Art. 251

Pokaż w całym akcie

Art. 251 Kodeksu postępowania cywilnego
Art. 251. Za nieuzasadnioną odmowę przedstawienia dokumentu przez osobę trzecią sąd, po wysłuchaniu jej oraz stron co do zasadności odmowy, skaże osobę trzecią na grzywnę. Osoba trzecia ma prawo żądać zwrotu wydatków połączonych z przedstawieniem dokumentu.

art. 251 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)

art. 251 k.p.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 18 listopada 2015 r., III CZP 69/15

   …odmowa wykonania tego obowiązku jest zagrożona grzywną w kwocie do 5000 zł, która może być ponowiona w razie kolejnej nieuzasadnionej odmowy (art. 251 w związku z art. 163 § 1 k.p.c.). Zarządzenie przedstawienia dokumentu zapada w formie decyzji jurysdykcyjnej determinowanej istotną potrzebą…

2. Sąd Najwyższy, uchwała z 6 sierpnia 2020 r., III CZP 78/19

   …do przetworzenia i przekazania sądowi danych objętych tajemnicą telekomunikacyjną. Za taką podstawę nie mogą być uznane art. 248 § 1 i art. 251 k.p.c., ponieważ odnoszą się do dowodów z dokumentów i nie mogą być stosowane wprost do dowodów z informacji. Przytoczywszy uzasadnienie ustawy z…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 15 grudnia 2005 r., II CK 357/05
4. Sąd Okręgowy w Szczecinie, postanowienie z 15 listopada 2016 r., VIII Gz 318/16

   …się w jego posiadaniu i stanowiący dowód faktu istotnego do rozstrzygnięcia sprawy, chyba że dokument zawiera informacje niejawne. W świetle art. 251 k.p.c. za nieuzasadnioną odmowę przedstawienia dokumentu przez osobę trzecią sąd, po wysłuchaniu jej oraz stron co do zasadności odmowy, skaże osobę…

5. Sąd Apelacyjny w Poznaniu, postanowienie z 27 września 2013 r., III AUz 125/13

   …że osoba trzecia może żądać dodatkowo wynagrodzenia z tytułu przedstawienia dokumentu (tak też Krzysztof Knoppek - Komentarz do art. 251 Kodeksu postępowania cywilnego, Lex Omega). Zażądanie przez Sąd - w toku postępowania dowodowego w sprawie - od osoby fizycznej lub prawnej albo od właściwego…

6. Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, wyrok z 23 stycznia 2019 r., XI GC 1524/17

   …zmierzało jedynie do zwłoki w rozpoznaniu sprawy. Sąd kierując zobowiązanie do przedstawienia dokumentów w postaci zbycia stosuje sankcję z art. 251 kpc, wcześniej musi mieć więc wiedzę, że dany podmiot jest w posiadaniu określonego dokumentu. Wobec czego orzeczono jak w pkt 3 postanowienia k.…

7. Sąd Apelacyjny w Poznaniu, postanowienie z 20 listopada 2013 r., III AUz 162/13

   …sprawy, chyba że dokument zawiera informacje niejawne. Osoba trzecia ma prawo żądać zwrotu wydatków połączonych z przedstawieniem dokumentu (art. 251 k.p.c.). W związku z postanowieniem sądu nakazującym osobie trzeciej przedstawienie dokumentu osoba trzecia może ponieść rozmaite koszty, jak m.in.…

8. Sąd Apelacyjny w Krakowie, postanowienie z 25 marca 2013 r., I ACz 405/13

   …koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazaniem sprawy Sądowi Okręgowemu w Krakowie do ponownego rozpoznania. W myśl art. 251 k.p.c. osoba trzecia (nie strona) ma prawo żądać zwrotu wydatków połączonych z przestawieniem sądowi dokumentu. W związku z postanowieniem Sądu…

9. Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, postanowienie z 30 czerwca 2022 r., III C 580/20

   …odmówić przedstawienia dokumentu, jeżeli szkoda, na którą byłaby przez to narażona, polega na przegraniu procesu (par.2). Z kolei zgodnie z art. 251 k.p.c., za nieuzasadnioną odmowę przedstawienia dokumentu przez osobę trzecią sąd, po wysłuchaniu jej oraz stron co do zasadności odmowy, skaże…

10. Sąd Rejonowy w Żyrardowie, zarządzenie z 14 września 2015 r., I C 852/14

    …kierowanych do (...) Sp. z o.o. w W. przez Sąd żądań w zakresie wydania ww. dokumentu. Sankcją za odmowę wydania dokumentu jaką przewiduje art. 251 kpc jest grzywna w wysokości do 5000 zł (art. 163 § 1 kpc). Grzywna może zostać nałożona za nieuzasadnioną odmowę przedstawienia dokumentu przez…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 251 (64)

Historia zmian

Bez zmian od 24 marca 2026 r.