Art. 22

Pokaż w całym akcie

Art. 22 Kodeksu pracy
Art. 22.
§ 1. Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca – do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem.
§ 1¹. Zatrudnienie w warunkach określonych w § 1 jest zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy, bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy.
§ 1². Nie jest dopuszczalne zastąpienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu warunków wykonywania pracy, określonych w § 1.
§ 2. Pracownikiem może być osoba, która ukończyła 18 lat. Na warunkach określonych w dziale dziewiątym pracownikiem może być również osoba, która nie ukończyła 18 lat.
§ 3. Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może bez zgody przedstawiciela ustawowego nawiązać stosunek pracy oraz dokonywać czynności prawnych, które dotyczą tego stosunku. Jednakże gdy stosunek pracy sprzeciwia się dobru tej osoby, przedstawiciel ustawowy za zezwoleniem sądu opiekuńczego może stosunek pracy rozwiązać.

art. 22 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2026 r. poz. 1245)

art. 22 k.p.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 17 stycznia 2013 r., II PZP 4/12

   …pracy „Wynagrodzenie za pracę i inne świadczenia” rozdziale II zatytułowanym „Ochrona wynagrodzenia za pracę”. Warto zauważyć, iż w świetle art. 22 § 1 k.p. obowiązek wypłaty przez pracodawcę wynagrodzenie za pracę jest (obok wzajemnego obowiązku pracownika wykonywania pracy umówionego rodzaju, w…

2. Sąd Najwyższy, uchwała z 15 grudnia 2005 r., I KZP 34/05

   …pojęcia „pracownik”. Przede wszystkim, formalna definicja tego pojęcia zawarta w art. 2 k.p. wypełniona została materialną treścią w art. 22 § 1 k.p., w którym zdefiniowano stosunek pracy przez określenie obowiązków stron tego stosunku. Zestawienie obu definicji i konieczne łączne ich…

3. Sąd Najwyższy, uchwała z 12 grudnia 2011 r., I UZP 6/11

   …Najwyższy zważył, co następuje: I. W zakresie pierwszego zagadnienia Sąd Apelacyjny przychyla się do odpowiedzi negatywnej, tzn. że przepis art. 22 § 11 k.p. nie ma zastosowania do umowy zlecenia jako podstawy zatrudnienia w stosunkach pracy tymczasowej, zawieranej przez zleceniobiorcę z agencją…

4. Sąd Najwyższy, uchwała z 5 czerwca 2013 r., III PZP 2/13

   …w wyroku z dnia 10 września 1997 r., w sprawie I PKN 233/97, wyraził pogląd, że podstawą roszczenia o dopuszczenie do pracy może być art. 22 § 1 k.p., nakładający na pracodawcę obowiązek zatrudniania pracownika, co oznacza obowiązek faktycznego umożliwienia wykonywania przez niego pracy,…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 24 lutego 2010 r., II UK 204/09

   …rzędzie podstawę oceny Sądu Apelacyjnego, że wnioskodawca w istocie nie posiadał statusu pracownika i nie spełniał kryteriów określonych w art. 22 k.p. Oznacza to, iż w ocenie tego Sądu 7 - pomimo formalnego zawarcia umowy o pracę - stron nie łączył stosunek prawny o cechach określonych w tym…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 12 maja 2011 r., II UK 20/11

   …stosunku pracy. Inaczej rzecz ujmując, o wyniku sprawy decyduje również charakter umowy zwartej między odwołującym się a Spółką. W świetle art. 22 § 1 k.p. wymagane jest więc stwierdzenie, czy praca, którą wykonywał wspólnik na rzecz Spółki, miała cechy charakterystyczne dla stosunku pracy, a…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 5 czerwca 2009 r., I UK 21/09

   …i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem (art. 22 § 1 k.p.). W orzecznictwie Sądu Najwyższego (w tym prawidłowo przytoczonym przez Sąd drugiej instancji) przyjmuje się jednolicie, że dla włączenia do…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 13 lipca 2005 r., I UK 296/04

   …do charakteru stosunku pracy, czyli polegała na wykonywaniu pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem (art. 22 § 1 k.p.). Przedmiotem postępowania sądowego w tej sprawie, w ocenie Sądu Najwyższego, powinno być dążenie do ustalenia, czy dla zrealizowania stanu…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 19 października 2007 r., II UK 56/07

   …było ustalenie, czy między skarżącą a zgłaszającym ją 6 do pracowniczego ubezpieczenia płatnikiem został nawiązany stosunek pracy w rozumieniu art. 22 k.p. W sytuacji, gdy zostało ustalone, że został sporządzony jedynie dokument nazwany umową o pracę a rzeczywistości stosunek pracy nie został…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 7 marca 2006 r., I PK 146/05

    …że w łączącym strony stosunku prawnym - nazwanym przez nie umową o pracę - zdecydowanie nie występowały elementy typowe dla stosunku pracy (art. 22 k.p.), występowały natomiast elementy obce stosunkowi pracy (np. brak podporządkowania), 14 nie jest możliwa ocena, że zawarta została umowa o…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 22 (7687)

Historia zmian

Bez zmian od 27 stycznia 2026 r.