno w orzecznictwie sądowoadministracyjnym jak i w doktrynie. Przystępując do rozpoznania meritum sprawy należy…

6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 28 czerwca 2010 r., I FPS 5/09

   …sprawie był bezsporny. Spółka wpłaciła podatek, w wyniku tego zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług wygasło na podstawie art. 59 § 1 pkt 1 O.p. Następnie tuż przed upływem terminu określonego w art. 70 § 1 O.p. wszczęto postępowanie podatkowe, a po upływie terminu przedawnienia…

7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 28 czerwca 2004 r., FSK 200/04

   …Po pierwsze, zaskarżone orzeczenie Sądu nie ma charakteru prawotwórczego, lecz jest rezultatem analizy treści pkt 1 i pkt 9 par. 1 art. 59 Ordynacji podatkowej z uwzględnieniem zasad logiki formalnej. Zasady te nie pozwalają przyjąć, że to samo zobowiązanie wygasa dwa razy. Po drugie, nie…

8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 12 kwietnia 2006 r., FSK 2365/04

   …przez podatnika bądź też w decyzji określającej wydanej przez organ podatkowy, wygasają na skutek zdarzeń wskazanych w przepisie art. 59 Ordynacji podatkowej. Sposoby wygasania zobowiązań podatkowych zostały wyliczone w art. 59 par. 1 pkt 1-3, a w nowym brzmieniu tego przepisu obowiązującym…

9. Naczelny Sąd Administracyjny, postanowienie z 12 stycznia 2012 r., I FSK 174/11

   …podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, które wygasło przez zapłatę (art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji Podatkowej). UZASADNIENIE 1. Przedstawione w postanowieniu zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości powstało w toku rozpoznawania przez…

10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 13 marca 2008 r., II FSK 147/07

    …z art. 174 pkt 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny nie znajduje podstaw do uznania za zasadne naruszenia przepisów: art. 70 § 1 oraz art. 59 § 1 pkt 9 o.p. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie (błąd w subsumcji) - odmowę zastosowania, jak również art. 59 § 1 pkt 1 o.p., poprzez jego błędną…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 59 (2381)

Historia zmian

Zmiany od 21 kwietnia 2026 r.

1. 1 października 2026 r.: zmiana brzmienia (Dz. U. z 2026 r. poz. 846) tekst z tego dnia